ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
286ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2005
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- «Ποποκετεπέλτ»: Ελληνική η ονομασία ηφαιστείου στο Μεξικό; — ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ, ΧΑΡΙΛΑΟΣ
Κείμενο φύλλου
ξερα τὴν ἐκ δο χὴ ποὺ λέ ει, ὅ τι τὸ ὄ νο μα τῆς Σκωτίας προ έρ χεται
ἀ πὸ τὴν ἑλ λη νι κὴ λέ ξη «σκο τί α» (χώ ρα), δη λα δὴ «σκο τεινὴ
χώ ρα», γε γο νὸς ποὺ εἶ ναι ἀ λη θές, ἐφ’ ὅ σον ἀ νέ κα θεν ὁ μί χλη
καὶ συν νε φι ὰ ἦταν ἡ συ νη θι σμέ νη με τε ω ρο λο γι κὴ κα τά στα ση
στὴν πε ριο χὴ ἀ κό μη καὶ κα τὰ τοὺς κα λο και ρι νοὺς μῆ νες. Πέ ραν αὐ τοῦ
ὅ μως κα νέ να ἄλ λο στοι χεῖ ο, τὸ ὁ ποῖ ο νὰ πα ρα πέμ πῃ σὲ μνῆ μες καὶ πα ραδό
σεις γιὰ ἀρ χαι ο-ελ λη νι κὴ πα ρου σί α στὴν Σκω τί α καὶ μά λι στα σὲ ἀ καθό
ρι στες χρο νο λο γι κὰ ἐ πο χὲς δὲν εἶ χε ὑ πο πέ σει στὴν ἀν τί λη ψή μου, μέ χρι
ποὺ τὴν ἐ πι σκέ φθη κα τὸ πε ρα σμέ νο κα λο καί ρι.
Ὡ στό σο, ὅ ταν κά ποι ος ἔ χῃ «πο νη ρευ τῆ» γιὰ κά ποι α πράγ μα τα (καὶ ὁ «Δαυ λός» τόσα
χρό νια μᾶς ἔ χει «ἀ νοί ξει τὰ μά τια»...), ὅ λα εἶ ναι πιὸ εὔ κο λα· καὶ αὐ τὸ ἀ πο δεί χθη κε,
«Πο πο κε τε πέλτ»: Ἑλ λη νι κὴ ἡ ὀ νο μα σί α ἡ φαι στεί ου στὸ Με ξι κό;
Ἡ ὀ νο μα σί α τοῦ ἡ φαι στεί ου Πο πο κε τε πέλτ, τὸ ὁ ποῖ ο εὑ ρί σκε ται σὲ ἀ πό στα σι πενήν
τα χι λι ο μέ τρων ἀ πὸ τὴν πόλι τοῦ Με ξι κοῦ, ἔ χει κα τὰ τὴν προ σω πι κή μου ἄ πο ψι
ἑλ λη νι κὴ τὴν προ έ λευ σί της, πα ρα χθεῖ σα ἀ πὸ τὴν σύν θε σι τοῦ ἐ πι φω νή μα τος πο ποῖ!
ἤ πόποι! (=πωπώ!) καὶ τοῦ οὐ σι α στι κοῦ κα τα πέλ της.
Οἱ ση μα σί ες τῶν δύο λέ ξε ων ὁ δη γοῦν μὲ ἀρ κε τὴ δό σι βε βαι ό τη τος στὸ συμ πέ ρασμα,
ὅ τι τοῦ το ἔ λα βε τὸ ὄ νο μά του ἀ πὸ τυ χαῖ ο πε ρι στα τι κό, κα τὰ τὴν διά ρκεια μιᾶς
φά σε ως τῆς δρα στη ρι ό τη τάς του σὲ πα λαι ό τα τους χρό νους. Ὅ ταν δη λα δὴ κά ποι ος ἤ
κά ποι οι ἀ πὸ τοὺς Ἕλ λη νες, ποὺ εἶ χαν φθά σει καὶ εἶ χαν ἐγ κα τα στα θῆ στὴν Ἀ με ρι κὴ
πρὶν ἀ πὸ χι λιά δες ἔ τη (βλ. «Ὁ Πλού ταρ χος ἐ ξι στο ρεῖ πα νάρ χαι ο ἀ ποι κι σμὸ Ἑλ λή νων
στὴν Ἀ με ρι κή», «Δαυλόν», τ. 231 καὶ «Πα νάρ χαι α ἑλ λη νι κὴ πα ρου σί α στὶς ἀ κτὲς
καὶ τὰ νη σιὰ τοῦ Εἰ ρη νι κοῦ», εἰς «Δαυλόν», τεύχη 85, 87 καὶ 89), ἀ νε φώ νη σε ἤ ἀ νεφώ
νη σαν μὲ ἔκ πλη ξι, πα ρου σί ᾳ καὶ πολ λῶν συγ κε κρι μέ νων ἐν το πί ων, «πο ποῖ!» ἢ
«πό ποι! κα τα πέλ της», στὴ θέ α ἐν τυ πω σια κῆς καὶ ἀ συ νή θι στης γι’ αὐ τοὺς ἐκρήξεως
τοῦ ἡ φαι στεί ου. Τὸ ἐ πι φώ νη μα πό ποι! ἐκ φρά ζει, ὡς γνω στόν, θαυ μα σμὸν ἢ ἐ πί πληξιν,
ὁ δὲ κα τα πέλ της ἦ ταν μη χα νὴ πα ρ’ ἀρ χαίοις ποὺ ἐ ξη κόν τι ζε βέ λη (κα τὰ + πελ τάζω
= ἐ ξα κο ντί ζω· πρβλ. πελ τα στὴς =ἀ κον τι στὴς ὁ πλί της τοῦ ἐ λα φροῦ πε ζι κοῦ).
‣