ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ «Ὀμνύω κατ’ ἐπιστήμην... δίκην θρησκείας»! Ἀξιότιμε κύριε ἐκδότα, Ἀπὸ τὸν Ἰανουάριο τοῦ 1992 ἄρχισα νὰ ἀγοράζω ἀνελλιπῶς τὰ μηνιαῖα τεύχη τοῦ «Δαυλοῦ» κατόπιν συστάσεως συναδέλφου μου. Τὸ ἔξοχο καὶ πρωτοποριακὸ περιοδικό σας «καθάρισε» ἐπιμελῶς τὸν νοῦ μου ἀπὸ τὰ ἐνοικοῦντα σὲ αὐτὸν δόγματα καὶ προκαταλήψεις καὶ ἔγινε ἡ βασικὴ πνευματική μου τροφή. Συγχαρητήρια σὲ σᾶς καὶ τοὺς ἐκλεκτούς σας συνεργάτες, ποὺ στοὺς χαλεποὺς καὶ ἀνθελληνικοὺς καιροὺς ἔχετε ἀνάψει τὶς δᾶδες τῆς ἔρευνας γιὰ τὴν ἀναζήτηση τῆς Ἀλήθειας καὶ τὸν ἄπλετο φωτισμὸ τῆς λεωφόρου, ποὺ θὰ βαδίσῃ ὁ Ἑλληνισμός, γιὰ νὰ λυτρωθῇ ἀπὸ τοὺς δυνάστες του. Ἐὰν ἡ δόξα ταιριάζῃ στοὺς κοινοὺς ἀνθρώπους, ποὺ ἀναζητοῦν ἐναγωνίως τὰ ἐφήμερα καὶ ἐπὶ τὸ πολὺ περιττά, τὸ κλέος ἀνήκει στοὺς ρηξικέλευθους ἐλλόγιμους ἀνθρώπους, ποὺ ἀγωνίζονται σκληρά, γιὰ νὰ ἀφήσουν μία πνευματικὴ παρακαταθήκη στὶς γενιὲς ποὺ ἔρχονται. Τὴν 8/2/2006 προσεκλήθην ἀπὸ τὴν ἀνεψιά μου, τελειόφοιτο τῆς Ἑλληνικῆς Φιλολογίας, νὰ παρευρεθῶ στὴν τελετὴ τῆς ὁρκωμοσίας της καὶ ἀπονομῆς τῶν πτυχίων τῶν φιλολόγων, ποὺ ἔλαβε χώρα στὸ κτήριο τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. Οἱ τελειόφοιτοι ἐφοροῦσαν ἕνα ποδῆρες, φαιόχρουν περιβόλαιο, τὴν ρωμαϊκὴ τήβεννο, τὸ ὄνομα τῆς ὁποίας κατὰ μίαν ἐκδοχὴ προῆλθε ἀπὸ τὸν Τήμενο, βασιλέα τοῦ Ἄργους. Περιεργαζόμενος τὸν χῶρο τῆς αἰθούσης, πρὶν ἀρχίσῃ ἡ τελετή, παρετήρησα, ὅτι ἑκατέρωθεν τῆς ἕδρας, ὅπου θὰ ἐκφωνοῦσε τὸν λόγο ὁ Ἀντιπρύτανις, ὑπῆρχαν δύο λάβαρα. Τὸ δεξιὸ παρίστανε ἕναν ἄνδρα, ποὺ δὲν μποροῦσα νὰ διακρίνω ποιός ἦταν, ἐνῷ στὸ ἀριστερὸ εἶδα τρεῖς γνώριμες φυσιογνωμίες «ἁγίων»: Τοὺς «τρεῖς μεγίστους φωστῆρας τῆς τρισηλίου θεότητος», τοὺς προστάτες τῶν μαθητῶν καὶ τῆς ρωμαίικης ἀ-παιδείας μας, τοὺς ἱεράρχες Βασίλειο, Γρηγόριο καὶ Ἰωάννη, τοὺς φανατικοὺς μισέλληνες ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΕΣ ΠΕΠΟΙΘΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΤΕΧΝΗ Ἀγαπητὲ κ. Λάμπρου, Διάβασα σὲ πρόσφατα κυκλοφορῆσαν τεῦχος τοῦ περιοδικοῦ «Δαυλός» τὸ ἄρθρο-μελέτη τοῦ ἀρχιτέκτονος κ. Κ. Καρμιράντζου. Παρακολουθῶ μὲ ἐνδιαφέρον καὶ θαυμασμὸ τὰ γραφόμενά του. Τὸ θέμα τῶν αἰσθητικῶν κατηγοριῶν μὲ εἶχε ἀπασχολήσει παλαιότερα. Ἔχω συγγράψει ἕνα βιβλίο μὲ θέμα: «Οἱ αἰσθητικὲς κατηγορίες στὴ σύγχρονη Τέχνη», τὸ ὁποῖο βραβεύθηκε ἀπὸ τὴν Ἀκαδημία Ἀθηνῶν τὸ 1973, σὲ διαγωνισμὸ ποὺ αὐτὴ εἶχε προκηρύξει. Περισσότερο εἶχα βασισθῆ στὸ ποιές εἶναι οἱ αἰσθητικὲς κατηγορίες στὸν Λαλὸ καὶ ἐλάχιστα ἕως καθόλου στὸν Παπανοῦτσο καὶ τὸν Μιχελῆ. Ἡ πρόταση ποὺ κάνει ὁ κ. Κ. Καρμιράντζος μὲ βρίσκει ἀπόλυτα σύμφωνο καὶ θεωρῶ, ὅτι εἶναι ἡ καλύτερη ἀπὸ τὶς μέχρι τώρα προταθεῖσες. Ἐκεῖ ποὺ ἔχω μία κάπως διαφορετικὴ ἄποψη εἶναι ἡ ἀπὸ μέρους του πλήρης ἀπαξίωση τῆς Βυζαντινῆς Τέχνης. Χωρὶς νὰ ἀποδέχωμαι τὸ ἰδεολόγημα ἑλληνοχριστιανικὸς πολιτισμός, θεωρῶ ὅτι ἡ Βυζαντινὴ Τέχνη εἶναι συνέχεια τῆς Ἑλληνικῆς, τῶν πορτραίτων τοῦ Φαγιοὺμ καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Ζωγραφικῆς τῆς Πομπηίας, τῶν τοιχογραφιῶν στὸ Δῖον κ.ἄ. Ὁ χειρισμὸς τῶν θεμάτων («Ὁ Καλὸς Ποιμήν» π.χ., ποὺ θὰ μποροῦσε νὰ εἶναι ὁ Ὀρφεύς), οἱ μορφές, ἡ πτυχολογία πέρασαν στὴν Βυζαντινὴ Τέχνη, εἰδικὰ στὴν πρώιμη. Ἀργότερα ὑπῆρξαν ἐπιδράσεις ἀνατολικές, ποὺ ἀλλοίωσαν σὲ κάποιο βαθμὸ καὶ ἐνδεχομένως μείωσαν τὴν ‣