Η ΚΑΒΑΦΙΚΗ «ΘΑΚΗ»: ΑΡΙΣΤΟΥΡΓΗΜΑ Ἤ ΓΙΑ ΤΑ «ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ»; (Διάλογος Γ. Δέπου --- Σπύρου Παναγιωτάτου) [Ὁ συνεργάτης τοῦ «4» κ. Σ. Γ. Γ. Παναγιωτᾶτος μὲ ἀναφορές του ποὺ περιελήΦθησαν σὲ ἄρθρα του δημοσιευμένα στὸ περιοδικό, καὶ κυρίως στὸ τελευταῖο, 370, τεῦχος του (σελ. 1889), ἀλλὰ καὶ μὲ τέσσαρες αὐτοτελῶς δημοσιευθεῖσες ἐργασίες του, ἀπορρίπτει τὸ καβαφικὸ ποίημα «Ἰθάκη» ὡς φιλοσοφικὰ ἀθεμελίωτο καὶ διαβρωτικὸ καὶ ζητεῖ νὰ ἐξοβελισθῇ ἀπὸ τὰ διδακτικὰ βιβλία τῶν σχολείων. ; Ὁ ἐπίσης συνεργάτης τοῦ «Δ» κ. Γ. Δέπος ἐναντιώνεται στὶς θέσεις Παναγιωτάτου μὲ εἰδικὸ «σχόλιο», τὸ ὁποῖο καὶ δημοσιεύουμε κατωτέρω, μαζὶ μὲ τὴν ἆπάντηση τοῦ κ. Σ. Γ. Γ. Π. Ὁ διάλογος καὶ ἡ ἀπόδειξη ἀποτελοῦν, ὡς γνωστόν, τὴν πεμπτουσία τῆς ἑλληνικότητας --- καὶ ἑπομένως ὁ «Δ», ποὺ τόσο σταθερὰ ὑποστηρίζει τὴν ἕλληνικὴ ἀντίλήψη περὶ ζωῆς καὶ περὶ Κόσμου, θὰ ἦταν ἀσυνεπὴς πρὸς τὸν ἑαυτό του ἄν ἀπέκλειε ἀπὸ τὶς στῆλες του τὴν κριτικὴ γιὰ ὁποιοδήποτε ἔργο, μὲ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι ὁ δημιουργός του εἶναι «ἑλληνικός»: «Ἑλληνικὸ» δὲν μπορεῖ νὰ εἶναι ὅ,τι ἀποκλείει τὸν διαρκῆ ἔλεγχον καὶ τὴν χωρὶς προσκόλληση σὲ δόγματα, αὐθεντέες, μοντέλα, ἀπολύτως ἐλεύθερη ἀναζήτηση τῆς ἀλήθειας. Ὁ ἀναγνώστης θὰ ἔχη τὴν εὐχέρεια νὰ παρακολουθήση ἀπὸ τὶς σελίδες τοῦ «Δ» τὸ θέμα «Ἰθάκη» --- ποὺ μᾶλλον δὲν τελειώνει ἐδῶ (περιμένουμε τὶς ἀπόψεις οἱουδήποτε νιώθει ὑπόχρεος νὰ μιλήση). --- Δ. 1. Λ.1. Γ. ΔΕΠΟΣ Παράκληση νὰ δημοσιευθεῖ Σχόλιο γιὰ τὴν «Ἰθάκη» τοῦ Καβάφη εν Ἢ ἀλήθεια εἶναι, ὅτι, ὅταν καταπιάνεσαι μὲ πολὺ μεγάλους (μὲ κολοσσούς, ὅπως ὁ Καβάφης), μοιάζεις νὰ γίνεσαι καὶ σὺ πολὺ μεγάλος. “Ὅταν συζητᾶς μὲ τὸν (πεθαμένο) Καβάφη, σὰν ἴσος πρὸς ἴσον --- τὶ λέω; Σὰν ἀνώτερος πρὸς κατώτερο, καὶ τοῦ λές: «Ρὲ Καβάφη, τὶ διαφθορὰ καὶ τὶ ἀηδία εἶναι αὐτὸ . τὸ ποίημά σου;», ὁ ἀκροατής, ὁ ἀναγνώστης σου, ξαφνιάζεται καὶ ἀναρωτιέται: Μπὰς καὶ ὁ Παναγιωτᾶτος ἔχει δίκιο καὶ εἶναι μεγαλύτερος ἀπ ̓ τὸν Καβάφη; Γιὰ νὰ δοῦμε; : ̓ . Κατὰ τὴ γνώμη μου, ὅμως, κ. Διευθυντή, ὁ Καβάφης εἶναι ὁ Καβάφης καὶ καλὰ θὰ κάνουμε νὰ προσέχουμε. Ὃ Καβάφης εἶναι ἀκόμα ὁ ἑλληνικώτερος ὅλων νεοέλληνας ποιητής. Καὶ καλὰ θὰ κάνουμε νὰ προσέχουμε. Τέλος, ὁ Καβάφης, ἐκτὸς ἀπὸ τὸ συνολικὸ ἔργο του (τὸ ἀριστουργηματικό) ἔδωσε καὶ μὲ τὸ θέμα αὐτό, τῆς ὁμηρικῆς Ἰθάκης, ἕνα πολὺ καλὸ δεῖγμα γραφῆς. Συμφωνῶ μαζί του. (Μὲ τὸν Καβάφη ἐννοῶ): Χωρὶς τὴν ἐπίμονη τάση γιὰ τὴν Ἰθάκη, χωρὶς αὐτὸ τὸν «ἰδεαλισμό» τῆς Ἰθάκης, ὁ Οδυσσέας θᾶχε μείνει ἀγκαλιὰ μὲ τὴν Κίρκη ἤ τὴν Καλυψώ, καὶ τὸ «ὡραῖο ταξίδι», ποὺ λέει ὁ Καβάφης (καὶ ὁ "Ομηρος) ὅτι ἔκανε, δὲν θᾶχε γίνει. Ξέρουμε, ἐξ ἄλλου, ὅτι στὸν αἰῶνα μας καὶ στὴν ἐποχή μας, τῆς γρήγορης καταβαράθρωσης ὅλων τῶν ἰδεολογιῶν, «οἱ Ἰθάκες τὶ σημαίνουν». Τίποτα! Ὅμως χωρὶς αὐτὲς δὲν θἄχαμε τὸ «ὡραῖο ταξίδι», (τὶς περιπέτειες, ἔστω, τοῦ πολιτισμοῦ μας), καὶ ὁ αἰῶνας μας θᾶταν ἡ ἀκινησία καὶ ὁ θά-