ΑΙΣΙΜΑ ΚΑΙ ΑΔΗΡΙΤΑ Ἔσωσε τὸ Γένος... ἀφορίζοντάς το! Μετὰ τὶς πρῶτες μας δημοσιεύσεις γιὰ τοὺς ἀφορισμοὺς τῶν ἐπαναστατῶν Ἑλλήνων ἀπὸ τὸ Πατριαρχεῖο τὸ 1821 ἡ ἐπίσημη θέση τοῦ ἑλληνορθόδοξου κατεστημένου ἦταν ἀδιαπραγμάτευτη: Καμμιὰ συζήτηση γι’ αὐτούς. Σήμερα, ἀρκετὰ χρόνια μετά, διάφορα ἔντυπα ἀναδημοσιεύουν τὸ θέμα, σχετικὲς συζητήσεις γίνονται στὰ τηλεοπτικὰ παράθυρα, ἐνῷ πλῆθος ἱστοσελίδων παρουσιάζουν τοὺς ἀφορισμούς. Οἱ ταγοὶ τῆς ρωμιοσύνης δὲν μποροῦν πλέον νὰ ἀρνοῦνται τὴν Ἱστορία, ἀλλὰ ἀλλάζουν πολιτικὴ ἐπιχειρῶντας τὴν παραχάραξή της. Χαρακτηριστικὸ παράδειγμα τὸ ἄρθρο τοῦ κ. Κωνσταντίνου Δεσποτόπουλου, πρώην ὑπουργοῦ Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων καὶ ἀκαδημαϊκοῦ στὸ «Βιβλιοδρόμιο» τῆς Ἐφημερίδας «Τὰ Νέα» (27 Ὀκτ. 2006), ὅπου γιὰ τὸν ἀφορισμὸ καὶ τὸν Γρηγόριο Ε΄ ἀναφέρει, πὼς «μὲ τὴν ἠθικὴ ἐγρήγορσή του, τὴν εὐθυκρισία του καὶ τὴν αὐτοθυσία του, αὐτὸς προπάντων, σὲ ἀγαστὴ συνεργασία μὲ τὸν Τοῦρκο ὁμόλογό του, ἔσωσε τὸ γένος τῶν Ἑλλήνων ἀπὸ τὸν ἐπικείμενο «Τὰ Νέα», «Βιβλιοδρόμιo», τότε ἀφανισμό», ἐνῷ ἀντὶ γιὰ ἀφορισμὸ 27 Ὀκτ. 06 χρησιμοποιεῖ τὴ λέξη ἀποκήρυξη. [Ὁ Γρηγόριος Ε΄ εἶχε ἐκδώσει τρεῖς ἀφοριστικὲς ἐγκυκλίους, ἐκ τῶν ὁποίων ἡ μία ἦταν προσωπική-ἐμπιστευτικὴ (ἐν ἀγνοίᾳ τῶν τουρκικῶν ἀρχῶν) πρὸς τοὺς μητροπολίτες, ποὺ ἐξέφραζε τὴν αὐθεντικὴ πολιτικὴ τῆς Ὀρθοδοξίας χωρὶς τὴν πίεση τῆς σουλτανικῆς ἐξουσίας. Ἡ ἐκτέλεσή του δὲν ἀποφασίσθηκε γιὰ τὰ δῆθεν φιλοεπαναστατικά του φρονήματα, ἀλλὰ ἦταν πράξη τῆς τουρκικῆς ἐξουσίας μὲ καθαρὰ ψυχολογικὸ σκοπὸ (τρομοκράτηση τῶν ἐπαναστατῶν). Γιὰ τὰ πλήρη κείμενα τῶν ἀφορισμῶν βλ. «Τὰ ὑβριστικὰ κατὰ τῶν Ἑλλήνων ἐπίσημα κείμενα τῆς Ὀρθοδοξίας», ἔκδ. «Δαυλός» 2007.] Γ.Λ. «Ὑποχρεωτικὴ πρὸς ἐκμάθησιν ἡ Τουρκική» Ὁ Νεόφυτος Βάμβας μᾶς πληροφορεῖ, ὅτι «ἡ Ὑψηλὴ Πύλη ποτὲ δὲν ἐναντιώθηκε στὴν ἀναγέννηση τῶν γραμμάτων στὴν Ἑλλάδα. Οἱ πραγματικοὶ ἐχθροὶ ἦταν οἱ προκαταλήψεις κι ἡ ἀδιαφορία τοῦ πανίσχυρου Κλήρου» (βλ. «Δ», τ. 173). Ὁ Μωάμεθ ὁ Β΄ ἦταν ὁ πρῶτος μετὰ τὴν Ἅλωση Τοῦρκος ἡγεμόνας, ποὺ κατανοῶντας τὴ σημασία τῆς Ἑλληνικῆς Γλώσσας τὴν υἱοθέτησε ὡς ἐπίσημη διπλωματικὴ γλῶσσα τοῦ κράτους του. Ἀντίθετα, μὲ τὴν μὲ ἀρ. πρωτ. 5748 καὶ ἀριθμὸ διεκπ. 3766 (18.10.1871) ἐγκύκλιο πρὸς τοὺς μητροπολίτες, ἡ ὁποία ἀναφερόταν στὴ μεθόδευση «διαδόσεως τῆς παιδείας» καὶ στὴ «σύστασιν λυκείων καὶ γυμνασίων καὶ παρθεναγωγείων», ὁ πατριάρχης Ἄνθιμος χαρακτήριζε τὴν «Τουρκική, ὡς γλῶσσα τοῦ κράτους, ὑπὸ τὴν προστασίαν τοῦ ὁποίου ζῶμεν, ταττομένη μεταξὺ τῶν ἄλλων γλωσσῶν ὡς ὑποχρεωτικὴ πρὸς ἐκμάθησιν». Συμπλήρωνε δὲ μετὰ τῶν προσυπογραφόντων ἱεραρχῶν, ὅτι διατελοῦσαν «ἐνθαρρυνόμενοι καὶ παραδειγματιζόμενοι ὑπὸ τῆς σεβαστῆς ἡμῶν Κυβερνήσεως (σουλτανικῆς), τῆς ἀνενδότως μεριμνώσης ὑπὲρ τῆς ἠθικῆς μορφώσεως καὶ ἐκπαιδεύσεως τῶν ὑπὸ τὴν ἀμφιλαφῆ αὐτῆς σκιὰν διατελούντων» (βλ. “Δ”, τ. 135). ‣