Ç ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΙΣΙΡΛΗΣ, Θρησκεία καὶ Ἐξουσία Τί εἶ ναι θρη σκεί α; Ποι ά ἡ συ νά φεια καὶ ἀλ λη λε πί δρα ση ἀ νά με σα στὸ θρη σκευ τι κὸ καὶ τὸ κοι νω νι κο πο λι τι κὸ σύ στημα μιᾶς ὠρ γα νω μέ νης ὁ μά δας ἀ τό μων; Πῶς λει τούρ γη σε ἡ θρησκεί α στὴν ἀρ χαί α ἑλ λη νι κὴ πό λη – κρά τος, καὶ πῶς οἱ ἐ νεργοὶ πο λί τες της με τε τρά πη σαν σὲ ἄ βου λη μᾶ ζα με τὰ τὸ πέ ρας τῆς Κλα σι κῆς Ἀρ χαι ό τη τας; Αὐ τὰ εἶ ναι τὰ καί ρια ἐ ρω τή ματα, τὰ ὁ ποῖ α θέ τει ὁ κ. Μι σιρ λῆς στὸ βι βλί ο του «Θρη σκεί α καὶ Ἐ ξου σί α». Πρό κει ται γιὰ βι βλί ο εὔ λη πτο, ἄ ρι στα δο μη μένο καὶ τὸ κυ ρι ώ τε ρο εὔ κο λα κα τα νο η τὸ ἀ πὸ μὴ εἰ δι κούς, οἱ ὁ ποῖ οι σ’ αὐ τὸ θὰ βροῦν σα φέ στα τες ἀ παν τή σεις σὲ κα θο ριστι κῆς ση μα σί ας ἱ στο ρι κὰ ζη τή μα τα. Τὸ πρῶ το κε φά λαι ο φέ ρει τὸν τίτ λο «Ἡ κα τα στρο φὴ τοῦ Ἀρ χαί ου Κό σμου» καὶ ἀρ χί ζει μὲ τὴν ἀ νά λυ ση τοῦ τρό που λει τουρ γί ας τῆς πό λης-κρά τους ἕ ως τὴν Κλα σι κὴ Ἐ πο χή, μιᾶς αὐ τε ξού σιας καὶ ὀ λι γάν θρω πης πο λι τεια κῆς ὀν τό τη τας, τῆς ὁ ποί ας οἱ πο λί τες συν δέ ον ταν μὲ δε σμοὺς αἵ μα τος, εἶ χαν κοι νὰ ἤ θη καὶ συμ με τεῖ χαν ὅ λοι στὰ κοι νά. Κα τα λυ τι κὸς πα ρά γων γιὰ τὴν εὔ ρυθ μη λει τουρ γί α τῆς πό λης-κρά τους ὑ πῆρ ξε ἡ ἐ πω νυ μί α τοῦ συ νό λου τῶν πο λι τῶν (ἀ δι α νό η τη σὲ με γα λου πό λεις ὅ πως π.χ. οἱ σύγ χρο νες), ἡ ὁ ποί α εἶ χε ὡς ἀ πο τέ λε σμα τὴν ὑ πευ θυ νό τη τα ὅ λων ἔ ναν τι τῶν συμ πο λι τῶν τους. Σ’ αὐ τὸ τὸ σύ νο λο οἴ κων, ὅ πως ὀ νο μά ζει ὁ κ. Μι σιρ λῆς τὴν πό λη-κρά τος, δι ε ξα γό ταν ἐμ πό ριο, ἀλλὰ καὶ ἀν ταλ λα γὴ γνώ σε ων καὶ ἰ δε ῶν/φι λο σο φί α, συ ζη τή σεις στὴν Ἀ γο ρὰ καὶ στὰ συμ πόσια τῶν ἐ λεύ θε ρων Ἑλ λή νων πο λι τῶν. Ἡ ἄ μυ να τῆς πό λης ἦ ταν ὑ πό θε ση τῶν ἐ λεύ θε ρων πολι τῶν, οἱ ὁ ποῖ οι πρό θυ μα ὑ πε ρα σπί ζον ταν τὸν οἶ κο ἀλ λὰ καὶ τὸν τρό πο ζω ῆς τους. Οἱ σχέ- Ç ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ ὰ ὁ μη ρι κὰ ἔ πη, ἡ Ἰ λιά δα καὶ ἡ Ὀ δύσ σεια, εἶ ναι πράγ μα τι μιὰ ἀ νε ξάντλη τη πη γὴ συμ βου λῶν καὶ γνω μι κῶν, καὶ ἡ ἀ νά γνω σή τους σή με ρα προ σφέ ρει τὴν ἴ δια φρε σκά δα, ὅ πως ὅ ταν τὰ ποι ή μα τα αὐ τὰ πρω τογρά φτη καν καὶ ἀ πα θα να τί στη καν σὲ γρα πτὸ ἑλ λη νι κὸ λό γο κά που ἐ κεῖ στὸν ἕ κτο αἰ ῶ να π.Χ. Στὸ Γυ μνά σιο ἀ πὸ τὸ πρω τό τυ πο ἀλ λὰ καὶ σὲ νε ώ τε ρη ἀ πό δο ση ὅ λοι οἱ μα θη τὲς δι δα χτή κα με καὶ Ἰ λιά δα καὶ Ὀ δύσ σεια. Ἡ δι δα σκα λί α καὶ τῶν δύο αὐ τῶν ἐ πῶν ἦ ταν τό τε ὑ πο χρε ω τι κή, καὶ οἱ κα θη γη τές μας πά σχι ζαν νὰ μᾶς δώ σουν ὅ λα τὰ μη νύ μα τα ποὺ ὁ Ὅ μη ρος συμ πε ρι έ λα βε στὰ κλα σι κά του αὐ τὰ ἔ πη. Ὁ ποι η τὴς τοῦτος –ποὺ εἶ ναι καὶ ὁ πα τέ ρας τῆς εὐ ρω πα ϊ κῆς Ποί η σης– ἔ χει βά λει στὰ ποι ή μα τα τοῦ τα σκέ ψεις καὶ ἰ δέ ες, τὶς ὁ ποῖ ες μπο ρεῖ κα νεὶς νὰ ἀν τι λη φθῇ κα λύ τε ρα σὲ μιὰ πιὸ ὥ ρι μη ἡ λι κί α καὶ ὄ χι τό σο κα λὰ στὰ χρό νια τῆς ἐ φη βεί ας. Ὁ ἰ δε ο λο γι κὸς κό σμος τῆς ἀρ χαί ας ἑλ λη νι κῆς ἐ πο χῆς κα θρε φτί ζε ται ἀ νά γλυ φα ‣ 21096  ΔΑΥΛΟΣ 303, Ἰούνιος 2007