ΠΟΙΟΙ ΔΙΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΩΤΕΡΟΥΣ ΕΥΡΩΠΑΙΟΥΣ κτὸς ἀ πὸ τὴν οἰ κου με νι κὴ δι ά χυ ση τῆς Ἑλ λη νι κῆς Γλώσ σας σὲ πα νάρ χαι ες ἐ πο χὲς (πι θα νὸν προ κα τα κλυ σμια ῖες) ἕ να ἀ κό μη κῦ μα ἐ ξά πλω σής της ση μει ώ θη κε, ὅ ταν κα τέρ ρευ σε τὸ Βυ ζάντιο, καὶ στα μά τη σε ἡ κα τα πί ε ση τῆς Ἑλ λη νι κῆς Παι δεί ας ἀ πὸ τὸ κα θε στὼς τῆς Κων σταν τι νού πο λης. Τό τε Ἕλ λη νες λό γιοι, ποὺ ζοῦ σαν στὴν Ἰ τα λί α, βρῆ καν τὶς κα τάλ λη λες συν θῆ κες γιὰ ἐ λεύ θε ρη ἔ ρευ να τῆς Ἑλ λη νι κῆς Φι λο σο φί ας καὶ Ἐ πι στή μης, κά τι πού, ὅ σο ζοῦ σαν στὸ Βυ ζάν τιο, ἦ ταν ἀ πα γο ρευ μέ νο, δυ νά μει τῶν ἀ πο φά σε ων τῶν Οἰ κου με νι κῶν Συ νό δων. Ἔ τσι κι νή θη κε τὸ ἐν δι α φέ ρον τῶν Εὐ ρω παί ων γιὰ τὴν με λέ τη τῆς Ἑλ λη νικῆς κλη ρο νο μιᾶς στὸ πρω τό τυ πο τῶν ἑλ λη νι κῶν συγ γραμ μά των καὶ ἡ «ἐ πιστρά τευ ση» τῶν ἐ χόν των ὡς μη τρι κή τους γλῶσ σα τὴν Ἑλ λη νι κὴ Ἑλ λή νων λο γί ων ἀ πὸ τοὺς Ἰ τα λοὺς εὐ γε νεῖς, ἀ κό μη καὶ ἀ πὸ τὴν ἴ δια τὴν Ρω μαι ο κα θολι κὴ Ἐκ κλη σί α, τῆς ὁ ποί ας ὁ ἀν θελ λη νι σμὸς ἦ ταν πολὺ ἠ πι ώ τε ρος ἐ κεί νου τῆς Ὀρ θό δο ξης Βυ ζαν τι νῆς ἡ γε σί ας. Φυ τώ ρια τῆς Ἀ να γέν νη σης τοῦ Ἑλ λη νι σμοῦ στά θη καν Ἕλ λη νες καὶ σχο λεῖ α, ποὺ ἔ δρα σαν ἐ κτὸς τῆς δι και ο δο σί ας τοῦ Πατρι αρ χεί ου, σὲ χῶ ρες τῆς νό τιας καὶ κεν τρι κῆς Εὐ ρώ πης, ὅπως τὸ Ἑλ λη νι κὸ Κα θο λι κὸ Γυ μνά σιο τῆς Ρώ μης, τὸ Πα νε πι στή μιο τῆς Φλω ρεν τί ας, ἡ Βε νε τί α, ἐ νῷ ἡ ἑλ λη νι κὴ τυ πο γρα φί α ἄν θι σε στὴν πό λη τῶν Με δι ο λά νων. Οἱ πᾶ πες, ὅ πως ὁ Λέ ων ὁ Ι΄, στή ρι ξαν τὴν προ σπά θεια τῶν Ἑλ λή νων, ἀντί θε τα μὲ τὸ Πα τρι αρ χεῖ ο, ποὺ οἱ πλεῖ στοι ἱ ε ράρ χες του ἦ ταν ἀ γράμ μα τοι καὶ ἔ κα νε τὰ πάν τα, γιὰ νὰ πα ρα μεί νῃ ὁ λα ὸς βυ θι σμέ νος στὴν ἀ μά θεια, τὸν τρό μο καὶ τὴν δει σι δαι μο νί α. Μά λι στα πολ λοὶ φωτισμένοι Ἕλληνες λαϊκοὶ ξε κί νη σαν πρὶν ἀ πὸ τὸ 1453, για τὶ ἔ βλε παν τὴν τύ φλω ση τοῦ Γέ νους ἀ πὸ τοὺς Βυ ζαν τι νοὺς καὶ τὴν ἐ περ χό με νη ἅ λω ση τῆς Πό λης. Οἱ ἄν θρω ποι ποὺ δι έ σω σαν τὴν Ἑλ λη νι κὴ Γλῶσ σα στοὺς αἰ ῶ νες τῆς Ἀ να γέν νη σης καὶ τῆς Τουρ κο κρα τί ας καὶ κα τὰ συ νέ πεια τὴν ἐ θνι κὴ συ νεί δη ση τῶν Ἑλ λή νων ΔΑΥΛΟΣ 304, Ἰούλιος-Αὔγουστος 2007  21141