ΑΡΧΑΙΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΣΜΟΣ Ἀ πὸ τὸν πο λί τη στὸν Homo Oeconomicus Οἰ κο νο μί α δὲν μπο ροῦ σε νὰ ἐ ξαι ρε θῇ γιὰ τὴν ἑλ λη νι κὴ ἰ δι ο συγ κρα σί α, ἡ ὁ ποί α ἱ κα νο ποι εῖ το μὲ τὴν σύν θε ση τῶν πραγ μά των σὲ ἕ να πε δί ο ἀ νώ τε ρης ἑ νο ποί η σης, καὶ νὰ μείνῃ εὐ λα βι κὰ ἀ νέγ γι χτη σὰν μί α σχε δὸν με τα φυ σι κὴ ἔν νοι α, σὰν ἕ να «πε πρω μέ νο», πρὸς τὸ ὁ ποῖ ο ἡ κοι νω νί α ὤ φει λε νὰ κι νη θῇ. Ἡ Οἰ κο νο μί α δὲν ἀ πο τε λοῦ σε γιὰ τὸν ἑλ λη νι κὸ νοῦ αὐ το σκο πό, αὐ το νο μη μέ νο ἀ πὸ τὸν πα ρά γον τα ἄν θρω πο καὶ τὶς ἀ νάγ κες του καὶ γι’ αὐ τὸ δὲν ἀν τι με τω πι ζό ταν σὰν αὐ θύ παρ κτη ἔν νοι α, ἡ ὁ ποί α δι έ θε τε, δῆ θεν ἀ φ’ ἑ αυ τῆς, μιὰ ὁ ποι α δή πο τε ἐγ γε νῆ ἀ ξί α. Ἡ Οἰ κο νο μί α ἔ πρε πε καὶ αὐ τὴ νὰ ὑ πα χθῇ στὸ σύ νο λο τῶν λοι πῶν ζω τι κῶν δρα στη ρι ο τή των καὶ ἀ να ζητή σε ων, ποὺ ἀ φο ροῦν σὲ μί α κοι νω νί α, καὶ νὰ συλ λει τουρ γή σῃ μὲ αὐ τές, χω ρὶς νὰ θε ω ρῆ ται σὲ καμ μί α πε ρί πτω ση ἡ πεμ πτου σί α τους. Ἡ ἴ δια ἡ λέ ξη «Οἰ κο νο μί α» (π.χ. στοὺς Ξε νο φῶν τα(1) καὶ Ἀ ρι στο τέ λη(2)) δὲν σή μαι νε τί πο τε ἄλ λο ἀ πὸ δι α χεί ρι ση τῶν ὑ πο θέ σε ων τοῦ οἴ κου καὶ φυ σι κὰ ὄ χι μό νο τῶν χρη ματι κῶς ἐκ πε φρα σμέ νων. Κα τὰ τὸν ἴ διο τρό πο ἡ ἐ πέ κτα ση τῆς χρή σης τῆς λέ ξης γιὰ τὸ σύ νο λο τῆς κοι νω νί ας ἐ πέ βα λε μί α δι εύ ρυν ση τῆς ἔν νοι άς της: Οἰ κο νο μί α τῆς πό λε ως εἶ ναι ἡ δι α χεί ρι ση τῶν ὑ πο θέ σε ων τῆς πό λε ως, χω ρὶς τὸν αὐ θαί ρε το καὶ πα ρα πλα νη τικὸ κα τα τε μα χι σμό τους σὲ χρη μα τι κῶς καὶ μὴ χρη μα τι κῶς ἐκ πε φρα σμέ νες. Ἐ πει δὴ ἡ Πό λη (=κοι νω νί α) νο εῖ το ὡς ἑ νια ῖος οἶ κος, ἐν τὸς τοῦ ὁ ποί ου πρέ πει νὰ ἐ πι τυγ χά νε ται μὲ πο λι τι κὸ τρό πο ἡ ἔμ πρα κτη ταύ τι ση ἀ το μι κοῦ καὶ συλ λο γι κοῦ συμ φέ ρον τος, ἡ οἰκο νο μι κὴ δρα στη ρι ό τη τα ὤ φει λε νὰ ὑ πο τάσ σε ται σὲ αὐ τὴ τὴν ἀ ναγ και ό τη τα. Ὅ πως ἔ χει ἐ πι ση μαν θῆ(3), στὴν ἀρ χαί α Ἑλ λά δα ἡ Οἰ κο νο μί α γί νε ται ἀν τι λη πτὴ ὡς ἐν σω μα τω μέ νη στὴν κοι νω νί α καὶ ὄ χι ὡς ξε χω ρι στὸς το μέ ας ὑ πε ρά νω αὐ τῆς. Πρᾶγ μα ποὺ ὑ πο χρε ώ νει στὴν ἐ ξέ τα ση τῆς Οἰ κο νο μί ας ὡς ἐ ξαρ τώ με νης καὶ ἐκ πο ρευ ό με νης ἀ πὸ τὴν Πο λι τι κή, δηλαδὴ ἀ πὸ τὴν τέ χνη τῆς (αὐ το)δι οί κη σης –ὄ χι τοῦ ἐ ξου σια σμοῦ– τῶν κοι νω νι ῶν. Αὐ τὸ ἔρ χε ται σὲ πλή ρη ἀν τί θε ση μὲ τὰ δε δο μέ να τῆς ση με ρι νῆς ἐ πο χῆς, ὅ που ἡ πο λι τι κὴ ἔ χει ἐκ φυλ λι στῆ σὲ παι δὶ γιὰ τὰ θε λή μα τα τῶν οἰ κο νο μι κῶς ἰ σχυ ρῶν καὶ ἡ οἰ κο νο μι κὴ ὁ ρο λο γί α ἔ χει ἀ πο κτή σει τὴν μυ στι κο πά θεια καὶ τὴν ἀ σά φεια τῆς ΔΑΥΛΟΣ 307, Νοέμβριος 2007  21483