ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
311ΜΑΡΤΙΟΣ 2008
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Τρία χρόνια κλειστό το Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιώς — ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ, ΑΘΗΝΑ
- «Εκκλησία»: Η περιπέτεια μιας λέξης — ΝΤΟΥΛΑΣ, ΝΙΚΟΛΑΟΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ
Τρία χρόνια κλειστὸ τὸ Ἀρχαιολογικὸ Μουσεῖο Πειραιῶς
Κύριε διευθυντά,
Τέλος τοῦ 2004 ἔτυχε νὰ θέλω νὰ τὸ ἐπι-
σκεφθῶ. Ἀναφέρομαι στὸ Ἀρχαιολογικὸ
Μουσεῖο Πειραιῶς. Τηλεφώνησα, νὰ μάθω
τὸ ὡράριο, καὶ μοῦ εἶπαν, ὅτι ἐντὸς τῶν ἡμε-
ρῶν (ἐκείνων) θὰ ἔκλεινε γιὰ ἕνα ἑξάμηνο,
ἐπειδὴ ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ ἐγκατάσταση κλι-
ματισμοῦ. Ἦταν Νοέμβριος τοῦ 2004, λίγους
μῆνες μετὰ τοὺς Ὀλυμπιακοὺς τῆς πόλης τῶν
Ἀθηνῶν. Ἕξι μῆνες ἀργότερα τηλεφώνησα
πάλι, γιὰ νὰ μάθω ἂν τὸ Μουσεῖο ἦταν ἐπι-
σκέψιμο. Ἔλαβα τὴν ἀπάντηση, ὅτι θὰ καθυ-
στεροῦσε μερικοὺς μῆνες ἀκόμα. Ξαναπῆρα
τηλέφωνο μετὰ ἀπὸ ἕνα εὔλογο διάστημα·
μοῦ ἀπάντησαν αὐτὴν τὴν φορὰ ὅτι θὰ δια-
μόρφωναν τὸν περιβάλλοντα χῶρο, καὶ ὅτι
σύντομα θὰ ἄνοιγε γιὰ τὸ κοινό.
Τὸ θέμα αὐτὸ τὸ παρακολουθῶ μέχρι σή-
μερα, παίρνοντας κατὰ διαστήματα τηλέφω-
νο, μὲ τὴν ἐλπίδα νὰ ἀκούσω, ἔστω καὶ μὲ τό-
ση καθυστέρηση, τὸ αὐτονόητο, δηλαδὴ ὅτι
τὸ Μουσεῖο ξαναλειτουργεῖ. Τώρα πιὰ μοῦ
ἀπαντοῦν, ὅτι δὲν ξέρουν, πότε θὰ ἀνοίξῃ.
Δὲν ἀναφέρουν κἄν, ὅτι ὑπάρχουν ἐργασίες
ποὺ ἐκκρεμοῦν. Τὴν τελευταία φορὰ ποὺ ἐπε-
κοινώνησα μὲ τὸν κύριο ποὺ σηκώνει τὸ τηλέ-
φωνο (δηλαδὴ αὐτὸν τὸν μῆνα), δὲν ἤξερε τί
νὰ μοῦ πῇ. Ἦταν εὐγενέστατος, καθόλου «δη-
μοσιοϋπαλληλικός», καὶ διέκρινα στὰ λόγια
του κάποια δόση μελαγχολικοῦ χιοῦμορ.
Ἄκουσα ἀπὸ ἄλλη πηγή, ὅτι τὸ Ἀρχαιολο-
γικὸ Μουσεῖο Πειραιῶς θέλουν νὰ τὸ κλεί-
σουν. Ἴσως νὰ ἀναμένουν κάποιο λογικό,
κατ’ αὐτούς, διάστημα, γιὰ νὰ «διαπιστώ-
«ΕΚΚΛΗΣΙΑ»: Ç ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΜΙΑ ΛΕΞΗΣ
λέξις, ἐκ τοῦ ρήματος ἐκ-καλῶ (ἢ ἔκ-κλητος) ὡς πρώτη λεκτικὴ ἰδέα-ἐπωνυ-
μία, ἐκφράζουσα τὸ θεμέλιον τῆς Δημοκρατίας κατὰ τὴν προχριστιανικὴ
ἀρχαιότητα, ἐσήμαινε τὴν κατὰ τακτὰ χρονικὰ διαστήματα συνέλευσιν-
συνάθροισιν πολιτῶν, ἀποσκοποῦσαν εἰς συναπόφασιν ἀσκήσεως τῶν
καθηκόντων των καὶ διεκδικήσεως τῶν δικαιωμάτων των ἀπὸ τὴν Πόλιν.
Ἦταν ἡ λεγομένη Ἐκκλησία τοῦ Δήμου.
Ὡς θρησκευτικὴ ἔννοια ὁ ὅρος καθιερώθη τὸ πρῶτον ἀπὸ τοὺς «Ἑβδομήκοντα» κατὰ
τὴν μετάφρασιν ἐκ τῆς Ἑβραϊκῆς εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Γλῶσσαν τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης,
ἐν συνεχείᾳ δέ, σφετερισθεὶς καὶ ἰδιοποιηθεὶς ὑπὸ τῶν διαφόρων χριστιανικῶν δογμά-
των, δηλοῖ τὸ σύνολον τῶν εἰς Χριστὸν πιστευόντων, εἴτε τὸ σύνολο τῶν ἀνηκόντων εἰς
τὸ ἴδιον χριστιανικὸν δόγμα(ὀρθόδοξοι, καθολικοὶ κ.λπ.), ὑπὸ δὲ στενωτέραν ἔννοιαν
τὸ σύνολον τῶν χριστιανῶν, τῶν τελούντων ὑπὸ τὴν αὐτὴν ἐκκλησιαστικὴν διοίκησιν
(Ἐκκλησία Ἑλλάδος, Κύπρου κ.ο.κ.)
Ἀπὸ τὴν στιγμὴ τῆς ἰδιοποιήσεώς του ἀπὸ τὴν θρησκεία ἀπαιτοῦσε «ἱερούς» κανό-
νας πρὸς ἐπικράτησιν (θρησκειοποίησις) ὅπως: «θεϊκοὺς νόμους», μὴ ἀμφισβητησίμους
«ἀληθείας», ἀπουσία ἐλέγχου καὶ ἀποδείξεως («πίστευε καὶ μὴ ἐρεύνα»), ἱερὸν «ἀλάθη-
τον» κ.τ.ὅ. Μεγιστοποίησιν τῶν ἀνωτέρω ἀποτελεῖ ὁ φόβος τοῦ θανάτου (θρησκευτικὸς
τρόμος), συνιστῶντος τὸ μεταφυσικὸν τοῦ ἀλλοτριωθέντος ὑπὸ τῆς θρησκείας ἔρισμα
φυσικοῦ «κοινοῦ συμφέροντος τῆς Πόλεως», ὅπως θὰ ἔλεγε ὁ Ἀριστοτέλης.
‣
21842 ΔΑΥΛΟΣ 311, Μάρτιος 2008