σουν σὲ ξύλο, τὸ σῶμα του δὲν πρέπει νὰ μεί- νῃ κρεμασμένο ὅλη τὴ νύκτα. Πρέπει ὁπωσδή- ποτε νὰ τὸ θάψετε τὴν ἴδια μέρα, γιὰ νὰ μὴ μο- λύνετε τὴ χώρα, ποὺ σᾶς δίνει ὁ Κύριος ὁ θεός σας γιὰ ἰδιοκτησία. Ὅποιος κρεμιέται εἶναι καταραμένος ἀπὸ τὸν θεό…» («ὅτι κεκατηρα- μένος ὑπὸ θεοῦ πᾶς κρεμάμενος ἐπὶ ξύλου»: «Κατὰ Ο΄»). Μὰ καλά, θὰ ποῦν οἱ δύσπιστοι, ὁ Ἰησοῦς δὲν κρεμάστηκε ἐπὶ ξύλου, ἀλλὰ σταυρώθη- κε. Κι ὅμως… ὑπάρχουν μαρτυρίες, ποὺ λένε τὸ αὐτό, ὅτι κρεμάσθηκε ἐπὶ ξύλου κι ὄχι ὅτι σταυρώθηκε: «Πράξεις Ἀποστόλων», ε΄ 29-30: «Ὁ Πέτρος ὅμως καὶ οἱ ἄλλοι ἀπόστολοι εἶπαν: “...Ὁ θεὸς τῶν προγόνων μας ἀνέστησε τὸν Ἰησοῦ, ποὺ ἐσεῖς τὸν σκοτώσατε, κρεμῶντας τον ἐπὶ ξύ- λου...”». «Πράξεις Ἀποστόλων» ε΄ 34 καὶ 39: «Ὁ Πέ- τρος ἀνοίξας τὸ στόμα εἶπεν: “…καὶ ἡμεῖς εἴμε- θα μάρτυρες πάντων ὅσα ἔκαμε καὶ ἐν τῇ γῇ τῶν Ἰουδαίων καὶ ἐν Ἱερουσαλήμ, τὸν ὁποῖον ἐφόνευσαν κρεμάσαντες ἐπὶ ξύλου…”». Ἔρρωσθε καὶ εὐδαιμονεῖτε Γ.Τ. Μετὰ ἀπὸ 5 χρόνια ἄνοιξε πάλι τὸ Μουσεῖο Πειραιῶς Κύριε διευθυντά, Μὲ ἐπιστολή μου, ποὺ δημοσιεύτηκε στὸν «Δαυλό» (τεῦχος Μαρτίου 2008) ἔθιξα τὸ θέμα τοῦ Ἀρχαιολογικοῦ Μουσείου Πειραιῶς, τὸ ὁποῖο παρέμεινε κλειστὸ ἐπὶ πέντε ὁλόκληρα χρόνια (ἔκλεισε ἕναν περίπου χρόνο πρὶν τοὺς Ὀλυμπιακοὺς τῆς Ἀθήνας), «γιὰ νὰ ἀποκτήσῃ ἐγκατάσταση κλιματισμοῦ». Μὲ ἰδιαίτερη ἱκανοποίηση πληροφορήθηκα τώρα, ὅτι τὸ ΑΜΠ ξανάνοιξε τὴν 19η Φεβρουα- ρίου. Ἡ ἐφημερίδα «Καθημερινή» (16 Φεβρουα- ρίου) ἀναφέρει, ὅτι ὁ λόγος ποὺ τὸ Μουσεῖο πα- ρέμεινε κλειστὸ «εἶναι κάπως θολός». Ἕνα ἀπὸ τὰ σημαντικώτερα μουσεῖα τῆς χώρας ἀλλὰ καὶ παγκοσμίως παρέμεινε κλειστὸ γιὰ ἕνα τόσο με- γάλο διάστημα, ποὺ θὰ ἀρκοῦσε ἐνδεχομένως, γιὰ νὰ κτισθῇ ἕνα μουσεῖο ἀπὸ τὴν ἀρχή. Καὶ γιὰ νὰ μὴν μεμψιμοιροῦμε μόνο: τὸ ΑΜΠ ἐκτὸς ἀπὸ κλιματισμὸ ἀπέκτησε καινούργιο φωτισμό, ψευδοροφές, καθάρισε τοὺς ἐξωτερι- κούς του τοίχους. Νομίζω, ὅτι ὀφείλουμε νὰ κρατήσουμε ζων- τανὸ τὸ ΑΜΠ, νὰ τὸ ἐντάξουμε στὴν ζωή μας, γιατὶ ἡ ἱστορία του εἶναι πολύπαθη. Μὲ ἰδιαίτερη ἐκτίμηση Ἀθηνᾶ Ἀναστασιάδη Παρατηρήσεις γιὰ τὴν ἀνέγερση τζαμιοῦ στὴν Ἀθήνα Ἀγαπητὲ «Δαυλέ», Ἀφορμή, γιὰ νὰ γράψω τὴν παροῦσα ἐπιστο- λή, ἦταν τὸ ἄρθρο περὶ τοῦ νομικοῦ δικαιώμα- τος ἀνεγέρσεως τζαμιοῦ στὴν Ἀθήνα (τεῦχ. 299, σ. 20061). Ὅσον ἀφορᾷ στὸ νομικὸ μέρος τῆς ὑποθέσεως, δύσκολα θὰ διαφωνήσω, θὰ διατυ- πώσω ὅμως τὶς ἑξῆς παρατηρήσεις: 1ον Ἄλλο νόμος καὶ ἄλλο δίκαιον. Εἰδικώτε- ρα στὴν Ἑλλάδα αὐτὰ τὰ δύο συχνὰ ἔρχονται σὲ ἀντιπαράθεση. Ὁ νόμος ἀναφέρεται σὲ περι- ωρισμένο χῶρο καὶ χρόνο καὶ εἰδικῶς ὁ ἀνθρώ- πινος νόμος ἐμπεριέχει τὴν ἀτέλεια, τὴν ἀδυνα- μία, τὴν προσωπικὴ προσέγγιση, διάθεση, γνώ- ση, ἱκανότητα, ὑστεροβουλία, συμφέρον, προ- τροπὴ τοῦ ἑκάστοτε νομοθέτη. Τὸ δίκαιον ὡς ἀπόδοση τῶν ὀφειλομένων εἶναι ἔννοια διαχρο- νική, ἀνεξάρτητη ἀπὸ χῶρο καὶ προσωπικὲς δι- αθέσεις ἢ ἐκτιμήσεις. 2ον Τὸ ἴδιο τὸ Σύνταγμα ἀποδεικνύει τὸ βά- σιμο τοῦ ἰσχυρισμοῦ μου, ἀφοῦ, ἐνῷ δέχεται ὅτι «ἡ ἐλευθερία τῆς θρησκευτικῆς συνείδησης εἶναι ἀπαραβίαστη...» (ἄρθρο 13 παρ. 1), ταυτο- χρόνως περιορίζει, «κάθε γνωστὴ θρησκεία εἶ- ναι ἐλεύθερη...» (παρ. 2). Τί σημαίνει «γνωστή», καὶ ἐὰν ἐγὼ θέλω νὰ ἔχω μία θρησκεία ι.χ., γιὰ «πάρτυ μου», ποὺ λένε, πῶς θὰ τὴν νομιμοποι- ήσω; Ἐνθυμοῦμαι χαρακτηριστικῶς, σὲ διάλε- ξη ποὺ εἶχα παρακολουθήσει στὴν πατρίδα σὲ παρελθοῦσα ἐπίσκεψή μου, κάποιον νὰ θέτῃ τὸ πιθανῶς ὀλίγον ἐνοχλητικὸ ἐρώτημα: «Κι ἐὰν ἐγὼ θέλω ὡς θεό μου τὸν μπιντέ μου, γιατί κάποιος θὰ πρέπει νὰ μοῦ ὑποβάλῃ τὸ ἀντίθε- το;» Ἐγὼ ἁπλῶς θὰ συμπλήρωνα, ὅτι ὁ μπιντὲς (πυγολουτήρ) πολλοὺς ἔχει ἀνακουφίσει στὴν παροῦσα ζωή, ἐμπράκτως, χωρὶς μεταθανάτιες ὑποσχέσεις καὶ χωρὶς ἀνταλλάγματα. 3ον Στὸν ἱερὸ τόπο τῆς Ἑλλάδος ἡ μόνη θρη- σκεία ποὺ βάλλεται εἶναι ἡ «θρησκεία» τῶν λε- 22054  ΔΑΥΛΟΣ 313, Μάιος 2008