ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
47ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 1985
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η αρχαιοελληνική αντιομοφυλοφιλική νομοθεσία — ΚΟΥΒΑΡΑΣ, Γ.
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΓΙΑΝΝΗΣ Δ. ΚΟΥΒΑΡΑΣ
Ἢ ἀρχαιοελληνικὴ ἀντιομοφυλοφιλικὴ νομοθεσία
Ἐπειδὴ τελευταῖα ἀνθεῖ στὰ λαϊκά - μαζικὰ ἔντυπα ἀλλὰ καὶ σὲ «ἐπιστημο-
νικὲς» ἐργασίες ἡ παραφιλολογία (ποὺ φτάνει συχνὰ ἕως τὴν ἀνευθυνολογία) γύ-
ρω ἀπὸ τὸ θέμα τῆς ὁμοφυλοφιλίας στὴν ἀρχαιότητα, θεωροῦμε σκόπιμο νὰ πα-
ρουσιάσουμε ἀντὶ ἄλλης ἐπιχειρηματολογίας τὴν ἐπίσημη - ὑπεύθυνη θέση τῆς
ἀρχαίας ἑλληνικῆς πολιτείας γύρω ἀπὸ τὸ σχετικὸ θέμα, ὅπως αὐτὴ αὐθεντικὰ
ἐγγράφεται καὶ κατοπτρίζεται --- ποῦ ἀλλοῦ; --- στὸ νομικὸ πλαίσιο (οογρις) τῆς
ἐποχῆς. ᾿
Πρόθεσή μας δὲν εἶναι νὰ ἀποδείξουμε, ὅτι δὲν ὑπῆρχαν ὁμοφυλοφιλικὰ
κρούσματα στὴν ἀρχαιότητα" ἀναμφισβήτητα θὰ ὑπῆρχαν. Ἴσως ἡ ὕπαρξη σχε-
τικῶν νόμων ἐπιβεβαιώνει ἔμμεσα καὶ τὴν ὕπαρξη τοῦ φαινομένου (ποὺ ἀσφα-
λῶς δὲν μειώνει στὸ ἐλάχιστο τὸ ἦθος τοῦ κλασσικοῦ πολιτισμοῦ). Ὅμως οἱ πε-
ριπτώσεις αὐτὲς προδήλως ἀποτελοῦσαν ἐξαιρέσεις ἐκτὸς νόμου, στιγματισμέ-
νες κοινωνικά. ᾿Ακόμη ἀποδεικνύεται συντριπτικὰ μέσω τῶν νόμων ποὺ θὰ πα-
ρουσιάσουµε ὅτι ἡ ὁμοφυλοφιλία - παιδεραστία ὄχι μόνο δὲν ὑπῆρξε... «ἀξία»
τοῦ ἀρχαίου πολιτισμοῦ, ὅπως κάποιοι «ἀκράτως φελολογοῦντες» τείνουν νὰ ὑ-
ποστηρίξουν, ἀλλὰ δὲν ἦταν οὔτε κἄν ἀνεκτή, ὄχι ἁπλῶς ἐπιτρεπτή: ὑπῆρξε μιὰ
παράνομη πράξη, ποὺ ἐπέσυρε τὶς βαρύτερες ἤ ἐξοντωτικότερες κυρώσεις.
“Ὁ μῦθος, λοιπόν, ὅτι δῆθεν ἡ κλασσικὴ ἀρχαιότητα ὑπῆρξε ἡ χρυσῆ ἐποχή,
ὁ παράδεισος τῆς ὁμοφυλοφιλίας - παιδεραστίας, καταρρέει σὰν χάρτινος πύρ-
γος καὶ μόνον μὲ τὴν ὕπαρξη ἑνὸς νόμου, ποὺ ὁλόκληρον, ἐπὶ λέξει, μᾶς παραδί-
δει ὁ Αἰσχίνης:
«Ἐὰν κάποιος ᾿Αθηναῖος ἐκδίδεται ὡς παθητικὸς ὁμοφυλόφιλος, νὰ μὴ ἐ-
πιτρέπεται σ᾽ αὐτὸν νὰ ἐκλέγεται ὡς ἕνας ἐκ τῶν ἐννέα ἀρχόντων, οὔτε ν᾿
ἀναλαμβάνη τὸ ἀξίωμα τοῦ ἱερέως, οὔτε νὰ γίνεται σύνδικος τοῦ δήμου,
οὔτε.ν᾽ ἀναλαμβάνη κανένα ἀπολύτως ἀξίωμα, οὔτε στὸ ἐσωτερικὸ οὔτε
στὸ ἐξωτερικό, οὔτε κληρωτὸ οὔτε αἱρετό, οὔτε ν᾿ ἀποστέλλεται σὲ διπλω-
ματικὴ ἀποστολή, οὔτε νὰ ἐκφέρη τὴν γνώμη του, οὔτε νὰ εἰσέρχεται στὰ
- δημόσια ἱερά, οὔτε νὰ ἔχει δικαίωμα νὰ φέρη στεφάνι στὶς γιορτὲς ποὺ συ-
νηθίζεται τοῦτο, οὔτε νὰ πηγαίνη στὰ περιραντήρια ποὺ βρίσκονται μέσα
. στὴ ἀγορά. "Αν δὲ κάποιος κάνη κάτι ἀπ᾿ αὐτά, ἐφόσον ἔχει ἀποδειχθῆ δι;
καστικῶς ὅτι ἑταιρεῖ, νὰ τιμωρῆται μὲ θάνατο».
Αἰσχίνου κατὰ Τιμάρχου 6 21: Νόμος: Ἐὰν τις ᾿Αθηναῖος ἑταιρήσῃ΄», μὴ ἐ-
ἔέστω αὐτῷ τῶν ἐννέα ἀρχόντων γενέσθαι, μηδ᾽ ἱερωσύνην ἱεράσασθαι, μη-
δὲ συνδικῆσαι τῷ δήμῳ, μηδὲ ἀρχὴν ἀρχέτω μηδεμίαν, μήτε ἔνδημον μήτε ὑ-
περόριον, µήτε κληρωτὴν μήτε χειροτονητήν, μήδ᾽ ἐπὶ κηρυκείαν ἀποστελ-
λέσθω, μηδὲ γνώμην λεγέτω, μήδ᾽ εἰς τὰ δημοτελῆ ἱερὰ εἰσίτω, μήδ᾽ ἐν ταῖς
. καιναῖς στεφανηφορίαις στεφανούσθω, μήδ᾽ ἐντὸς τῶν τῆς ἀγορᾶς περιραν-
τηρίων πορευέσθω. Ἐὰν δέ τις ταῦτα ποιῇ, καταγνωσθέντος αὐτοῦ ἑταιρεῖν
θανάτῳ ζημιούσθω. : ᾿
(1) « Ἐπὶ παιδὸς ἄρρενος ἢ θήλεος, χρησιμεύω πρὸς ἀσελγῆ σκοπὸν ἐπὶ μισθῷ» (1 οχίοοη [,ΘἰάσΙ! -
δοοῖίι 11,342).