ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΜΑΡΜΑΤΣΟΥΡΗΣ”3 Σκέψεις μὲ ἀφορμὴ τὸ «τελευταῖο» τῶν ὑπουργείων Τελευταῖο λοιπὸν τῶν 'Ὑπουργείων, σύμ- φῶνα μὲ τὸ «νέο κυβερνητικὸ σχῆμα», τὸ Ὑπουργεῖο Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας! Παρα- λίγο μάλιστα νὰ εἶχε καταργηθεῖ, ἄν δὲν ἀντιδροῦσαν ὁἱ ἐφοπλιστές. ᾽Αλλὰ καὶ σὲ προηγούμενα «κυβερνητικὰ σχήματα» µό- λις καὶ μετὰ βίας κατεῖχε τὴν... προτελευ- ταία θέση. Εἶναι νὰ ἀπορεῖ κανεὶς καὶ νὰ μὴν ξέρει ᾿ τὶ νὰ ὑποθέσει γιὰ τὴν ἡγεσία αὐτοῦ τοῦ τό- που. Καὶ ὄχι βέβαια µόνο τὴ σηµερινή, σο- σιαλιστική. Ἔρχονται στὸ νοῦ µου διάφο- ρες σκέψεις, ὅταν, ταξιδεύοντας σὲ ποντο- πόρα πλοῖα ἤ ἐργαζόμενος σὲ ναυτικὲς ἑ- ταιρίες στὸ ἐξωτερικό, ζοῦσα μακρυὰ ἀπὸ τὸν ἙΕλλαδικὸ χῶρο καὶ πίστευα ὅτι ὁ σύγ- χρονος Ἑλληνισμὸς (παρὰ τὴν πρωτοφανῆ συρρίκνωσή του τοὺς δύο τελευταίους αἰῶ- νες) ἐξακολουθοῦσε νὰ διαθέτει τρεῖς τερά- στιες δυνάμεις: α) τὴν πνευματική του κλη- ρονοµιά, β) τὸν ἀπόδημο Ἑλληνισμὸ καὶ γ) τὴ ναυτιλία, Οἱ δυνάμεις αὐτὲς μὲ κα- τάλληλη καὶ πολύπλευρη ἀξιοποίηση θὰ μποροῦσαν ὄχι µόνο νὰ συμπαρίστανται σὲ δύσκολες στιγμές, ὄχι µόνο νὰ βοηθήσουν στὴ λύση οἰκονομικῶν καὶ ἀναπτυξιακῶν προβλημάτων τοῦ Ἑλλαδικοῦ χώρου, ἆλ- λὰ καὶ νὰ δώσουν στὸν Ἑλληνισμὸ τὴ θέση ποὺ τοῦ ἀνήκει στὴ διεθνῆ κοινωνία. Δυστυχῶς δὲν θὰ ταν ὑπερβολή, ἄν λέ- γαµε ὅτι ἡ ἡγεσία (μὲ τὴ γενικὴ ἔννοια τοῦ ὅρου) αὐτοῦ τοῦ τόπου ποτὲ δὲν ἀξιοποίησε ὅσο θὰ ἔπρεπε τὶς δυνάμεις αὐτές. Τὸ Ἕλ- λαδικὸ κράτος ἄλλοτε σχεδὸν τὶς ἀγνοοῦ- σε, ἄλλοτε περιοριζόταν σὲ φραστικὲς με- γαλοστομίες γιὰ στενὴ οἰκονομικίστικη ἐ- κµετάλλευσή τοὺς ἤ χρησιμοποίησή τοὺς σὲ δύσκολες καταστάσεις καὶ ἄλλοτε τὶς ἀντιμετώπιζε μὲ μυωπικά, γραφειοκρατικὰ ἤ καὶ δογματικὰ κριτήρια, ποὺ εἰδικώτερα στὸν τοµέα τῆς ναυτιλίας ἔτειναν νὰ ἀγγί- ζουν τὴν ἐχθρότητα. Γνωρίζοντας τὴ σοβαρότητα τοῦ θέμα- τὸς γιὰ τὸ ὁποῖο ξεκίνησα νὰ γράψω, νιώ- θοντὰς δέος μπροστὰ στὴν ἔκτασή του, ξέ- ροντας ὅτι ἡ ἀνάπτυξή του δὲν εἶναι δυνατὸ νὰ γίνει σὲ λίγες σελίδες, θὰ προσπαθήσω νὰ γράψω μερικὲς σκέψεις μου ὅσο μπορῶ πιὸ σύντομα. ᾿Απὸ τὴν ἄλλη πλευρά, γνω- ρίζοντας ἐπίσης ὅτι οἱ σκέψεις αὐτὲς μπο- ρεῖ νὰ βρίσκονται σὲ ἀντίθεση μὲ διάφορες δογματικὲς ἀπόψεις καὶ ὅτι λογοκρατικὰ καὶ «ἀντικειμενικά» μπορεῖ νὰ χαρακτηρι- στοῦν «οὐτοπίες», παραπέμπω τὸν ἀνα- γνώστη, ποὺ θὰ σχηματίσει τὴν ἀντίληψη αὐτή, στὴν τελευταία παράγραφο τῆς σελί- δας 1906 τοῦ Δαυλοῦ (τεῦχος 38, Φεβρ. 1985). ᾿Αρχίζω μὲ τὴν πρώτη ἀπὸ τὶς δυνάμεις τοῦ ᾿Ελληνισμοῦ, ἡ ὁποία ταυτόχρονα εἶναι καὶ μιὰ τεράστια ὑποχρέωσή του πρὸς ὅλη τὴν ἀνθρωπότητα. Ἢ πνευματική μὰς κληρονομιά, ὁ Πολι- τισμός µας, στὴν ἀτόφυα, τὴν καθαρὴ μορ- φή του χωρὶς συνθετικά, χωρὶς δογματικὲς γαρνιτοῦρες καὶ χωρὶς τὰ λαϊκίστικα κα- ραγκιοζιλίκια ποὺ «πολὺ φοριοῦνται τελευ- ταῖα», εἶναι μιὰ ἐλπίδα, γιὰ νὰ ξεπεράσει ἡ ἀνθρωπότητα τὸν κίνδυνο αὐτοκαταστρο- φῆς. (Πρὸς ἀποφυγὴ κάθε παρεξηγήσεως: 1) γράφω μιὰ ἐλπίδα καὶ ὄχι «ἡ μοναδικὴ ἐλπίδα», ἀφήνοντας τὶς «μοναδικὲς ἐλπί- δες» καὶ τὶς «μοναδικὲς ἀλήθειες» στὰ δόγματα καὶ 2) ἀναφερόμενος στὸν Ἕλλη- νισμὸ δὲν ἔχω κατὰ νοῦν οὔτε «περιούσιο λαό» οὔτε «περιούσιο ἔθνος», ἄλλοι εἶναι οἱ κατὰ φαντασίαν ἤ σκοπιμότητα: «πε- ριούσιοι». Ὁ Ἑλληνισμός, εἴτε τὸ θέλουμε εἴτε ὄχι, ὑπῆρξε τρόπος ζωῆς, εἶναι Πολιτι- σμός, πέραν ἀπὸ τὰ ὅρια τῆς φυλῆς, τοῦ γένους καὶ τοῦ ἔθνους, ὅρια ποὺ τοῦ ἐπι- βλήθηκαν εἴτε ἀπὸ ὕποπτες σκοπιμότητες εἴτε ἀπὸ ἀνάγκες ἅμυνάς του). Μιὰ ἐλπίδα λοιπὸν γιὰ νὰ βγεῖ ἡ ἀνθρω- πότητα ἀπὸ τὸ χάος ποὺ τὴν ἔχουν ρίξει οἱ » Ὁ κ. Λευτέρης Μαρματσούρης εἶναι πλοίαρχος τοῦ Ἐμπορικοῦ Ναυτικοῦ καὶ γνωστὸς ποιη- τὴς (ἔχει ἐκδόσει ἕως τώρα τρεῖς ποιητικὲς συλλογές).