ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
48ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 1985
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Άμεση συγγένεια "Σουμερίων" και Ελλήνων σύμφωνα με χεττικές επιγραφές — ΤΣΑΤΣΟΜΟΙΡΟΣ, ΗΛΙΑΣ
Κείμενο φύλλου
ΗΛΙΑΣ Λ. ΤΣΑΤΣΟΜΟΙΡΟΣ
"Αμεση ἡ συγγένεια «Σουμερίων» καὶ Ἑλλήνων
Τί ἀποκαλύπτουν οἱ χετιτικὲς ἐπιγραφὲς
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Αὐτὰρ ἐπεί ῥα πόνον μάκαρες θεοὶ ἐξετέλεσαν,
Τιτήνεσσι δε τιμάων κρίναντο βίηφι,
δή ῥα τότ ̓ ὥτρυνον βασιλευέμεν ἠδὲ ἀνάσσειν
Γαίης φραδμοσύνησιν Ὀλύμπιον εὐρύοπα Ζῆν ̓
ἀθανάτων. ὅ δὲ τοῖσιν ἑὰς [εὖ] διεδάσσατο τιμάς».
(Θεογονία, στίχ. 881-885)
[Ξ ̓ ̓Αμέσως, ὅταν τὸν βασανιστικὸ σὰν ἀρρώστια πόλεμο οἱ εὐδαίμονες θεοὶ εἰς πέρας ἔφεραν,
τῶν Τιτάνων δὲ ἡ ἐξουσία μὲ βίαιο τρόπο εἶχε πλέον κριθεῖ, καθὼς εἶναι γνωστό, ἀμέσως
παρακινοῦσαν τὸν παντεπόπτη Δία ν ̓ ἀναλάβει τὴν ὑπέρτατη ἀρχὴ μεταξὺ τῶν βασιλέων,
ὅπως καὶ ἡ Γαῖα συμβούλευε, καὶ γίνει αὐτὸς ὁ ἁρμόδιος νὰ διαμοιράσει τὰ
ἀξιώματα].
Ἢ Θεογονία στοὺς στίχους αὐτοὺς καταγράφει τὴν ἀναγνώριση τοῦ Διὸς ὡς ὁμόφωνα
ἐκλεγμένου ἀπὸ τοὺς βασιλεῖς καὶ ὡς πρώτου μεταξὺ ἴσων γιὰ τὴν ὑπέρτατη ἀρχή. Αὐτὴ
ἡ ὑπέρτατη ἀρχὴ γιὰ τοὺς λαοὺς ποὺ δέχονταν διὰ μέσου τῶν «ἑστιῶν», δηλαδὴ τῶν
ἐγκατεστημένων ἀποίκων ἐκ τοῦ εὐρύτερου μητροπολιτικοῦ ἑλληνικοῦ χώρου, τὶς εὔεργετικὲς
ἐπιδράσεις τοῦ μεγάλου πολιτισμοῦ, ταυτίστηκε στὴν ἁδιάπλαστη ἀκόμη νόησή
τους μὲ τὸ ὑπέρτατο ὄν. Αὐτὴ ἡ ταύτιση τοῦ ὀνόματος τοῦ Διὸς μὲ τὸ ὑπέρτατο ὄν γενικεύθηκε
ἀργότερα, μετὰ τὸν ἐπὶ Δευκαλίωνος κατακλυσμό, ὁπότε καὶ συμπεριέλαβε καὶ
αὐτὴ τὴν μητρόπολη. Εἶναι δὲ καὶ ἡ αἰτία «θεοποιήσεως τῶν θεῶν» ποὺ ἐπισημαίνει ὁ Ἡρόδοτος
καταγράφοντας τὴν πρὸς Πελασγοὺς ἀπάντηση τοῦ Δωδωναίου Μαντείου, ὅτι ἡ
ἰδιότητα αὐτὴ τῶν θεῶν ὡς ὑπερτάτων ὄντων προῆλθε ἐκ τοῦ βαρβαρικοῦ περιγύρου («τὰ
ἀπὸ βαρβάρων ἥκοντα», Εὐτέρπη 52).
Θεωρῶ ἐν συνεχεία σκόπιμο, πρὸ τῆς περιγραφῆς τοῦ μεγάλου πανάρχαιου πολιτισμοῦ,
νὰ ἐπανέλθω στὴν ἐξέταση τῶν χρονολογικῶν ὑποθέσεων γιὰ τὴν Διὸς ἐποχή. Ἡ
χρονολόγηση, ἰδιαίτερα, αὐτῆς τῆς ἐποχῆς, τῆς καταδικασμένης νὰ παραμένει στὸν χῶρο
τοῦ μύθου, ἔχει μέγιστη σημασία, (α) διότι ἡ ἀρχὴ τῆς ἱστορίας τῶν ἀνθρώπων τοῦ ἑλληνικοῦ
εὐρύτερου χώρου εἶναι καὶ ἡ ἀρχὴ τῆς ἱστορίας τῶν περισσοτέρων πολιτισμῶν
καὶ (β) διότι συγκρινόμενος αὐτὸς ὁ μέγας πολιτισμός, ποὺ μετέπεσε σὲ μῦθο, μὲ ὅλους
τοὺς μετὰ τὸν Δευκαλίωνα πολιτισμοὺς θὰ φέρει στὸ φῶς τὰ αἴτια τῆς βαθμιαίας ἐκτροπῆς
τῆς ζωῆς τῶν λαῶν ἀπὸ τὴν ἐλευθερία, ποὺ ἐκφράζει ἡ ἔναρχος τάξις, στὴν δουλεία
ποὺ ἐπιβάλλουν ὁ ἐξουσιασμὸς καὶ τὸ δόγμα. Ἡ «κλεὶς» μὲ τὴν ὁποία θὰ ἐπιχειρήσω ν ̓ ἀπαντήσω
στὸ χρονολογήσεως πρόβλημα, τοῦ πότε δηλαδὴ συντελοῦνται αὐτὰ στὸν πλανήτη
μας, εἶναι (α) ἡ γλῶσσα καὶ (β) τὸ Διὸς ὄνομα. Ἡ ἀναζητούμενη χρονικὴ τοποθέτηση
τοῦ ἑλληνικοῦ μεγάλου πολιτισμοῦ πέραν τοῦ ἀποκαλυπτικοῦ κειμένου τῆς Θεογονίας,
ποὺ ἤδη ἀνέλυσα (25ο τεῦχος Δαυλοῦ), θὰ καθορισθεῖ ἐπίσης καὶ διὰ τοῦ μεγάλου
κατακλυσμοῦ, ποὺ σήμερα πιὰ καὶ ἡ ἐπιστήμη ἔπαυσε ν ̓ ἀμφισβητεῖ.
Δὲν πρέπει βέβαια ὁ ἀναγνώστης ν ̓ ἀναζητήσει στὶς δημοσιεύσεις αὐτὲς κάποια ἀπάντηση
μαθηματικοῦ ὕφους στὸ ἐρώτημα «Πότε», διότι τέτοιες ἀπαντήσεις ἴσως ἀκόμη,
γιὰ πολλοὺς θετικοὺς καὶ ἀρνητικοὺς λόγους, ἀργοῦν. Ἡ ἀπάντηση πάντως ποὺ θὰ λάβει,
θὰ χωρίζει τὴν καθ ̓ ἡμᾶς ἱστορία σὲ δύο (πρὸ καὶ μετὰ τὸν μεγάλο κατακλυσμό) περιόδους.
̓
1. ΟΙ ΕΠΙΓΡΑΦΕΣ ΚΑΙ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ
Θὰ ξεκινήσω ἀπὸ τὴν ἀνακάλυψη τῶν πινακίδων τῆς Νινευί, ποὺ ἔφεραν στὸ φῶς μιὰ