ΜΑΝΩΛΗΣ ΜΑΡΚΑΚΗΣ Ἢ ποίηση: Φιλοσοφικὸ σχεδίασμα Ποίηση εἶναι ἡ πρώτη χαραυγὴ στὴν ἔρημο τοῦ κόσμου καὶ στὴν ἔρημο τῆς ψυχῆς μας. Πολλὲς φορὲς οὔτε ὁ κόσμος οὔτε κι ἡ ψυχή μας προχώρησαν πέρα ἀπὸ τὴ χαραυγήν αὐτή. Στὴν ποίηση διασώθηκε ἡ ἀνάμνηση σ ̓ ὅλο το μέγεθος τοῦ νόμου της καὶ στὴν κυριαρχία τῆς αἴγλης. Ἢ ἀνάμνηση ποὺ σκίζει τοὺς πυθμένες τοῦ χάους καὶ τὰ ἐνδότερα τῆς συνείδησης. Στὸ χάος θέτει τὴν βεβαιότητα μιᾶς ἀπώτερης νομοτέλειας καὶ στὴν συνείδηση τὴν ἐλευθερία σὰν τὸ ἔσχατο καθεστώς της. Ἐμπλέκεται στὸ ἀδυσώπητο παιχνίδι τῶν νόμων ἤ στὸ ἔμπλεω νοήματος ἱστορικὸ δράμα, ὅπου τὸ δέος μετουσιώνεται σὲ ἰαχή. Ἢ οὐσία τῆς ποίησης εἶναι ἡ οὐσία τῆς ἔσχατης πραγματικότητας. Τῆς πραγματικότητας ὅπως τίθεται ἤ ὅπως διαφαίνεται στὴν ἀχλὺ τῆς ἀτομικῆς ἔξαρσης, στὴν βιωματοποίηση τοῦ ἀπόλυτου. Εἶναι ἡ δωρεὰ τοῦ πνεύματος ποὺ ἐλαύνεται στὰ ὅριά του, ἡ ἀσημένια ματιὰ στὶς ὑπώρειες τοῦ ὄντος, στὰ ρήγματα καὶ στὶς ἀντινομίες του, στὴν ἀμφισημία τοῦ κόσμου καὶ τοῦ νόμου του, ἐκεῖ ὅπου ἡ ἐπιστήμη ἀρνεῖται νὰ προχωρήσει. Ποίηση εἶναι ἡ μεταβολὴ τοῦ ἐπερχόμενου σὲ παρουσία, ἡ προβολὴ τῆς συνείδησης στὰ προπύλαια τοῦ ὄντος, τὸ ὄν στὴν ἔσχατη ἀναγωγή του, ἡ φοβερὴ παραλλαγὴ τοῦ νόμου τοῦ κόσμου καὶ τοῦ νόμου τῆς ὕπαρξης. Στὴν ποίηση τὸ ὄν διελαύνει ἀπὸ τὴν ὕπαρξη καὶ τίθεται σὰν ἱστορία ἤ σὰν μιὰ ἀπόλυτα ἀτομικὴ βιωματοποίηση. Ἡ συνείδηση πορεύεται πρὸς τὴν οὐσία, εἶναι τὸ πνεῦμα τοῦ δρῶντος χρόνου, ἀλλὰ καὶ τοῦ χρόνου ποὺ δὲν δρᾶ, ἡ ἀντιπαράταξη τῆς ἐλευθερίας στὴν φυσικὴν ἀναγκαιότητα. ' Στὴν ποίηση ἐκτυλίσσονται οἱ ἄπειρες δυνατότητες, ἐνῶ ἡ βεβαιότητα διακυβεύεται, ὅταν τὸ ὅν ἐπιβάλλεται ἤ ἀπομακρύνεται, καθὼς κινεῖται πρὸς τὴν Μορφή. Εἶναι τὸ σημεῖο, ὅπου ὁ νόμος ἀναιρεῖται στὸ ἄτομο, ὅταν ψηλαφεῖς τὶς ρωγμὲς τοῦ κόσμου καὶ τῆς ψυχῆς σου, ἡ ἱερὴ ματιὰ στὸν παγωμένον ἄνεμο τοῦ Μηδενὸς ποὺ διελαύνει ἀπὸ τὶς ἀφρούρητες ἀτραποὺς τοῦ ἐπιστητοῦ ἤ τὶς ἀντινομίες τοῦ νομοθετοῦντος πνεύματος. Στὴν ποίηση ἀποκαλύπτεται τὸ ὃν σ ̓ ὅλο τὸ βάθος τοῦ μυστηρίου του. Εἶναι ὁ ἅγιος τρόμος ἐνώπια στὸ τυχαῖο καὶ στὶς ἄγνωστες συντεταγμένες στὰ σπλάχνα τοῦ εἶναι καὶ στὴν ᾱἌβυσσο «οὔ Θεοῦ. Ἡ ποίηση προὐπαντᾶ τὴν ἔλευση τοῦ ὄντος στὰ κράσπεδα τῆς ἀλγούσας συνείδησης. Ἠχεῖ καὶ στὴν ὑποδομὴ καὶ στὸ κατευόδιό του, ὅταν τὸ ὄν ἀποσύρεται. Ἣ φοβερὴ ἀντιλαμπὴ στοὺς αἰθέρες τοῦ χρόνου, ὅταν ὁ χρόνος, ὁ φυσικὸς ἤ ὁ ἱστορικός, συναρτᾶται καὶ αἴρεται στὸ νόημα τῆς στιγμῆς. Στὴν ποίηση προαγγέλλεται ἡ ἱστορία καὶ καταλάμπει τὸ θαῦμα της. Εἶναι ὁ παιᾶνας τῆς ἐλευθερίας στὸν Αἰῶνα, ἀπ ̓ ὅπου ἀποσκίρτησε κι ὅπου θὰ ἐπιστρέψει. Ἡ ἐπαγγελία τοῦ χρόνου ποὺ δὲν ἦρθεν ἀκόμη καὶ ποὺ ἴσως δὲν θὰ ἔρθει ποτέ. “Ο θρῆνος γιὰ τὶς δυνατότητες, δηλαδὴ τὶς μορφὲς τοῦ μέλλοντος χρόνου ποὺ περιέρχονται στὸ περιθώριο καὶ ἀ-͵ φανίζονται, ὅταν ἡ πραγματικότητά τοὺς γίνεται ἀνέφικτη ἤ ὅταν ἐπιτρέπεται ἡ μία μόνο κυριαρχία, Εἶναι ἡ θρηνωδία μπροστὰ στὰ θρύμματα τοῦ κόσμου, τόσο σ ̓ αὐτὰ ποὺ γίνονται αἰσθητὰ ὅσο καὶ σ ̓ αὐτὰ ποὺ ἀποχωρίζονται ὅταν ἡ κατάκτηση τοῦ Ἑνὸς γίνεται ἀνέφικτη. Ποίηση εἶναι ἡ ἐκπύρωση τῆς ὕπαρξης πάνω ἀπὸ τὶς ἔρημες καὶ ἄνυδρες ἐπιφάνειες τοῦ ὄντος. Εἶναι ὁ τρόπος τοῦ χρόνου ποὺ μεταβάλλει τὸ πεπερασμένο σὲ ἄχρονο, ὁ τρόπος ἐκεῖνος ὅπου ὁ χῶρος θρυμματίζεται ἤ. καταποντίζεται στοὺς ἄχροους πυθμένες του, ἡ ὑπέρτατη ἄσκηση τοῦ πνεύματος στὶς κορυφογραμμὲς τοῦ Εἶναι, ὁ ἀκροβολισμὸς στὴν ἑστία τοῦ μυστηρίου του. Ποίηση εἶναι ἡ οἰμωγὴ γιὰ τὸ ἔσχατο δράμα, ἡ ἐπίπονη ἄρση πάνω ἀπὸ τὰ κλειστὰ λογικὰ συστήματα, ἡ ὑπέρβαση τῆς διαλεκτικῆς, τῆς ἀντιδιαλεκτικῆς ἤ τῆς ἀδιαλεκτι-