ΜΕ ΕΞΑΝΤΑ ΚΑΙ 4ΣΤΡΟ/ΊΙ4ΡΟΝ ̓Εγὼ δὲ λέξω δεινὰ μέν, δίκαια δέ. Ἡρακλῆς Ν. ̓ ̓Αποστολίδης (Δεκαπέντε χρόνια ἀπ ̓ τὸ θάνατό του...) Δεκαπέντε χρόνια νεκρὸς ὁ πιὸ ὡραῖος, ὁ πιὸ γενναῖος, ὁ πιὸ ἄντρας ἀπ ̓ τοὺς διανοούμενους ποὺ ἔτυχε νὰ γνωρίσω. Ἡ πιὸ ἁδρή, ἡ πιὸ λαγαρή, ἡ πιὸ ἄπεφθη μορφὴ ποὺ σφράγισε τὴ ζωή μου μὲ καυτὸ μολύβι --- ὁ ἄνθρωπος ποὺ μ ̓ ἔμαθε νὰ βλαστημάω, νὰ περιφρονῶ ἑαυτόν, νὰ καγχάζω τὴν πάρτη μου, νὰ χαμογελῶ ἔσω βλέπων... Ὁ πιὸ μεγάλος ἀπ ̓ τοὺς δάσκαλους ποὺ εἶχα τὴν ὕψιστη χάρι νὰ λάβω κάτι ἀπ ̓ τὸ χνῶτο τους, τὴν ἀνάσα τους, τὸν ἰχῶρα τῆς βασιλόφλεβάς τους. Τὸ“πιὸ «ἀνάποδο» μάτι --- ποὺ σὲ ξεβράκωνε καὶ σὲ παλούκωνε ἂν σ ̓ εὕρισκε λίγον, χυδαῖο, ταπεινόν, ἕρποντα, μικρόν, ἀνίκανον νὰ πριονίσεις τὸ χέρι σου... Ὅ,τι σκέπτομαι, ὅπως σκέπτομαι, ὅ,τι κρίνω, ὅπως κρίνω, ὅ,τι μετρῶ, λογαριάζω, σταθμίζω δὲν εἶμ ̓ ἐγώ, ἀλλ ̓ Ἐκεῖνος! Ὁ ̓Αρχαγγελικὸς μύωψ, τοῦ ἑνάμισυ μέτρου, ποὺ μπόρεσε νὰ ζετινάξει τ ̓ ἀψήλου «μπασμένες», λυωμένες, συρρικνωμένες φύσεις --- ἄν τοῦ μύριζαν λύκαινες! Τὸ ξεφτέρι καὶ τὸ σαΐνι κι ὁ αὐτοκρατορικὸς ἀετὸς τῆς προβεβηκυΐας --- ποὺ δὲν τὸ ̓χε σὲ τίποτα νὰ γελοιοποιεῖ εὐθυτένειες, ἀναστήματα, φαμφαρόνους, μεγάλαυχους, ἰδιολόγους... Ὅσοι διαβάσουν τὶς ἑβδομήντα σκέψεις τοῦ ἀείμνηστου ἐκείνου Μεγάλου Πατέρα (ὅσων ἀρνήθηκαν νὰ πἀραμείνουν μοῦλοι τῶν γεννητόρων τους...) θὰ ̓ναι σὰ νὰ βγάλουν τρία Πανεπιστήμια (ἑλληνικὰ δεκατρία). Οἱ σκέψεις τοῦ Η. Ν.Α. εἶναι... χίλιες πενήντα τέσσαρες στὸ σύνολό γους («Ἐνάριθμα», «Ὑστερόγραφα» καὶ «Τελευταῖα», ἐκδόσεις «Τὰ Νέα Ἑλληνικά», ̓Αθήνα 1967) καὶ δὲν διαλέγονται --- ἐκεῖνες διαλέγουν, ἐκεῖνες διάλεξαν καὶ τὸν ταπεινὸ γράφοντα... Μὰ φθάνουν αὐτὰ --- ὄχι ἄλλα. Μνήμη ἀγαπημένη, σεπτή, πανίερη, ἀκατάλυπτο κλέος, ὄχι ἄλλα δικά μου, μόνον δικὰ Σου σὲ τοῦτο τὸ μνημόσυνο -- Ἐσὺ τὸ εἶπες (ἡ ἔμφασις, ὅπου, δική μας): 1 Στὸ ἔργο, ὄχι περὶ τὸ ἔργο! 2 Μὴ μοῦ θρασεύης, ντενεκεδόσομπα! Εἶσαι σὺ γιὰ ὅλες τὶς καύσεις; 3 --- Μὰ ἄν δὲν ὑπάρχει Θεός, τί ὑπάρχει; -- Εσύ! 4 Σ ̓ ἄκρη γκρεμοῦ ὅλη ἡ ζωή! 5 ̓Αλήθεια ποὺ δὲν ζημιώνει τὸν ποὺ τὴ λέγει; 6 Ασε καί κάτι στὴν ἁχλύ, ἐκτυφλωτή μου! 7 Οἱ μεγάλοι ἡττημένοι τῆς ζωῆς στάθηκαν τὸ ἅλας της! 8 Δὲ φτάνει ποὺ ζητᾶς, θέλεις καὶ νἄβρης; 9 -- Διώκτης;.. Καὶ τοῦ ἑαυτοῦ σου --- πρόσεχε!.. Πάντως καὶ τοῦ ἑαυτοῦ σου! 10 Κανένα ταξίδι δὲν ἀρχινᾶ ὅπως φαίνεται --- δὲν τελειώνει ὅταν φαίνεται! 11 Ὃ δοῦλος εἶναι δοῦλος κι ὅταν τῆς Ἐλευθερίας εἶναι δοῦλος! 12 Ὅ,τι ποιητὴς δὲν εἶπε, δὲν εἰπώθη! 13 ον Σὰ δὲν μπορεῖς στὸ σημερινὸ πέταμα πεταλούδας νὰ δῆς τὸ χθεσινὸ σούρσιμο σκουληκιοῦ:..