Ὶ ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΓΡΗΓ. ΦΙΛ. ΚΩΣΤΑΡΑΣ: Ὁ ἔνδημος φιλοσοφικὸς λόγος, ἐκδόσεις Πέτρου Τζουνάκου, ̓Αθῆναι 1986 (σελίδες 319). Ὃ ἀαυλὸς ἔχει παρουσιάσει ἐπανειλημμένως ἀπὸ τὶς στῆλες του ἐργασίες ἐπὶ πολλῶν θεμάτων τοῦ ἀναπληρωτοῦ καθηγητοῦ τῆς φιλοσοφίας στὸ Πανεπιστήμιο ̓Αθηνῶν Γρ. Φιλ. Κωσταρᾶ. Μέρος τοῦ μεγάλου καὶ πολύπλευρου συγγραφικοῦ ἔργου του, ποὺ ἀπὸ τοῦ ἔτους 1969 συνεχίζεται, εἶναι ἡ ἐν ἐπικεφαλίδι πραγματεία του. Ο συγγραφεύς, μὲ τὸν γνώριμο στοὺς ἀναγνῶστες τοῦ 4αυλοῦ γχαφυρὸ τρόπο γραφῆς του, ἰχνηλατεῖ τὴν πορεία ποὺ παίρνει στὴν τελικὴ φάση του κατὰ τὴν ἀναζήτηση τῶν κοσμολογικῶν, ὀντολογικῶν, κοινωνικῶν κ.ᾱ. ἀνθρώπινῶν γνωστικῶν προσπαθειῶν, ὁ ἀνθρώπινος λόγος, ποὺ ἀπεκλήθη καὶ φιλοσοφικός. «Ἢ φιλοσοφία --- γράφει ὁ συγγραφεύς --- ὡς θεωρία εἶναι ἰσχυρὴ καὶ ὡς πράξη ἀναγκαία. Μὲ τὸν πολυαίωνο μόχθο της νὰ προσανατολίσει τὸν ἄνθρωπο μέσα στὴ σύγχυση καὶ τὸ ἔρεβος κάποιων ἐποχῶν, νὰ τοῦ δείξει τὶς προὐποθέσεις τῆς ὀρθῆς ἐνέργειας καὶ νὰ προχωρήσει στὴν ἑνιαία σύλληψη τοῦ βαθύτερου νοήματος τοῦ κόσμου, γίνεται ἡ φιλοσοφία τὸ ἄγρυπνο ὄμμα τῶν καιρῶν. Αὐτὸ τὸ ὄμμα δὲν δύει πίσω ἀπὸ τὴν ὁμίχλη ἀφηρημένων θεωρήσεων, ἀλλὰ εἰσδύει μέσα στὴν ἀδιαπέραστη λόχμη τῶν ὑὐπαρξιακῶν σχέσεων καὶ ἀναλύ- ΟΙ ΝΕΕΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ 0Ο ΟΡΓΟΥΕΊ Εἶναι γνωστό, ὅτι ὁ «Δ» δὲν κάνει πολιτική. Ἐνδιαφέρεται ὅμως γιὰ τὴν ἐλευθερία τῶν πολιτῶν γενικῶς, καὶ ὅποτε χρειαστεῖ κάνει αἰσθητὴ τὴν παρουσία του πάνω σὲ σχετικὰ θέματα. Πρόσφατα κατετέθη στὴ Βουλὴ Νομοσχέδιο ὑπὸ τὸν ἠχηρὸ τίτλο: «Σχέση Κράτους - πολίτή γιὰ τὴν πάταξη τῆς γραφειοκρατίας». Ὁ τίτλος, ἄν καὶ ἑλκυστικός, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς προβληματίζει, μιᾶς καὶ τὸ μὲν κράτος γράφεται μὲ κάππα κεφαλαῖο, ἐνῶ ὁ πολίτης μὲ πῖ μικρὸ (πεζό). Θὰ μοῦ πεῖτε, λεπτομέρεια ἢ καὶ ἀβλεψία. Ἔστω, ἀλλὰ ἄς προχωρήσουμε καὶ θὰ δοῦμε, ἄν τὸ γεγονὸς εἶναι τυχαῖο. Τὸ νομοσχέδιο προβλέπει: γιὰ νὰ μὴν ταλαιπωρεῖται ὁ πολίτης μὲ τὴν γραφειοκρατία, μόλις γεννηθεῖ, θὰ πάρει ἕναν ἑπταψήφιο ἀριθμό; τὸν Ἐνιαῖο Κωδικὸ ̓Αριθμὸ Μητρώου (ΕΚΑΜ), ποὺ θὰ τὸν συνοδεύει μέχρι θανάτου. Ὁ ἀριθμὸς αὐτὸς θὰ γραφτεῖ σὲ μία ταυτότητα, ποὺ θὰ βεβαιώνει ὁριστικὰ τὸν τόπο γεννήσεως, τὴν ἡμερομηνία γεννήσεως, θὰ εἷναι ὁ ἴδιος ἀριθμὸς γιὰ τὸ φορολογικὸ μητρῶο, τὴν ἄδεια ὁδηγήσεως, τὸ ἐκλογικὸ βιβλιάριο, ἵσως γιὰ τὸ ἀπολυτήριο στρατοῦ, γιὰ τὸ ποινικὸ μητρῶο κ.λ.π. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἐκ πρώτης ὄψεως τὸ σύστημα τοῦ ΕΚΑΜ καὶ τῶν νέων ταυτοτήτων ἔχει ὁρισμένα πλεονεκτήματα γιὰ τὸν πολίτη καὶ τὸν διευκολύνει στὶς σχέσεις του μὲ τὸ κράτος. Ἐάν, ὅμως, ὁ τελικὸς στόχος τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ἡ πάταξη τῆς γραφειοκρατίας, πῶς συμβιβάζεται ἡ πρόσφατη μονιμοποίηση 100.000 δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ ἡ πρόσληψη δεκάδων χιλιάδων στὸ α ́ ἐξάμηνο τοῦ 1985; Τί θὰ κάνουν οἱ ἑκατοντάδες χιλιάδες περισσευούμενοι δημόσιοι ὑπάλληλοι, μιᾶς καὶ κρυφὴ αἰτία τῆς γραφειοκρατίας εἶναι ὁ πληθωρισμὸς ὑπαλλήλων; Ὅμως ἡ ἀπορία δὲν ἐντοπίζεται σ ̓ αὐτὸ τὸ σημεῖο, ἀλλὰ κάπου ἀλλοῦ. Δηλαδή, ἐνῶ οἱ ΗΠΑ, ποὺ στὴν πληροφορική, στὴν ἠλεκτρονικὴ τεχνολογία καὶ στὶς ἐφαρμογές τῆς προηγοῦνται μερικὲς δεκαετίες ἡμῶν, ἢ ἀκόμη ἡ ̓Αγγλία καὶ ἡ Γαλλία δὲν διανοήθηκαν κὰν νὰ ἐφαρμόσουν τέτοια πράγματα, ἐμεῖς σπεύδουμε, πρωτοπόροι, νὰ ἀξιοποιήσουμε τὴ νέα τεχνολογία. Στὶς ΗΠΑ, ποὺ μαστίζεται ἀπὸ σοβαρότατα κοινωνικὰ προβλήματα ρατσισμοῦ καὶ πόλεων, ἡ ἔννοια τῆς ταυτότητας εἶναι ἀνύπαρκτη. Γιὰ λόγους δημοκρατικῆς εὐαισθησίας καὶ ᾱ--»