ΜΙΑ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΤΟΥ τ. ΥΠΟΥΡΤΟΥ κ. Α. ΦΩΤΗΛΑ ᾿Απὸ τὸν δικηγόρο, πρώην βουλευτὴ καὶ ὑπουργὸ Ἐδωτερικῶν κ. Ασημάκη Φωτήλα πήραμε καὶ δημοσιεύοµε τὴν ἀκόλουθη ἐπιστολή: Κύριε Διευθυντά, Παρακολουθῶ, διαβάζω, γιὰ τὴν ἀκρί- βεια μελετῶ τὸν «4αυλὸ» ἀπὸ τὸ πρῶτο φύλλο της ἐκδόσεώς του, ὄχι ἁπλῶς μὲ ἓν- διαφέρον, ἀλλὰ μὲ ἀληθινὴ ἔκπληξη, κν- ρίως γιὰ ἕνα ἰδιαίτερο χαρακτηριστικό του: τὴ διαύγεια, τὴν σαφήνεια καὶ πρὸ πάντων τὴν ἐσωτερικὴ συνέπεια τῶν κειµέ- νων ποὺ ἐμφανίζονται σ᾽ αὐτόν, πράγμα ποὺ συμβάλλει στὴν διάλυση συγχύσεων πάσης φύσεως: ἰδεολογικῶν, ἐννοιολογι- κῶν, ἀκόμη καὶ φραστικῶν. Αὐτὲς οἱ συγ- χύσεις, ἄλλοτε ἀθέλητες, ἀλλὰ καὶ συχνὰ ἐσκεμμένες, ἔχουν καταντήσει ἡ πνευµατι- κὴ μάστιγα τῶν καιρῶν µας. Τὸ φαινόμενο δὲν εἶναι χωρὶς ἐξήγηση: Μετὰ ἀπὸ τὴν πνευματικὴ ἀγκύλωση ποὺ εἶχε ἐπιβάλει στὸ λαό µας ἡ ἑπταετῆς δικτατορία, οἱ Ἕλληνες ὥρμησαν ξαφνικὰ στὸν στίβο τῆς διανόησης, σὰν ἄτακτα στίφη, κατα- ναλώνοντας ἁμάσητη, σὲ δύπεπτες δόσεις, τὴν πνευματικὴ τροφή, ποὺ τοὺς πρόσφε- ραν ἀνεπεξέργαστη οἱ χονδρέµποροι τοῦ εἴδους. Ἔτσι, ξαφνικά, οἱ Ἕλληνες µετα- µορφώθηκαν, ὅλοι σχεδὸν ἀνεξαιρέτως, σὲ οἰκονομολόγους, τεχνοκρίτες, κοινωνιο- λόγους, στρατηγούς, οἰκολόγους καὶ πρὸ πάντων πολιτικοὺς ἰνστρούχτορες, μὲ ἀπο- τέλεσμα νὰ ἐμφανισθεῖ κρίση στὶς εἰδικό- τητες ὑδραυλικῶν, ἠλεκτροτεχνιτῶν, μα- ραγκῶν, περιβολαραίων καὶ πάσης ἐν γένει εἰδικότητος, ἀπὸ τὴν ὁποία περιμένει κα- νεὶς εὐλόγως τὴν παραγωγὴ συγκεκριμένου καὶ ἁπτοῦ προϊόντος, πλὴν λόγων «ἀρρή- των καὶ ἀθεμίτων». Σ᾽ ἕνα πνευματικὸ βῆμα τόσο ἀξιοθαύ- μαστα ἀδέσμευτο, ὅπως στὸν «Δ4αυλό», ἔ- χουν φυσικὰ θέση, καὶ τὴν βρίσκουν πράγ- ματι ἀνεμπόδιστα, ἀπόψεις, ποὺ μπορεῖ νὰ εἶναι μεταξύ τους διαμετρικὰ ἀντίθετες. Ἡ πολύτιμη ὅμως καὶ ἀδιάσπαστη ἀρχὴ τῆς ἐσωτερικῆς συνέπειας καὶ συνακόλουθα τῆς σαφήνειας κάθε ἄποψης, ἦταν τὸ κύριο γνώρισμα ποὺ χαρακτήριζε τὰ κείμενα τοῦ «Δαυλοῦ», ὡς τὴν ὥρα ποὺ διάβασα στὸ προηγούμενο τεῦχος τὸ σχόλιο τῆς πρώτης σελίδας μὲ τὸν τίτλο «Τσερνομπὶλ» καὶ εἷ- δα τὸ ἐξώφυλλό του. Ἣ γενικὴ σύγχυση, ποὺ ἐπικράτησε μετὰ τὸ Τσερνομπίλ, δὲν ἄφησε οὔτε καὶ στὸν σχολιογράφο τὰ περι- θώρια γιὰ µία ἀπολύτως νηφάλια ἐκτίμηση τῶν ἐπιβαλλόμενων συμπερασμάτων. κ Στὸ παραπάνω σχόλιο διάβασα, κατὰ σειρὰ καταχώρησης, τὶς ἀκόλουθες παρα- τηρήσεις, ποὺ δὲν μοῦ φαίνονται συµβιβά- σιµες μεταξύ τους: Α) «...Τὸ μήνυμα τοῦ Τσερνομπὶλ εἶναι σαφές: Εἶναι ὁ προάγγελος τῆς μεγάλης κα- ταστροφῆς ποὺ ἡ ἐξ-ουσιαστικὴ παρανοϊκό- τητα ἀπεργάζεται...». Καὶ ἀμέσως µετά: «...4ὲν θὰ ἐξετάσουμε ἐδῶ τὸ κατὰ πόσον ὁ ἀντιδραστήρας τοῦ Τσερνομπίλ... δὲν διέθετε (λόγω κόστους | δισ. δολλ. ἐπὶ ἑνὸς γενικοῦ κόστους 1.300 δισ. δολλ... [.]) οοΜµίαἰἱπηιθΠί, δηλ. προστα- τευτικὸ σύστημα (ποὺ ὁνρᾶ, ὅταν κάτι δὲν πάει καλὰ καὶ χαθεῖ ὁ ἔλεγχος τοῦ πυρήνα)... Καὶ διερωτῶμαι: Μὰ ἄν δὲν ἐξετάσουμε εἰδικὰ αὐτό, δηλαδὴ τὴν παράλειψη κατα- σκευῆς οοηίΒἰηππΙεΠί, ποὺ μάλιστα σὲ κό- στος εἶναι μόνο τὸ 171300 (;) τῆς ὅλης ἐπέν- δυσης ποὺ ἀπαιτεῖται γιὰ τὴν κατασκευὴ ἕ- νὸς παρόμοιου ἀντιδραστῆρα, τότε μὲ ποιό κριτήριο θὰ ὁδηγηθοῦμε στὴ συναγωγὴ ὁ- ποιουδήποτε συμπεράσματος, ὄχι µόνο σχετικὰ μὲ τὶς εὐθῦνες τοῦ συγκεκριμένου Τσερνομπίλ, ἀλλὰ καὶ τῆς ἐν γένει σκοπι- µότητας ἱδρύσεως τέτοιων ἐργοστασίων; Ἢ πιὸ ἄμεση καὶ ἁπλή, χωρὶς ὡστόσο νὰ εἶναι ἁπλοϊκή, προσέγγιση τοῦ προβλή- ματος, εἶναι νὰ διακριβώσουμε, ποιά εἶναι ἡ μόνη δυνατὴ ἐξήγηση γιὰ τὴν «παρανοῖϊ- κότητα» τῆς παράλειψης τῆς κατασκευῆς τοῦ οΟΠίΒΙΠΠΙΕΠΙ. Μόνον ἔτσι μποροῦμε νὰ συναγάγουµε ἕνα σχετικἁ βάσιµο συμπέ- ρᾶσμα γιὰ τὸ ποιά εἶναι ἡ πραγματικὴ διά- σταση τῆς διακινδύνευσης ποὺ συνεπάγε- ται ἡ παραγωγὴ ἐνέργειας ἀπὸ πυρηνικοὺς