ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

73ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 1988

Τυπωμένη σελίδα
σελ. 4102
Φύλλο στό PDF
37 ἀπό 65
Πηγή κειμένου
OCR
Τεῦχος
δεῖτε τό τεῦχος
Τό PDF
Ἀνάγνωση PDF Λῆψις PDF

Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο

  1. Ποιότητα και Παιδεία — ΝΟΝΙΚΑΣ, ΣΠΥΡΟΣ
    ἀρχή: σελ. 4102 · τέλος: ἄγνωστο · τχ. 73

Κείμενο φύλλου

4102 ΛΑΜΠΡΟΣ ΝΤΟΚΑΣ: ι ν δεχθοῦμε πὼς ἡ νόηση κινεῖται μόνο μέσα στὸν χῶρο τῶν πραγματικοτήτῳν, τότε γεννιέται τὸ ἐρώτημα: Οἱ πραγματικότητες, ποὺ κυριαρχοῦνται ἀπὸ αὐστηρὴ λογικἡ συνέπεια, ἐκφράζουν, ἔστω καὶ μερικῶς, τὴν ἀντικειμενικὴ πραγματικότητα; Ἢ ἀπάντηση εἶναι ἀρνητική! καὶ θὰ δώσουμε ἕνα παράδειγμα ἀπὸ τὶς γνωστὲς ἀπορίες τοῦ Ζήνωνος: 'Ο ̓Αχιλλεὺς ἀκολουθεῖ μιὰ χελώνα μὲ σταθερἡ ταχύτητα, ἡ ὁποία εἶναι μεγαλύτερη τῆς ὁμοίως σταθερῆς ταχύτητας τῆς χελώνας. ̓Αν Αι εἶναι μιὰ θέση τοῦ ̓Αχιλλέως καὶ Χι τῆς χελώνας, τότε σὲ κάθε στιγμὴ ἡ θέση τῆς χελώνας θὰ εἶναι Χν, ἐνῶ τοῦ ̓Αχιλλέως θὰ εἶναι ἡ θέση Αι, ὅπου ἡ θέση Αι. προηγεῖται τῆς Χν στὴ διάταξη τῆς ἀκολουθίας Αι, ΑΣ, Α:. ..., Αν... Χι, Χλ, Χλι..ι, ἄν... ο ̓Αχιλλεὺς δὲν θὰ συναντήσει ποτὲ τὴ χελώνα. Πράγματι, σὲ κάθε ζεῦγος θέσεων (Αι, Χι), (Α:, Χ2), ..., (Αν, Χν)... ὑπάρχει ἕνα μέσον, ἀπὸ τὸ ὁποῖο πρέπει νὰ περάσει ὁ ̓ Αχιλλεὺς' καὶ ἐπειδὴ τὰ ζεύγη εἶναι ἄπειρα, εἷναι ἄπειρα καὶ τὰ μέσα αὐτῶν, δηλαδὴ Μι, Μ., Με, ..., Μν, ... Ἔτσι ὁ ̓Αχιλλεὺς δὲν μπορεῖ ποτὲ νὰ ξεπεράσει ἕνα ἄπειρο πλῆθος σημείων. Αὐτὴ ἡ ἀπορία προέρχεται ἀπὸ ἐλαττωματικὴ ἐφαρμογὴ τοῦ μαθηματικοῦ μοντέλου, δηλαδὴ ἔχουμε μιὰ νοητικὴ πραγματικότητα ποὺ δὲν ἐκφράζει τὴν ἀντικειμενικὴ διαδοχὴ τῶν συμβάντων. Συγκεκριμένα στὸν καθορισμὸ τῆς ἔννοιας τοῦ ἀπείρου περιλαμβάνονταν καὶ ὁ περιττὸς περιορισμός, ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει τὴν ὕπαρξη γεγονότος μετὰ ἀπὸ μιὰ ἄπειρη διαδοχὴ συμβάντων, δηλαδὴ δὲν ἦταν δεκτὴ γιὰ φιλοσοφικοὺς λόγους ἡ ὑπέρβαση τοῦ ἀπείρου, παρ ̓ ὅλο ποὺ ἡ ἔννοια τοῦ ὁρίου ἦταν διαμορφωμένη. Οἱ φιλόσοφοι καὶ οἱ μαθηματικοὶ τῆς ἀρχαιότητας δὲν μποροῦσαν νὰ δεχθοῦν τὴν ὕπαρξη πραγμάτων καὶ γεγονότων πέρα ἀπὸ τὸ ἄπειρο, ἐνῶ δέχονταν τὴν προσέγγιση μὲ ἄπειρο πλῆθος μεταβολῶν. Τὸ προηγούμενο παράδειγμα καθὼς καὶ ἄλλα, τὰ ὁποῖα μποροῦμε νὰ βροῦμε στὶς ἐπιστημονικὲς θεωρίες, δείχνουν, ὅτι στὴ διαμόρφωσῃη τῶν πραγματικοτήτων ὑπεισέρχονται στοιχεῖα ἄσχετα ἀπὸ τοὺς ἀντικειμενικοὺς ἐρεθισμούς, τὰ ὁποῖα διαμορφώνονται ἀπὸ τὶς παραδοχὲς τοῦ ὑποκειμένου. Αν καὶ οἱ Ποιότητα καὶ Παιδεία Τὸ θέμα τῆς παιδείας ἀπὸ ἀρχαιοτάτων χρόνων ἕως σήμερα εἶναι ποιοτικό. Δὲν ὑπάρχει ἀντίκρυσμα στὴν ὅποια παιδεία, ποὺ ἀποβλέπει σὲ ποσοτικοὺς στόχους, γιατὶ αὐτομάτως ὑποβιβάζεται τὸ ποιοτικό της ἐπίπεδο, καὶ ἀπολήγει σὲ ἀπαιδεία. ̓Αλλά κάποια στιγμὴ ἡ «παιδεία« ταυτίστηκε μὲ τὸ «πτυχίο», ἀπέκτησε σκοπὸ καὶ χαρακτῆρα ποσοτικὸ καὶ μὲ τὸ πέρασμα τοῦ χρόνου κάτω ἀπὸ τὴν μαζρποιητικὴ ἐπίδραση τῶν διαφόρων «-ισμῶν» ἔγινε ἀντικείμενο τῆς ἐξουσίας. Ἔτσι λοιπὸν φτάσαμε νὰ ζητᾶμε ὄχι μόνο «γεφύρια σὲ ἀνύπαρκτα ποτάμια» (καὶ οἱ ἐξουσιαστὲς νὰ τὰ ὑπόσχονται) ἀλλὰ καὶ πτυχία μὲ ἀνύπαρκτη παιδεία ἢ ἀκόμη μὲ ἀνύπαρκτη «ἐκπαίδευση», ποὺ συνιστᾶ ψευδεπίγραφη ἔκφραση τῆς παιδείας. ο ̓Αριστοτέλης στὸ Λύκειο καὶ ὁ Πλάτωνας στὴν ̓Ακαδημεία ᾱσχολοῦνταν μόνο μὲ τὴν παιδεία, καὶ μάλιστα ὑψηλοῦ ἐπιπέδου καὶ περιεχομένου, χωρὶς βεβαίως πτυχία. Στὶς μέρες μας εἴμαστε μάρτυρες ἐξευτελισμοῦ τῆς σχολικῆς καὶ πανεπιστημιακῆς ἐκπαίδευσης, ὅπου ἡ ἀπουσία τῆς ποιότητας εἶναι ὁλοσχερής. Οἱ παλαιότεροι τὸ ξέρουν, ὅτι κάποτε οἱ γυμνασιακὲς καὶ πανεπιστημιακὲς σπουδὲς εἶχαν κάποιο περιεχόμενο, κάποια τέλος πάντων ποιότητα, παρὰ τὰ ἀναμφισβήτητα μόνιμα μειονεκτήματα τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ συστήματος. Κι ὅμως, ἀντὶ νὰ βελτιωθοῦν τὰ πράγματα, χειροτέρεψαν., Δὲν θὰ μπῶ σὲ λεπτομέρειες, οὔτε θὰ ἀναλύσω οτος
πρωτογενές κείμενο, ὅπως ἀκριβῶς ἐξήχθη →