ΗΠΟΛΙΤΙΚΗ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ ΤῊΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚΗΣ «ΠΕΡΕΣΤΡΟΤΚΑΣ») άμπρος Ντόκας”: «Περεστρόϊκα»: Μιὰ λέξη ποὺ συνεκίνησε τὸν ἐλεύθερο κόσμο καὶ σκόρπισε ἐλπίδες γιὰ δημοκρατία στοὺς καταπιεσμένους λαοὺς τῆς δικτατορίας τοῦ προλεταριάτου. Οἱ ἔμπνευστές της ὑπόσχονται πολλὰ καὶ προσπαθοῦν νὰ ἐρεθίσουν τὴν φαντασία ἐκείνων ποὺ εἶναι πρόθυμοι νὰ πιστεύσουν στὴν ἀναγέννηση τοῦ ̓Ανατολικοῦ Κόσμου. Δυστυχῶς ἡ «διαφάνειὰ» τῆς «περεστρόϊκα» ἐξακολουθεῖ νὰ παραμένει θολή. τὰ χιόνια δὲν ἔλυωσαν καὶ ὁ ἥχιος δὲν ἔλαμψε, γιὰ νὰ φανοῦν οἱ παραλογισμοὶ τῆς σοσιαλιστικῆς οὐτοπίας. ̓Ο Σοβιετικὸς ἡγέτης, ποὺ φαίνεται πὼς ἀγωνίζεται γιὰ μιὰ θέση ἀναμορφωτὴ στὴν ἱστορία τῆς ΕΣΣΔ, διαλαλεῖ μὲ λόγο ἄτολμο τὴν ἀνάγκη γιὰ ἀφύπνιση τῶν πιστῶν τῆς Μαρξιστικῆς θρησκείας. Δειλὰ ἀναγνωρίζει τὴν καθυστέρηση. ἀλλὰ συγχρόνως τονίζει τὰ μεγάλα ἐπιτεύγματὰ τῆς σοσιαλιστικῆς πανάκειας, χωρὶς νὰ δείχνει πὼς ἀντιλαμβάνετοι τὴν ἀντιφατικότητο τῶν ἰσχυρισμῶν του. Ὡς προσκυνητὴς διακηρύσσει τὴν πίστη του στὰ ἀντιφατικὰ δόγματα τοῦ περασμένου αἰώνα. Οἱ Θεοὶ παραμένουν ἀκλόνητοι, παρ ̓ ὅλο ποὺ ξεθώριασαν στὸ πέρασμα τοῦ χρόνου. ̓Αγωνίζοται νὰ πείσει τὸν ἐλεύθερο κόσμο γιὰ τὴν ἀκατάβλητη δύναμη τῶν Σοβιέτ, ἐνῶ συγχρόνως προβάλλει τὴν ἀπειλὴ τοῦ πυρηνικοῦ ὀλέθρου τονίζοντας τὴν ἀνυπαρξόία τέλειας τεχνολογίας, ποὺ μπορεῖ νὸ προστατεύσει, ἔστω καὶ μέρος τοῦ κόσμου, ἀπὸ τὴν βιβλικἡ καταστροφὴ μιᾶς μοιραίας σύρραέης. Διακηρύσσει τὴν εἰρηνικὴ συνύπαρξη καὶ προπαγανδίζει τὴν «περεστρόϊκα», ποὺ θὰ ἐπιταχύνει τὸ βῆμα καὶ θὰ συντομεύσει τὴν πορεία πρὸς τὸν ἐπίγειο παράδεισο. ̓Αναγνωρίζει ἔμμεσα τὸ προβάδισμα τοῦ ἐλεύθερου κόσμου στὴν ἐπιστή- Σπῦρος Νόνικας: «Λ]όνον ὁ σοσιαλισμὸς μπορεὶ νὰ ἀνέχεται τόσο μέτρια προϊόντα ἐπὶ τόσο χρόνο. ̓Ο καπιταλισμὸς θὰ εἶχε καταρρεύσει πρὸ πολλοῦ» [Μιχαὴλ Γκορμπατσώφ!. Γιὰ τὰ καθ ̓ ἡμᾶς «περεστρόϊκα» σημαίνει περίπου «ἀλλαγή». Στὴν κυριολεδία σημαίνει «ἀνασυγκρότηση». ἀλλὰ στὴ γλῶσσα μας δὲν αποδίδει τόσο καλὰ τὸ νόημα τῆς «περεστρόϊκα» σὲ σύγκριση μὲ τὴν «Αλλαγή», τῆς ὁποίας τὴν ἔννοια ἔχουμε βιώσει στὸν τόπο μας. σὲ κάποιο ῥαθμό. ΓΠλησιέστερα πρὸς τὴν ἔννοια τὴς «περεστρόϊκα» βρίσκεται αὐτὸ ποὺ μάθαμε να λέμε «ἀναδόμηση» σὲ σύγκριση μὲ τὴν «ἀνασυγκρότηση». Τὸ νόημα ὅμιως τῆς σοσιαλιστικῆς «ἀλλαγῆς» φρονῶ ὅτι ἀποδίδει ἐπαρκῶς τὸ οὐσιαστικὸ περιεχόμενο τῆς «περεστρόίἴκα». Οκ. Μιχαὴλ Γκορμπατσὠφ ἄναμφισβήτητα εἶναι πολιτικὸς ποὺ ἐλάχιστη σχέση ἔχει μὲ τὴν παραδοσιακἠ σχολὴ πολιτικῶν τῆς Μόσχας. ὅπως τὴν ἔχουμε γνωρίσει στὰ τελευταῖα 70 περίπου χρόνια. Θὰ ἔλεγα. ὅτι πρόκειται γιὰ ἕνα «ζάφνιασμα τῆς φύσης». Καὶ ἡ ἀπορία εἶναι. πῶς νιώθει ἕνας ἄνθρωπος, ποὺ ἐκ φύσεως ρέπει πρὸς ατομικὴ ἀκεραίωση ἀλλὰ ζεὶ σὲ μιὰ μαζοποιημένη κοινωνία. ὅπως εἶναι ἡ σοβιετικὴ καὶ κάθε σοσιαλιστική. καὶ μάλιστα πῶς ἀντιδρᾶ, ὅταν ἢ μοῖρα τὸ φέρνει νὰ εἶναι ὁ πρῶτος τῇ τάξει πολίτης. ̓Αλλὰ ἃς μποῦμε στὸ κύριο θέμα. Ὃ κ. Γκορμπατσὠφ μὲ ἀσυνήθιστη ὉΠ ΤΟ κ. Λάμπρος Ντόκας εἶναι καθηγητὴς τῆς Μαθημοτικῆς ̓Αναλύσεως στὸ Πανεπιστήμιο τῶν Πατρῶν καὶ ὃκ τῶν βασικωτέρων συνεργοτῶν τοῦ «Δυυλοῦ»», 3 Ὅνκ. Σπῦρος Νόνικας εἶναι οἱκοιομολόγος (Μ.Α. τοῦ γαμαάοδΗι η /νογκν τῶν ΗΠΑ) καὶ ἐκ τῶν ῥασικωτέρων' ἐπίσης συγεργατῶν τοῦ «Λαυλοῦ».