ΗΠΟΛΙΤΙΚΗ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΤΙΚΗ ΤῊΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚΗΣ «ΠΕΡΕΣΤΡΟΤΚΑΣ») άμπρος Ντόκας”: «Περεστρόϊκα»: Μιὰ λέξη ποὺ συνεκίνησε τὸν ἐλεύθερο κόσµο καὶ σκόρπισε ἐλπίδες γιὰ δημοκρατία στοὺς καταπιεσµένους λαοὺς τῆς δικτατορίας τοῦ προλεταριάτου. Οἱ ἔμπνευ- στές της ὑπόσχονται πολλὰ καὶ προσπαθοῦν νὰ ἐρεθίσουν τὴν φαντασία ἐκείνων ποὺ εἶναι πρόθυμοι νὰ πιστεύσουν στὴν ἀναγέννηση τοῦ ᾿Ανατολικοῦ Κόσμου. Δυστυχῶς ἡ «διαφά- νειὰ» τῆς «περεστρόϊκα» ἐξακολουθεῖ νὰ πα- ραμένει θολή. τὰ χιόνια δὲν ἔλυωσαν καὶ ὁ ἥ- χιος δὲν ἔλαμψε, γιὰ νὰ φανοῦν οἱ παραλογι- σμοὶ τῆς σοσιαλιστικῆς οὐτοπίας. ᾽Ο Σοβιε- τικὸς ἡγέτης, ποὺ φαίνεται πὼς ἀγωνίζεται γιὰ μιὰ θέση ἀναμορφωτὴ στὴν ἱστορία τῆς ΕΣ- ΣΔ, διαλαλεῖ μὲ λόγο ἄτολμο τὴν ἀνάγκη γιὰ ἀφύπνιση τῶν πιστῶν τῆς Μαρξιστικῆς θρη- σκείας. Δειλὰ ἀναγνωρίζει τὴν καθυστέρηση. ἀλλὰ συγχρόνως τονίζει τὰ μεγάλα ἐπιτεύγμα- τὰ τῆς σοσιαλιστικῆς πανάκειας, χωρὶς νὰ δείχνει πὼς ἀντιλαμβάνετοι τὴν ἀντιφατικό- τητο τῶν ἰσχυρισμῶν του. Ὡς προσκυνητὴς διακηρύσσει τὴν πίστη του στὰ ἀντιφατικὰ δόγματα τοῦ περασμένου αἰώνα. Οἱ Θεοὶ παραμένουν ἀκλόνητοι, παρ᾽ ὅλο ποὺ ξεθώριασαν στὸ πέρασμα τοῦ χρόνου. ᾿Αγωνίζοται νὰ πείσει τὸν ἐλεύθερο κόσμο γιὰ τὴν ἀκατάβλητη δύναμη τῶν Σοβιέτ, ἐνῶ συγ- χρόνως προβάλλει τὴν ἀπειλὴ τοῦ πυρηνικοῦ ὀλέθρου τονίζοντας τὴν ἀνυπαρξόία τέλειας τε- χνολογίας, ποὺ μπορεῖ νὸ προστατεύσει, ἔστω καὶ µέρος τοῦ κόσμου, ἀπὸ τὴν βιβλικἡ κατα- στροφὴ μιᾶς µοιραίας σύρραέης. Διακηρύσσει τὴν εἰρηνικὴ συνύπαρξη καὶ προπαγανδίζει τὴν «περεστρόϊκα», ποὺ θὰ ἐπιταχύνει τὸ βῆμα καὶ θὰ συντομεύσει τὴν πορεία πρὸς τὸν ἐπί- γειο παράδεισο. ᾿Αναγνωρίζει ἔμμεσα τὸ προ- βάδισμα τοῦ ἐλεύθερου κόσμου στὴν ἐπιστή- ὉΠ ΤΟ κ. Λάμπρος Ντόκας εἶναι καθηγητὴς τῆς Μα- θηµοτικῆς ᾿Αναλύσεως στὸ Πανεπιστήµιο τῶν Πα- τρῶν καὶ ὃκ τῶν βασικωτέρων συνεργοτῶν τοῦ «Δυυλοῦ»», Σπῦρος Νόνικας: «Λ]όνον ὁ σοσιαλισμὸς μπορεὶ νὰ ἀνέχεται τόσο μέτρια προϊόντα ἐπὶ τόσο χρόνο. ᾿Ο καπιταλισμὸς θὰ εἶχε καταρρεύσει πρὸ πολλοῦ» [Μιχαὴλ Γκορ- μπατσώφ!. Γιὰ τὰ καθ᾽ ἡμᾶς «περεστρόϊκα» σημαίνει περίπου «ἀλλαγή». Στὴν κυ- ριολεδία σημαίνει «ἀνασυγκρότηση». ἀλλὰ στὴ γλῶσσα µας δὲν αποδίδει τό- σο καλὰ τὸ νόημα τῆς «περεστρόϊκα» σὲ σύγκριση μὲ τὴν «Αλλαγή», τῆς ὁ- ποίας τὴν ἔννοια ἔχουμε βιώσει στὸν τόπο µας. σὲ κάποιο ῥαθμό. ΓΠλησιέ- στερα πρὸς τὴν ἔννοια τὴς «περε- στρόϊκα» βρίσκεται αὐτὸ ποὺ μάθαμε να λέμε «ἀναδόμηση» σὲ σύγκριση μὲ τὴν «ἀνασυγκρότηση». Τὸ νόημα ὅ- µιως τῆς σοσιαλιστικῆς «ἀλλαγῆς» φρονῶ ὅτι ἀποδίδει ἐπαρκῶς τὸ οὐ- σιαστικὸ περιεχόμενο τῆς «περε- στρόίἴκα». Οκ. Μιχαὴλ Γκορμπατσὠφ ἄναμ- φισβήτητα εἶναι πολιτικὸς ποὺ ἐλάχι- στη σχέση ἔχει μὲ τὴν παραδοσιακἠ σχολὴ πολιτικῶν τῆς Μόσχας. ὅπως τὴν ἔχουμε γνωρίσει στὰ τελευταῖα 70 περίπου χρόνια. Θὰ ἔλεγα. ὅτι πρόκει- ται γιὰ ἕνα «ζάφνιασμα τῆς φύσης». Καὶ ἡ ἀπορία εἶναι. πῶς νιώθει ἕνας ἄνθρωπος, ποὺ ἐκ φύσεως ρέπει πρὸς ατομικὴ ἀκεραίωση ἀλλὰ ζεὶ σὲ μιὰ μαζοποιημένη κοινωνία. ὅπως εἶναι ἡ σοβιετικὴ καὶ κάθε σοσιαλιστική. καὶ μάλιστα πῶς ἀντιδρᾶ, ὅταν ἢ μοῖρα τὸ φέρνει νὰ εἶναι ὁ πρῶτος τῇ τάξει πο- λίτης. ᾿Αλλὰ ἃς μποῦμε στὸ κύριο θέµα. Ὃ κ. Γκορμπατσὠφ μὲ ἀσυνήθιστη 3 Ὅνκ. Σπῦρος Νόνικας εἶναι οἱκοιομολό- γος (Μ.Α. τοῦ γαμαάοδΗι η /νογκν τῶν ΗΠΑ) καὶ ἐκ τῶν ῥασικωτέρων' ἐπίσης συ- γεργατῶν τοῦ «Λαυλοῦ».