η ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΐ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΚΑΡΑΠΑΝΟΥ, Ὃ 'Ὑπνοβάτης Ὃ “Ὑπνοβάτης εἶναι τὸ δεύτερο βιβλίο τῆς κ. Μ. Καραπάνου. Τὸ πρῶτο μὲ τίτλο «Ἢ Κασσάνδρα καὶ ὁ λύκος» εἶχε κυκλοφορήσει ἀπὸ τὸν ἴδιο ἐκδοτικὸ οἶκο τὸ Ι977. 'Ο χᾶ- ρος µέσα στὸν ὁποῖο κινεῖ τοὺς «παθογόνους» ἥρωές της ἡ συγγραφέας εἶναι ἕνα ἑλληνι- κό νησί: .Η κοσμοπολίτικη “Ύδρα. Ἕνα ἀπὸ τὰ τόσο ἑλληνικὰ νησιά, ποὺ ὁ “Ἕλληνας ἐπισκέπτης ἀπὸ τὴν πρώτη στιγμὴ ποὺ θὰ τὸ ἐπισκεφτεῖ, θ᾽ ἀρχίσει ν᾿ ἀμφιβάλλει, ἂν πραγματικὰ βρίσκεται σ᾽ "Ελληνικό ἔδαφος ἢ σ᾽ ἕνα διεθνὲς {οταπι ποὺ συναντῶνται ᾱ- τοµα ἀπὸ ὅλα τὰ µέρη τῆς 'Ὑδρογείου καὶ ἡ βαβελική τους γλῶσσα δεσπόζει τῆς ᾿ Ελλη- νικῆς. 'Ο χῶρος ὅμως ποὺ ἔπλασε ἡ συγγραφέας εἶναι µολυσμένος. Δὲν εἶναι νοσηρὸς ἀ- πὸ κάποια φυσικὴ ἢ μὴ δύναμη. ᾿Αλλὰ γιατὶ τὰ ἄτομα τὰ ὁποῖα ὁνροῦν --- ἀλλὰ καὶ αὐτὰ ποὺ στέκουν βουβοὶ θεατὲς τῶν γεγονότων ποὺ ἐκτυλίσσονται γύρω τους --- εἶναι μολυσμέ- να. Καὶ δὲν εἶναι ρυπαρά, ἐπειδὴ ἔχουν μιά «ἰδιαίτερη» προσωπικὴ ζωή. Αὐτὴ ἄλλωστε ἡ διἀφορετική τοὺς ἐπιλογὴ καὶ ἰδιοσυγκρασία δὲν προσθέτει ἢ ἀφαιρεῖ τίποτα ἀπὸ τὴν προσωπικότητά τους. ᾿Αλλὰ εἶναι διαβρωμένα, γιατὶ ἡ συμπεριφορά τους εἶναι παθογό- νος. Διακατέχονται ἀπὸ συμπλέγματα κάθε μορφῆς, σεξουαλικὴ ἀνικανότητα καὶ ψυχο- λογικὴ ἀνεπάρκεια. Οἱ ἥρωες περιδιαβαίνουν τὸ χῶρο ἄσκοπα: ᾿Ανερμάτιστοι, ὑπερφία- λοι, γεμᾶτοι ἔπαρση γιὰ τὴν μωρία τους. ᾿Ενῶ ὁ χρόνος ἐλλοχεύει σὰν ἀθόρυβη ρουφή- χτρα, γιὰ νὰ ὁδηγήσει τὸν σαπρώδη αὐτὸ συρφετὸ στὸν πυθμένα. Η ἰσορροπία τῆς γλώσσας τῶν ἡρώων ἔχει παραχωρήσει τὴ θέση τῆς στὴ σχιζοφρένεια τῆς εἰκόνας. Οἱ ἀ- νομολόγητοι πόθοι καὶ τὰ κρυφὰ πάθη ποὺ καραδοκοῦν μέσα στὸ μυαλό τοῦ «Μανώλη», τοῦ κεντρικοῦ ἥρωα, καὶ καταδυναστεύουν τὴ ζωή του (δὲν τὸν μετατρέπουν σ᾽ ἕνα δι- καιοκρίτη τοῦ κόσμου, ὅπως μέσα στὴν παράνοια τῶν σκέψεών του ἐπιθυμεῖ, ἀλλά σ᾽ ἕνα ἀνισόρροπο καὶ εὐτελὲς ἄτομο), δὲν εἶναι παρὰ ἡ ἄλλη ὄψη τῆς «Λούκας», ποὺ καταγρά- φει τὶς δικές του κτηνώδεις πράξεις, ὅσο καὶ τῶν ἄλλων ἡρώων γύρω του. Ποιός ἀπὸ τοὺς Τὸ ἦθος τῶν λέξεων Κλωθογυρίζει τὸ σύμπαν τῶν λέξεων μέσα µου. Γυρίζουν μιᾶ-μιὰ στὸ στερέωμα, ἀνα- βοσβήνουν ἄλλοτε μὲ σπιθίσματα αἰνιγματικά, ἄλλοτε μὲ μιὰ ζεστὴ θαλπωρή. Στροβιλί- ζονται ἀπὸ κάποιο μυστηριώδη ἄνεμο, σωρεύονται στὴν ἀκτή, πολιορκοῦν τὴν καλύβα μου. Ἔχουν μιὰν ἁβρὴ κίνηση, ὅπως τὰ γλωμὰ φθινοπωρινὰ φύλλα. Δὲν εἶναι τυχαία ἡ πολιορκία. Θαρρεῖ κανεὶς πὼς ξεκινήσαν ἀπὸ ἕνα μυστήριο, πὼς βαφτιστήκαν σὲ κάποιο βάραθρο σὲ μιὰ μυστικὴ φλόγα, καὶ τώρα γυρεύουν τὴ θέση τους, καθὼς οἱ πέτρες στὸ χτίσιμο τοῦ μνημείου. Ὅλα εἶναι μέσα μου σὲ ἐγρήγορση, ὅπως τὰ πλῆκτρα στὸ κοντσέρτο τοῦ πιάνου. Κάθε λέξη εἶναι κι᾿ ἕνας συνθετικὸς ἦχος, μιὰ ἐπὶ μέρους μαγεία, ποὺ περιμένει τὴ θρυλικὴ ρά- βδο, γιὰ νὰ τεθεῖ σὲ τροχιά, ὅπως μιὰ νότα σὲ μουσικὴ συμφωνία. Οἱ λέξεις κλείνουν μέσα τους μιὰ μυσταγωγικὴ πρόθεση. Δὲν διαλαλοῦνε τὸ κύρος τους, δὲν βολεύονται σὲ θορύ- βους. Ἔρχονται πρὸς τὸ µέρος µου μ᾽ ἕνα ἀδιόρατο θρόΐσμα, κι᾿ ἄλλοτε μὲ μιὰ ἀνεξήγη- τη σφοδρότητα, χορεύουν σὰν σὲ αἴθουσα θρόνου. Εἶναι μιὰ ξέχωρη ὥρα, ὅπως ἐκείνη τῶν ζωγράφων, καθὼς ἐναποθέτουν στοὺς πίνακες μύθους καὶ χρώματα, ποὺ περνοῦν στὴν ἀθανασία. Χαμένες ὡς πρὶν λίγο στὸ χάος οἱ λέξεις, ἔρημες, στὸ ἔλεος τοῦ ἀέρα, σὰ νὰ γεννήθη- καν τώρα μόλις, γιὰ νὰ ταξιδέψουν σὲ κάποιο ὄχημα γυμνές, μὲ τὴν αὐθεντική σημασία --