ΗΔΙΑΣ ΔΛ. ΤΣΑΤΣΟΜΟΙΡΟΣ «Μουσεῖα Λόγων») Συστηματικὴ ἱστορικὴ ἀνίχνευση τοῦ λίκνου τοῦ παγκόσμιου πολιτισμοῦ Τὰ πορίσματα τῆς ἔρευνας γιά τήν «ἀποκρυπτογράφηση» τῆς γλώσσας («Δαυλός», τεύχη 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79) μὲ ὁδήγησαν εἰς τὴν βεβαιότητα ὅτι αἱ Μοῦσαι οὐδὲν ἄλλο προσωποποίησαν εἰ μὴ µόνον τὰ ὄργανα ἀναπτύξεως τοῦ πολιτισμοῦ τὰ ὁποῖα ὁ Ζεῦς καθιέρωσε. ᾿Αλλὰ πολιτισμὸς δὲν δύναται νὰ δημιουργηθῇ ἄνευ γλώσσης. ᾿Επειδὴ δὲ ἡ γλῶσσα εἰς τὸν χῶρον τὸν ἑλληνικὸν σχηματίσθηκε διὰ τῆς μιμήσεως τῶν ἤχων τοῦ περιβάλλοντος, ἡ δὲ τελειό- της τῆς προσωδίας τῶν ἀνθρώπινων φθόγγων ἐκρίνετο ἀναγκαστικῶς ἐκ τῆς ὁ- µοιότητος, συµ-φωνίας τῆς µελωδίας τῶν φθόγγων αὐτῶν πρὸς τοὺς ἀρχικούς, ἐ- θεωρήθη ἀργότερον ἡ «Μοῦσα» ὡς ἡ θεὰ τῆς ὠδῆς, τῆς μουσικῆς, τῆς ποιήσεως, τῆς ὀρχήσεως, τοῦ δράµατος καὶ τῶν καλῶν τεχνῶν. Αὐτὸ ὅμως δὲν δικαιολογεῖ, ὅπως θὰ διαπιστώσουμε, παρὰ µόνον ἕνα ἐκ τῶν λόγων τοῦ ἔργου τῶν Μουσῶν. Ἢ λέξις Μοῦσα ἢ Μοῖσα (Αἰολ.) ἢ Μῶσα (Δωρ.), κατὰ τὸν δόκιμον τρόπον ἀναλύσεως αὐτῆς, προῆλθεν ἐκ τῆς ῥίζης ΜΑ- ἥτις καὶ διακλαδοῦται [δι᾿ ἄγνω- στον βεβαίως λόγον!] εἰς μεγάλην ποικιλίαν ἐννοιῶν, αἵτινες πᾶσαι δύνανται νὰ ταξινομηθοῦν ὑπὸ τρεῖς κυρίως διαιρέσεις: α) σφοδρὰ ἐπιθυμία, πόθος, σύντονος σκοπὸς ὡς ἐν ταῖς λέξ. με-μά-α, μῶ-μαι, μαι-μά-ω, μαί-ομαι καὶ ἐκ τῶν ἐκτεταμένων ῥιζῶν ΜΑΝ-, ΜΕΝ-, μέν-ος, μέ- μον-α, μεν-εαίνω, μεν-οινόω: ἐκ ῥίζης ΜΑΤ-, ΜΑΣΙ-, μαστ-ήρ, μαστ-εύω, μαστ-ροπός, μετὰ τῶν ματ-εύω, μῆτ-ις" ἐκ τῆς ῥίζης ΜΑΘ-, μανθάνω" β) ἔξαψις τοῦ νοῦ, διατάραξις, ὡς ἐν τοῖς µαίν-ομαι, μάν-τις, µαν-ία καὶ ἴσως Μοῦσα ἴσως καὶ μῆνις" | Υ) σκέψις, διάσκεψις, ἐμμονή, ὡς ἐν ταῖς λέξ. μένω, μνά-ομαι, μέ-μνη-μαι, μνή- µη καὶ μετά σηµασ. μεταβατικῆς ἐνεργείας, μι-μνή-σκω, Μέν-της, Μέν-τωρ. Παρέθεσα ὅλας αὐτὰς τὰς ποικιλίας, διότι, ὅπως θὰ διαπιστώσουμε κατὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἱστορίας τῶν «Μουσείων λόγων», πλεῖσται ὅσαι ἔννοιαι περιέ- χονται ἐντὸς τῆς δραστηριότητος τῶν Μουσείων ἢ ἐκφράζουν τὴν δημιουργικὴν προσπάθειαν αὐτῶν. Εἰς τὴν «Θεογονίαν», τὴν ὁποίαν καὶ πρώτην συμβουλεύομαι διὰ τὰ πανάρ- χαια πράγματα, αἱ Μοῦσαι εἶναι θυγατέρες «ἐκγεγαυῖαι» ὑπὸ τοῦ Διός (συγγ. πρὸς τὸ ῥῆμα ἐκγίγνομαι) μὲ τὴν σημασίαν ὅτι αὐτὸς τὶς δημιούργησε (στίχ. 75- 93). Εἶναι δὲ αὐταὶ ἐννέα τὸν ἀριθμὸν: «Κλειὼ τ᾿ Εὐτέρπη τε Θάλειά τε Μελπομέ- νη τε/ Τερψιχόρη τ᾿ ᾿Ερατώ τε Πολύμνιά τ᾿ Οὐρανίη τε͵ Καλλιόπη θ᾽ ἣ δὲ προφερεστάτη ἐστὶν ἁπασέων/». ᾿Η Θεογονία μετὰ τὴν ἀπαρίθμηση τῶν Μου-