ΟΟΙΙΝ ΚΕΝΕΕΚΕΝ/ Ἢ πρώιμη γλωσσικὴ διασπορὰ στὴν Εὐρώπη [Μέρος Β ́" Τὸ ζήτημα τῆς χρονολογήσεως Χωρὶς ἀμφιβολία ἡ ἐποχὴ τῆς διασπορᾶς τῶν ἀγροτῶν. τῶν ὁμιλούντων τὴν πρώιμη ἰνδο-εὐρωπαϊκὴ γλῶσσα εἶναι πολὺ παλαιοτέρα., συμφώνως πρὸς τὴν θεωρία μας, ἀπὸ αὐτὴν τὴν ὁποίαν προτείνουν οἱ περισσότεροι εἰδήμονες. Εἶναι ἀκατανόητο τὸ πῶς οἱ περισσότεροι γλωσσολόγοι κατάφεραν νὰ προτείνουν ὡς ἐποχὴ διασπορᾶς τῆς ἰνδο-εύρωπαϊκῆς τὴν τρίτη χιλιετία π.Χ. ἢ λίγο ἀργότερα (παρ ̓ ὅτι ἢ χρονολόγησή τους ἔχει μετατεθῆ κατὰ μερικοὺς αἰῶνες πρὸς τὰ πίσω ὑπὸ τὸ φῶς τῶν νέων στοιχείων. τὰ ὁποῖα παρέχει ἡ μέθοδος τοῦ ραδιενεργοῦ ἄνθρακος). Εἶναι εὐκολώτερο νὰ περιγράψουμε πῶς οἱ ἓνθουσιώδης ὁπαδοὶ τῆς γλωσσοχρονολογήσεως ἔφθασαν σὲ μία σχετικὰ νέα ἐποχή. Ἢ ἀνάλυση τῆς σχετικῆς φιλολογίας δείχνει ὅτι ἡ ἐποχὴ τοῦ 2.500 π.Χ.. ποὺ συχνὰ ὁρίζεται γιὰ τὴν διασπορά. στηρίζεται σὲ «κυκλικἡ λογική». Οἱ ἀρχαιολόγοι συχνὰ τὸ ᾱναφέρουν αὐτὸ ὡς στηριζόμενο σὲ γλωσσολογικἡ ἀπόδειξη. καὶ πράγματι ἀναφέρονται σὲ γλωσσολόγους, οἱ ὁποῖοι δίδουν αὐτὴν τὴν ἐντύπωση. Τὸ γλωσσολογικὀὸ ἐπιχείρημα φαίνεται διττό. Κατὰ πρῶτον ἡ ἀπουσία κοινῶν λέξεων γιὰ τὸν σίδηρο καὶ τὸν ὀρείχαλκο μεταζὺ τῶν περισσοτέρων ἴνδο-εὑρωπαϊκῶν γλωσσῶν θεωρεῖται ὡς ἔνδειξη, ὅτι αὐτὲς δὲν ᾱνῆκαν στὸ πρωτο-λεξικὸ καὶ συνεπῶς δὲν ἦσαν γνωστὲς στὴν ἀρχικὴ κοιτίδα. Καὶ ὑποδεικνύουν τὸ λατινικὸν 465. τὸ γερμανικὸν 44 καὶ τὸ σανσκριτικὸν ὠγῶς κ.τ.λ.. τὰ ὁποῖα σημαίνουν κατὰ περίπτωσιν τὸν χαλκὸ ἢ τὸν ὀρείχαλκο ἢ τὸ μετάλλευμα ἢ τὸ μέταλλο. ὡς ὕνδειδη ὅτι κάποιο εἶδος μεταλλουργίας ἧτο ἤδη ὑπὸ ἀνάπτυξιν στὴν ἀρχικὴ κοιτίδα πρὶν ἀπὸ τὴν διασπορά. Κατὰ συνέπειαν. καταλήγουν. ἡ διασπορὰ ἔλαβε χώραν πρὸς τὸ τέλος τῆς νεολιθικῆς περιόδου ἢ κατὰ τὴν ἀρχὴ τῆς χαλκῆς περιόδου. Αὐτὸ παραβλέπει τὸ γεγονός. ὅτι ἀκόμη καὶ ὁ νεολιθικὸς πληθυσμὸς τῆς Ευρώπης θὰ πρέπει νὰ ἦταν ἔξοικοιωμένος. σὺ πολλὲς περιοχές. μὲ τὸν ἐντόπιο χαλκὸ καὶ σὲ ἄλλες μὲ τὸν χαλκὸ καὶ τὰ ἄλλα μεταλλεύματα. τὰ ὁποῖα συχνὰ εἶχαν ζωηρόχρωμη ἢ μεταλλικὴ ὀμφάνιση. ̓Η ὕπαρόη λέξεως γιὰ τὸ μετάλλευμα ἢ τὸν χαλκὸ δὲν ἀποτελεῖ ἀπόδειξη ὑπάρξεως μεταλλουργίας χαλκοῦ. ̓Ιἷἶν πάση περιπτώσει τώρα δίαθέτουμε ἐνδείξεις ὑπάρξεως πολὺ ἁπλῆς μεταλλουργίας χαλκοῦ σὲ πολὺ πρώιμους νεολιθικοὺς οἰκισμοὺς τῆς ̓ Ελλάδος καὶ τῆς ̓ΕΥγὺς Ανατολῆς, Συνεπῶς αὐτὸ τὸ ὑπιχείρημα δὲν ἀντιστρατεύεται τὴν ὑπόθεση μιᾶς παλαιοτέρας νεολιθικῆς ἐποχῆς γιὰ τὴ διασπορά, ́Η κυκλικότης γίνεται προφανέστερη μὲ τὸ δεύτερο ἐπιχείρημα. Αὐτὸ δέχεται τὸ ὑποτιθέμενο εὕρημα τῆς γλωσσο-παλαιοντολογίας. τὸ ὁποῖο ὁδηγεῖ σὲ μία κοιτίδα στὴ νότια Ρωσία ἢ στὴν κεντρικἠ Εὐρώπῃ. καθὼς καὶ τὸ 2500 π.Χ. ὡς ἐποχὴ τῆς διασπορᾶς. ́Η χρονολογία αὐτὴ δὲν βασίζεται σὲ κανένα καθαρὸ γλωσσολογικὸ ἐπιχείρημα ̓ δὲν εἶναι κάν γλωσσολογικὸ ἐπιχείρημα ἘΣ [είναι συμπέρασμα βασιζόμενο στὴν ὁμοφωνία. Εν τού- ἘΞ Τὸ α μέρος τοῦ κεφαλαίου αὐτοῦ ἀπὸ τὸ πρόσφατο βιβλίο τοῦ καθηγητοῦ τῆς Αρχαιολογίας στὸ Πανεπιστήμιο τοῦ Καϊμπριτζ κ. 6ο Κοπίον ΑγομησοΙοον ΠΩ {ωΠσιμαου δημοσιεύθηκε στὸ προηγούμενο δ4 τεῦχος τοῦ «Δ». Ἐπ ̓ Τὴν θεωρία αὐτὴ ἀσπάζονται καὶ διδάσκουν “Ἕλληνες καθηγητὲς τῆς Γλωσσολογίας (σημ. «Δ»).