ΤΟ ΑΝΕΚΑΟΤΟ ΔΙΉΓΗΜΑ . ΤΟΥ εδ» Εἶχα πάντα τὴν γιὰ πολοὺς ἀδιάκριτη συνήθεια νὰ ρωτάω καὶ νὰ μαθαίνω γιὰ τὴν σταδιοδρομία καὶ τὴν τύχη τῶν παλαιῶν φίλων συμμαθητῶν ἢ συμφοιτητῶν. 'Ο Παῦλος ἦταν ἀπὸ τοὺς τελευταίους. Γνωρι- ζόμαστε ἀπὸ τὸ Πανεπιστήµιο. Εὐχάριστος τύπος λίγο μυστηριώδης, λίγο ἀπόμακρος. ᾿Εξεζητηµένος στοὺς τρόπους καὶ στὴν ἐμφάνιση. Πάντοτε προσεκτικὸς στὰ λόγια του καὶ στὶς κινήσεις. Εἶχε κάτι τὸ εὐγενι- κὸ ἐπάνω του, κι ἦταν ὁλοφάνερο πὼς κρα- τοῦσε ἀπὸ καλὴ οἰκογένεια, πού, ἂν δὲν ἧ- ταν ἰδιαίτερα πλούσια, ἦταν σὲ θέση νὰ τοῦ δώσει μιὰ καλὴ ἀνατροφή. ᾿Αν τὸν ᾱ- γαποῦσα, ἦταν ἀκριβῶς, γιατί ἦταν διακρι- τικός, καθόλου ἐνοχλητικὸς καὶ σπάνια ἐ- ριστικός. Θυμᾶμαι τὶς ἀτέλειωτες παρτίδες τάβλι ποὺ παίζαμε στὰ διαλείμματα τῶν παραδό- σεων σ᾽ ἐκεῖνο τὸ μόνιμα πνιγµένο ἀπὸ τὶς καπνοῦρες καφενεῖο τῆς ὁδοῦ Σόλωνος, τοὺς μακρυνούς µας περιπάτους, τὶς ἀμο!- βαῖες ἐξομολογήσεις µας. Πόσα ὄνειρα, πό- σες προοπτικὲς γιὰ τὸ μέλλον! Δὲν μπορῶ νὰ πῶ πὼς δὲν ἦταν καλὸς φοιτητής. Τελειώσαμε σχεδὸν μαζί. Ὕ- στερα ἐκεῖνος χάθηκε. ΄Ἔκανα χρόνια νὰ τὸν δῶ. Πότε Παρίσι, ἄλλοτε Λονδῖνο, Νέα “"Ὑόρκη... Οἱ πληροφοριοδότες µου (κοινοὶ φίλοι καὶ παλαιοὶ συμφοιτητές) ἧταν πάντα φειδωλοὶ καὶ ἐλάχιστα σὲ θέση νὰ μὲ πλη- ροφορήσουν μὲ ἀκρίβεια γιὰ τὴ ζωή του στὸ ἐξωτερικό. Ποῦ ἐργαζότανε ὅλα αὐτὰ τὰ χρόνια, ἂν εἶχε παντρευτεῖ, ἂν εἶχε πετύ- χει τούς ὑψηλούς του στόχους, δὲν μπόρε- σα νὰ τὸ μάθω ποτὲ μὲ βεβαιότητα. Γεγονὸς εἶναι ὅτι ἦταν πολὺ φιλόδοξος. Δὲν περιοριζόταν στὶς συνηθισμένες γιὰ ἕ- να νέο δικηγόρο προοπτικές. ἬἬθελε πολ- λά. Διεκδικοῦσε ἕνα ἀνώτερο ἐπίπεδο ζωῆς, μιὰ πολὺ ὑψηλὴ κοινωνικὴ θέση, ποὺ γιὰ μᾶς, τοὺς κοινοὺς θνητούς, ἦταν ἀ- διανόητη καί, φυσικά, ἀπρόσιτη. Πέρασαν |5-20 χρόνια. "Ολο αὐτὸ τὸ διάστηµα ἔμενα μὲ τὴν ἐντύπωση πὼς ζοῦ- σε πάντοτε στὸ ἐξωτερικό. Ἔτσι, ὅταν τὸν εἶδα ξαφνικὰ μπροστά µου (καὶ τὸν γνώρι- σα ἀμέσως παρ᾽ ὅλη τὴν διαφορετική του ΕΥΑΓΙΓΕΛΟΣ ΓΤ. ΡΟΖΟΣ «Διαμεσολαβήσεις)... ἐμφάνιση, τὰ γκρίζα μαλλιά, τὸ κάποιο ὕ- φος του, τὰ παχάκια του), ὁμολογῶ πὼς ἔ- νοιώσα µεγάλη ἔκπληξη. "Ηταν στὸν «Α- στέρα» τῆς Βουλιαγμένης ἕνα ζεστὸ καλο- καιρινὸ βράδυ. ταν κάποιος χορός. Βρε- θήκαμε νὰ χορεύουµε πλάι-πλάι στὴν µισό- φωτη πίστα. Πρόσεξα τὸ πολὺ κομψὸ κα- λοκαιρινό του ντύσιμο, τὸ ἀριστοκρατικό του πιὰ ὕφος, τὴν ἄνεση ὅταν μιλοῦσε στὴν πολὺ ὄμορφη νεαρὴ κυρία ποὺ χόρευε μαζί της. «᾿Ἐσὺ ἐδῶ», ἦταν ἡ πρώτη µου κουβέ- ντα, ὅταν, λίγο ἀργότερα, τὸν πλησίασα στὸ τραπέζι του καὶ τοῦ θύμισα τὴν ὕπαρξή µου. ᾿Ομολογῶ πὼς μὲ δέχθηκε μὲ ἐκείνη τὴν ψεύτικη εὐγένεια ποὺ συνήθιζε. Μοῦ μίλησε μὲ ἐγκαρδιότητα: «Γιάννη, δὲν ἄλ- λαξες καθόλου», ἦταν ἡ πιὸ ζεστὴ φράση ποὺ μοῦ εἶπε, γιατί στὴν ὑπόλοιπη ὁλιγό- λεπτη συζήτησή µας ἦταν μᾶλλον εὐγενικὰ ἀόριστος καὶ μοῦ ἔδινε πολὺ διπλωματικὲς ἀπαντήσεις. Φεύγοντας ἀπὸ κοντά του - -ἤμασταν κι οἱ δυό μὲ τὶς ἰδιαίτερες συντροφιές µας- μείναμε σύμφωνοι νὰ συναντηθοῦμε στὸ γραφεῖο του. Κρατοῦσα τὴν κάρτα του στὰ χέρια µου. ᾿Ηταν σύμβουλος, μὲ εἰδικὴ σύμβαση, σὲ κάποιο 'Ὑπουργεῖο. Πρὶν λί- γο εἶχε γυρίσει ἀπ᾿ ἔξω. Θυμᾶμαι ἀκόμα τὴν περίεργη λέξη ποὺ μοῦ εἶχε πεῖ σὲ ἀπά- ντηση τῆς κρίσιµης ἐρώτησής µου; «Τί κά- νεις ἀκριβῶς»; «Διαμεσολαβήσεις». Τί σή- µαινε αὐτό, χρειάστηκε νὰ περάσουν ἄλλα πέντε περίπου χρόνια, γιὰ νὰ τὸ μάθω. Στὸ μεταξὺ θὰ πρέπει νὰ πῶ ὅτι τὸν Παῦλο δὲν τὸν ξανάδα ἀπὸ ἐκείνη τὴν κα- λοκαιριάτικη βραδυὰ στὸν «) Αστέρα». Ὅσες φορὲς τοῦ τηλεφώνησα νὰ τὸν εἰδο- ποιήσω πὼς θὰ πήγαινα νὰ τὸν δῷ, κάποια γραμματέας στὸ τηλέφωνο μοῦ ἀπαντοῦσε πὼς ἔλειπε ἐκτὸς ᾿Αθηνῶν. Αλλοτε στὸ Παρίσι, στὴ Νέα ᾿ Υόρκη καὶ δὲν ξέρω ποῦ ἀλλοῦ. “Ὥς ποὺ βαρέθηκα νὰ τὸν ἀναζητῶ καὶ τὸν παράτησα. "Ας μ᾽ ἔπαιρνε κι ἐκεῖ- νος, ἂν ἤθελε νὰ μὲ δεῖ. Τοὔχα δώσει κι᾿ ἐ- γὼ τὴν δική µου κάρτα. ᾿Απ᾿ ὅ,τι πρέπει νὰ ὑποθέσω, δὲν μὲ πῆρε ποτέ, παρ᾽ ὅλο ποὺ ἀργότερα, ὅταν τὸν ξανάδα, ἰσχυρί-