ΦΟΙΒΟΣ ΔΕΛΦΗΣ Γπ πιοπιογία αἱ Εε]ίοο Μαςιγοϊαπηί Στὶς 21 τοῦ περασμένου ἀπρίλη χάσαµε τὸν Φελίτσε Μαστροχιάννι, ποὺ τόσο μᾶς ἀγαποῦσε καὶ μᾶς µετέφραζε ἀκαταπόνητα. "Ἦταν ὁ μόνος ἁγνὸς νεοελ- ληνιστής, ποὺ δὲν κατευθυνόταν ἀπ᾿ τὶς ἐδῶ κλίκες ἤ τὰ κυκλώματα. Αὐτὸς αἰσθανόταν ἕλληνας κι᾿ ἀγαποῦσε τοὺς ποιητὲς µας ἀνεξαίρετα, φτάνει νἄβρισκε τὴν ποιητικὴ γύρι, ποὺ σὰν μέλισσα θὰ τὸν τραβοῦσε. ταν ὁ μόνος ποὺ διατη- ροῦσε ἄμεπτο τ᾽ ὄνομά του ἀπ᾿ ὅλες τὶς ὕποπτες ἐπαφὲς μὲ τοὺς ἀνθρώπους, ἤ ἐχεῖνα τὰ ἀνθρωπάχια, ποὺ πιστεύουν πὼς εἶναι ἱκανοί νὰ παρουσιάσουν τοὺς καλύτερους ποιητὲς ἤ ἐκείνους τῆς κλίκας τους. Τὸ σπίτι του ἦταν ἀνοιχτὸ σ᾽ ὅλους. Κι’ ἀποτελεῖ ἐξαίρεση ἀνάμεσα στοὺς ἄλλους ἰταλοὺς νεοελληνιστές. Στοὺς τίμιους θὰ συγκαταλέξω καὶ τὸν Βιτσέντσο Μασκάρο, καὶ ποτὲ τὸν περι- βόητο «ρωμιό» Μάριο Βίττη, αὐτὸ ἦταν τὸ ἑλληνικὸ ὄνομά του, ποὺ ἔγινε παρά- δοξα ἰταλὸς κι᾿ ὑπογράφεται Ματίο ΝΠ καὶ ποὺ σὰν νεοελληνιστὴς ἀπέτυχε. 'Ὑπάρχουν κι᾿ οἱ μαρτυρίες τοῦ ᾿Απόστολου Σαχίνη καὶ τοῦ Γιάννη Σκαρίμπα. ᾿Αποτυχημένος, λοιπόν, ὁ «ρωμιός» ἰταλός Μάριος Βίττης, μαζὺ μ᾽ ὅλους ἐχεί- νους ποὺ κατευθύνονται ἀπ᾿ τὴν ἀνόητη ᾿Αθήνα. “ἕνας ἄλλος τίμιος νεοελληνι- στὴς εἶναι ὁ Κωνσταντῖνος Νίκας, ἕλληνας, ὁ ὁποῖος διαδέχτηκε τὸν περιβόητο Μάριο Βίττη, ποὺ ἦταν ἀνεπιθύμητος στὴν Νάπολη. 'Ο σεμνὸς κι᾿ ἀθόρυβος Κ. Νίκας πράγματι τιµάει τὴν ᾿ Ελλάδα. Εἶναι πάντα ἀντίπρωρος κι᾿ ἀντίγνωμος μὲ τοὺς ποιητὲς τῆς ἀθηναϊκῆς χλίκας, ποὺ νομίζουν πὼς ἀντιπροσωπεύουν τὴν "Ἑλλάδα στὸ ἐξωτεριχό] Ὃ Μαστρογιάννης ἦταν μιὰ ἐξαίρεση. Κι᾽ εἶχε πολλοὺς μεταφράσει κι᾿ ἀγα- πήσει. Γιὰ μένα ἦταν περισσότερο ἀπὸ φίλος, ἕνας πραγματικὸς ἀδερφός. Δια- τηρῶ πάντα στὴν μνήμη μου τὴν γαλήνια μορφή του, τὸν καλόκαρδο καὶ πάντα πρόθυμο γιὰ μᾶς Φελίτσε. Μὲ τὸ ἔργο τοῦ Μαστρογιάννη ἀσχολήθηκε κι᾿ ἡ νεοελληνικὴ κριτική, καὶ μάλιστα πολὺ εὐνοϊκά. Μολαταῦτα ἔφυγε μὲ μιά μεγάλη πίκρα, ποὺ ὁ Δήμαρχος τῆς ᾿Αθήνας δὲν τοῦ πρόσφερε τὸ χρυσὸ μετάλλιο, ποὺ τοῦ ἄξιζε, σὰν νεοελληνι- στὴς καὶ σὰν ἕλληνας ποιητὴς μὲ τὰ τρία ὡραῖα βιβλία του, παρ᾽ ὅλο ποὺ εἴχα ὑποβάλει αἴτηση, ποὺ εἴχανε ὑπογράψει ἀρχετοὶ συνάδερφοι. Μέσα του εἶχε πάντα τὴν "Ελλάδα ποὺ δὲν τὸν τίμησε. "Ηταν λεπτὸς κι᾿ εὐαίσθητος ποιητής, ἄνθρωπος καλόγνωμος κι’ εὐγενικός, ὄχι ὅμως σύµφωνα μὲ τ᾽ ὄνομά του καλό- µοιρος. Νομίζω πὼς μᾶς βαραίνει κι᾿ ἡ ἀμέλεια ἤ ἀδιαφορία τέλος, γιατὶ κανένας δὲν σχέφθηκε νὰ γράψει γιὰ ἐκεῖνον, ποὺ τόσο ἐμόχθησε, δυὸ λόγια ἐπιμνημόσυνα. ᾿Αφοῦ πέρασε ἀρχετός καιρός, ἔγραψα ἕνα σημείωμα στὴν ᾿Ηπειρωτικὴ "Ἑστία, ποὺ πρόθυμα τὸ φιλοξένησε, ὄχι ἀπὸ ἀμέλεια ἀφήνοντας νὰ περάσουν δυό-τρεῖς μῆνες, ἀλλὰ ἀφοῦ τὰ περιβόητα Νέα δὲν δημοσίευσαν τὴν ἐπιστολή μου, διὰ τῆς