ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
90ΙΟΥΝΙΟΣ 1989
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Δεινίας εκρηγνυόμενος — ΔΙΚΑΙΟΣ, ΔΕΙΝΙΑΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΔΕΙΝΙΑΣ ΕΚΡΗΓΝΥΟΜΕΝΟΣ
Ι. Γιὰ τὸν κ. Δημ. Σταμέλο («'Η Ρωμιοσύνη κι ὁ Ρίτσος», «Ελευθεροτυ-
πία» 10.9).
᾿Ακοῦστε, κύριε. Δὲν μποροῦμε νὰ ὑποθέσουμε πὼς µόνον μᾶς κοροϊδεύετε, δὲν γίνε-
ται: ἀσφαλῶς κοροϊδεύεστε καὶ σεῖς. Σὲ περίπτωση ποὺ διαφωνεῖτε, ἀλλὰ κ᾿ αἰσθάνεσθε
ἔντιμος, δὲν ἔχετε παρὰ νὰ μᾶς παραπέµψετε σὲ διακόσιους-τριακόσιους καλοὺς ἢ ἄρι-
στους στίχους τοῦ Ρίτσου. Ἔτσι δὲν θὰ ἰσχυριζόμεθα πλιὸ γοῦστο σας τὶς περὶ Ρίτσου
«κουτσουλιέο» στὰ διάφορα ἔντυπα. Οὔτε θ᾽ ἀδυνατοῦμε ν᾿ ἀντιληφθοῦμε τί στὴν εὐχὴ
ἐννοεῖτε μὲ τὰ περὶ «συνεπείας» τοῦ (Ρίτσου), τάχα πὼς δι᾽ αὐτῆς «γίνεται καὶ ὁδηγητὴς
τοῦ λαοῦ του», ὅπως λέτε. [Οἱ ἐπιθυμοῦντες τὸ Ρίτσον ὁδηγητὴ τῶν δικῶν τους παιδιῶν,
χάρισµά τους, ἂς τὸν πάρουν, θὰ τὰ ὁδηγήσει σὲ καλὸν αὐνανισμὸν καὶ πολλὰ ἄλλα!..]. Τὸ
πόσο «ὁδηγητής» γίνεται, κ. Σταµέλο, θὰ τὸ ἰδῆτε ὅταν πεθάνει (νὰ ζήσει χίλια χρόνια ὁ
ἄνθρωπος, ἀλλὰ τὴν ἐκτίμησί µου δὲν τὴν ἔχει -- καὶ στὰ δικά µου), ὅταν τὸ Κομμουνι-
στικὸ Κόμμα δὲν θὰ τὸν χρειάζεται ἄλλο. “Οταν θὰ ἔχει φτιάξει ἄλλον... «ὁδηγητή», ὥστε
μὲ τὴ δική του πιὰ τὴν ὁδήγησι οἱ ἀφελεῖς ἐκ τῶν συντρόφων νὰ φτιάξουν τὰ πράγματα
τῆς Γῆς ὅπως αὐτὰ τῆς Ρουσσίας - -γιὰ νὰ ἔρχεται, τώρα ποὺ ἡ χώρα δὲν περπατάει, ὁ ἄ-
τιµος φασίστας Γκόμπι νὰ τὰ χαλάει...
Οχι, κ. Σταμέλο. Δὲν εἶναι «συνέπεια» ἡ κομματικὴ ἁἀγκίστρωσις τοῦ... «ποιητῆ τῆς
Ρωμιοσύνης» (τῇ ἐξαιρέσει ἐμοῦ). «Συνέπεια» εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα (ἐπακολούθημα, παρε-
πόμενο) καὶ µόνον. Ποὺ θὰ εἰπεῖ, πὼς πλανᾶσθε μὲ τὸ νὰ ἰσχυρίζεσθε... ἀποτέλεσμα (καὶ
μάλιστα... λυσιτελὲς γιὰ τὴν Ρωμιοσύνη) τήν... αἰτία! "Ἠτοι τὴν ἀνάγκη τοῦ Ρίτσου εἰς
συνεχῆ, εἰς ἁδιάλειπτη ἔνταξιν, ὥστε νὰ μπορεῖ νὰ ὑπάρχει (τουλάχιστον ὡς ποιητής) --
δὲν ἔχει τρόπον ὑπάρξεως ἐκτὸς τῆς ἐξουσιαστικῆς ἱεραρχίας, δηλαδὴ χωρὶς νά᾽ ναι δοῦ-
λος, χωρὶς νά᾽ χει δούλους. Μόνον ὑπὸ τὴν κάλυψιν συγκροτηµένης ἰσχύος αἰσθάνεται κά-
ποιος ἐπώνυμος προσωπικότης --διορισµένη ὡστόσο, πέρ φόρτσα, ἐπίβλητη, ὑπόβλητη...
Ὃ Ρίτσος μπορεῖ νὰ ὑπάρχει µόνον ἐντεταγμένος σὲ «ἰδεολογικὸ χῶρον» [μποῦρδες, ἂν
ἀφοροῦν στὸν πολικάντικο κομματισμὸν --σκοτεινὸ ἢ γελοῖον γιὰ τὴν αὐθαιρεσία ἀκα-
δηµαϊσμόν, δονκιχωτισµόν, οὐτοπία του...], ὅπως τὸν ἐκφράζει (ἀμυντικά, ἐπιθετικά, συ-
νωμοτικά) ἡ ἐξουσιαστικὴ ἔνδον διάθεσις. Η ροπή, ἄλλως, εἰς σύμπηξιν πυρῆνος, «ὀρ-
γάνωσης) (συνδέσμου, κοινοπραξίας εἰς ἰδίαν κάλυψιν καί, ἀκολούθως, ἐπιβολήν...), κλί-
µακος, στὴν ὁποία οἱ Ρίτσοι τοῦ κόσμου σπεύδουν ν᾿ αὐτοτοποθετοῦνται ἐξ ὑπολογισμοῦ:
Τζόβενο ἀκόμα ὁ Ρίτσος, ἀνώριμος, ἀμαθής, ἄκριτος χορευτὴς σὲ μπουλούκια, σὲ οἶκο-
νομικὸ ἀδιέξοδο ἀποφασίζει νὰ μᾶς σώσει καὶ μπαίνει στὸ Κομμουνιστικὸ Κόμμα... Ὁ
Ρίτσος, κ. Σταµέλο, σπορὰ «ἀρχοντικῆς» (φεουδαλικῆς) γενιᾶς, ἔχοντας στὴ φλέβα αἷμα
παλιῶν δυναστῶν (χωροδεσποτῶν...) δὲν ἀνεκάλυψε τώρα θαμπωμένος, βελουδομέταξο,
γούνα, χλιδήν. Αν εἶναι ἀλήθεια ὅσα ἔχουν γραφεῖ, ἐπιστρέφει σ᾽ αὐτά - στὸ «Ιωάννης
Ρίτσος» τῆς πόρτας του, ὅπως τὸν κοροϊδεύει (συντροφικότατη ὑπουλότης) ἀκόμα καὶ ὁ
Βαλασκαντζῆς... Μόνο ποὺ αὐτὴ τὴ φορὰ ἡ σπόντα ποὺ τὸν ξεπερνάει δὲν εἶναι γαῖες καὶ
καπιτάλια, μὰ ἡ µυστικοπάθεια τοῦ Κομμουνισμοῦ -- στοὺς εὔθετους καιροὺς ὁ Ρίτσος ἔ-
γραψε ὄχι «Χαῖρε, ᾿ Ελλάδα» (Αριστείδη, Φωκίωνα, Ξενοφῶντα), μά... «Χαῖρε, Ρωσσία»
(Μάρξ, Λένιν, Στάλιν). "Οχι. Ο Ρίτσος θὰ ἦταν ἀνύπαρκτος, ἂν δὲν εἶχε πίσω του τὸν
Ι) Δὲν ἐλέγχουμε ἐδῶ τὴν συνωµοτικότητα, τὴν μετροῦμε δικαίωµα ἐπιλογῆς. Μόνον ποὺ ἔτσι πά-
ει περίπατο ἡ... εἰρηνοφιλία τοῦ ΚΚΕ: ὀφείλει νὰ ὁμολογήσει καὶ δική του ἐπιλογὴ τὸν πόλεμο...