ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
92-93ΑΥΓ. - ΣΕΠΤ. 1989
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η Γραμματική των αγραμματίστων — ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ, Γ.
Κείμενο φύλλου
ΤΙΑΝΝΗΣ Ν. ΓΤΑΒΡΙΗΛΙΛΗΣ
Ἢ Γραμματικὴ τῶν ἀγραμματίστων
'Ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης κατόρθωσε νὰ ἐπιβάλει ὡς Γραμματικἡ τὴ
Μορφολογία του, ἐνισχυμένη μὲ λιγοστὰ στοιχεῖα Φωνητικῆς καὶ Λεξιλογίας.
Ἔγραψε μάλιστα μὲ δυὸ συνεργάτες του καὶ τὸ βιβλίο «ἢ γλῶσσα μου -- Κείμενα,
Γραμματικὴ, ̓Ασκήσεις», στὸ ὁποῖο ἐφαρμόζει τὴ «Γραμματική» του, ἐνῶ
ἀγνοεῖ ἐντελῶς τὴ Σύνταξη καὶ ὡς ἀντικείμενο διδασκαλίας, ἀλλὰ καὶ ὡς ὅρον.
Ἢ
ἐπεξεργασία 120 κειμένων (τόσα εἶναι τὰ μαθήματα τοῦ βιβλίου) μόνον ἀπὸ
λεξιλογικὴ καὶ μορφολογικὴ ἄποψη ἀποτελεῖ «παγκόσμια πρώτη».
Παρόμοιο βιβλίο, ἀλλὰ ὁλοκληρωμένο, μὲ τίτλο «ἢ νεοελληνική γλῶσσα
--- Μαθήματα γραμματικῆς καὶ σύνταξης» ἔγραψε γιὰ τοὺς πολιτικοὺς πρόσφυγες
ὁ ἀείμνηστος καθηγητὴς Γιώργης ̓ Αθανασιάδης (Βουκουρέστι 1960). Τὸ
πρῶτο μέρος τοῦ βιβλίου περιέχει «Εἰσαγωγικά μαθήματα» (1-25): τὸ δεύτερο μέρος
«Τὰ κλιτᾶ μέρη τοῦ λόγου ἀναλυτικότερα» (εἰδωμένα συντακτικὰ καὶ μορφολογικά)
(26-91): τὸ τρίτο μέρος τὰ «Σημασιολογικά» (92-94)' τὸ τελευταῖο (τέταρτο)
μέρος τὶς «Οἰκογένειες λέξεων» (95-100). Ο Γιώργης ̓ Αθανασιάδης ὁλοκληρώνει
μὲν τὴ Γραμματική, οἱ γενικότερες ὅμως ἀντιλήψεις του δὲν εἶναι ᾱπαλλαγμένες
ἀπὸ τὶς ἀδυναμίες τῆς γλωσσολογίας μας.
̓Επεξεργασία τῆς «Γραμματικῆς» τοῦ Τριανταφυλλίδη ἔγινε πρόσφατα καὶ
στὴν 'Ἑλλάδα. ̓Ιδοὺ οἱ παράγοντες, ποὺ ἔκαμαν κάποια « ̓ Αναπροσαρμογὴ τῆς
Μικρῆς Γραμμματικῆς»:
Ἀ. 'Ομάδα ̓ἘΕργασίας: 1) ̓Αλέξανδρος Καρανικόλας (πρόεδρος), 2) ̓Αντώνης
Κατσοῦρος, 3) Καλλιόπη Μουστάκα, 4) Κώστας Παπανικολάου, 5) ̓Ιγνάτιος
Σακαλῆς, 6) ̓Ανθὴ Σεφεριάδου, 7) ̓ ̓Πλίας Σπυρόπουλος, 8) Δημήτρης Τομπαϊδης
καὶ 9) Χρῆστος Τσολάκης (ὅλοι ἤ σχεδὸν ὅλοι ἐκ μέρους τοῦ ΠΠ. ̓Ινστιτούτου).
Β. Εἰδικὴ ̓Επιτροπή: ̓Ακαδημαϊκοὶ Μιχαὴλ Στασινόπουλος καὶ Πέτρος Χάρης,
καθηγητὲς Πανεπιστημίου Λίνος Πολίτης, ̓ Αγαπητὸς Τσοπανάκης (ποὺ ἕγιναν
ἐπίσης ̓ Ακαδημαϊκοί) καὶ ̓Εμμανουὴλ Κριαρᾶς.
Οἱ παράγοντες τῆς « ̓ Αναπροσαρμογῆς» δὲν ἐπρόσθεσαν τίποτε στὸ ἔργο τοῦ
Τριανταφυλλίδη, ἀφαίρεσαν πολλά, ἄφησαν ὅμως ὅλα τὰ λάθη, ποὺ ἔχουν σχέση
μὲ τὴ δοτικὴ πτώση, τὴν «ἐνεργητικὴ μετοχή», μὲ τὸ ἀπαρέμφατο κ.λπ.
Κάποιος ὅμως «αὐτόκλητος γλωσσολόγος» (κατὰ τὸ «αὐτόκλητος Σολωμιστής»,
ποὺ ἀπηύθυνε ὁ καθητηγἠὴς Γ. Π. Σαββίδης στὸν Γ. Νικολόπουλο) εἰσῆλθε
στὰ οἰκόπεδα τῶν «σπουδαγμένων γλωσσολόγων» μας καὶ ἀνεκάλυψε κάμποσα
λάθη καὶ πάρα πολλὲς ἐλλείψεις τῆς Γραμματικῆς. Οἱ «ἀνατρεπτικές» αὐτὲς
ἰδέες του πρωτοδημοσιεύτηκαν στὸν Τύπο τὸ 1979, στὰ τέλη δὲ τοῦ 1987 ἐβγῆκαν
σὸ βιβλίο μὲ τίτλο « ̓Ενάντια στὴν ἰσοπέδωση τῆς γλώσσας (Δεῖ-δεῖ Γλωσσικῆς
Θεωρίας)». Τὸ βιβλίο δὲν διαπιστώνει μόνο κενὰ καὶ θεωρητικἁ λάθη, ἀλλὰ
κάνει καὶ συγκεκριμένες προτάσεις γιὰ τὴ ριζικὴ ἀναθεώρηση τῆς Μορφολο-