ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
100ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1990
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Οικουμενικότητα και Διεθνισμός — ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Κείμενο φύλλου
δ ́ ΜΕΤΕΩΡΙΣΜΟΙ ἢ
Οἰκουμενικότητα καὶ Διεθνισμὸς
[Τὸ ἐξαιρετικὰ κρίσιμο θέμα ποὺ ἀκολουθεῖ εἶχε δημοσιευθῆ γιὰ πρώτη φορὰ στὴ στήλη αὐτὴ
τοῦ «Δαυλοῦ» τὸ Νοέμβριο τοῦ 1987 (τεῦχος 71). Πολλοὶ νεώτεροι ἀναγνῶστες τοῦ Περιοδικοῦ,
ἰδίως φοιτητὲς καὶ νέοι ἐπιστήμονες, ἀπὸ τὴν ἐπικοινωνία ποὺ ἔχουν μαζύ μας διαπιστώνεται ὅτι
ἔχουν ἐντελῶς συγκεχυμένες στὴ σκέψη τους τὶς διαμετρικῶς ἀντίθετες ἔννοιες τῆς ἑλληνικῆς
Οἰκουμενικότητας καὶ τοῦ Διεθνισμοῦ - Κοσμοπολιτισμοῦ τῆς σύγχρονης Διεθνοῦς ̓Εξ-ουσίας.
Ἢ ἀναδημοσίευση τοῦ ἀρθριδίου αὐτοῦ ἐπιβάλλεται καὶ γιὰ ἕνα πρόσθετο λόγο. Οἱ θεωρητικές,
λογικὲς καὶ ἱστορικὲς ἀποδείξεις τῆς διαφορᾶς τῶν δύο ἐννοιῶν, ποὺ εἶχαν παρατεθῆ στὴν πρώτη
δημοσίευσή του, ἐπιβεβαιώνονται πλήρως σήμερα καὶ μὲ τὶς πολιτικὲς ἀποδείξεις ποὺ προσφέρουν
τὰ γεγονότα ποὺ ἐκτυλίσσονται στὴν ΕΣΣΔ (καὶ ἀλλοῦ), ὅπου οἱ ἀπόπειρες ἐφαρμογῆς τοῦ
Διεθνισμοῦ - Κοσμοπολιτισμοῦ τῆς Διεθνοῦς ̓Εξ-ουσίας στὰ διάφορα ἔθνη τῆς Σοβιετικῆς ̓Ενώσεως
ἀποδεικνύεται ὅτι ἔρχονται σὲ πλήρη σύγκρουση μὲ τὴν ἐθνικὴ φύση τῶν κατὰ τόπους
πολιτισμῶν καὶ σὲ τελευταία ἀνάλυση μὲ τὴν ἴδια τὴν φυσικὴ ἰδιομορφία τῶν κατὰ γεωγραφικὴ
περιοχὴ καὶ κατὰ ἱστορικὴ παράδοση αὐτοτέλεια καὶ ἰδιαιτερότητα τῶν λαῶν].
Εἶναι πολὺ εὔκολο ἐκ πρώτης ὄψεως
ἡ ἑλληνικότητα νὰ ταυτισθῆ μὲ τὸν διεθνισμό:
Ἕνας τρόπος ἀντιλήψεως γιὰ
τὴ ζωὴ καὶ τὸν Κόσμο, ὅπως ὁ ἕλληνικός,
μὲ τὴν καθολικότητα καὶ τὴν οἱκουμενικότητα
ποὺ τὸν χαρακτηρίζει,
μὲ τὶς ἀρχές του, τὶς ἀξίες του καὶ τὶς ἰδέες
του νὰ ἔχουν γενικὴν ἀλήθεια καὶ
ἰσχὺ στὴν ἱστορία καὶ τὴ φύση, θὰ μποροῦσε
νὰ θεωρηθῆ ἀπὸ ἕναν ἐπιπόλαιο
στοχαστὴ ὅτι δὲν ἀντιφάσκει μὲ τὸν πολιτικὸ
διεθνισμὸ ἢ τὸν πνευματικὀ καὶ
ἰδεολογικὸ κοσμοπολιτισμό, ποὺ ἄποσκοπεῖ
στὴν ἱἰσοπέδωση τῶν ἱστορικῶν
παραδόσεων -- δηλαδὴ τῶν ἐθνῶν, ἀφοῦ
ή ἔννοια ἔθνος εἶναι καθαρὰ ἱστορικὴ
καὶ πολιτισμική.
Ὅμως μιὰ τέτοια ἕνιση διεθνισμοῦ
καὶ ἑλληνικότητας συγκρούεται καὶ μὲ
τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια καὶ μὲ τὶς φιλοσοφικὲς
θέσεις τῶν δύο αὐτῶν ἀντιλήψεων:
̓Η οἰκουμενικὴ ἑλληνικότητα οὐδέποτε
ὑπῆρξε διεθνιστική, ὅπως καὶ ὁ
διεθνισμὸς οὐδέποτε ὑπῆρξε ἑλληνικός:
καὶ οἱ εἰδοποιὲς ἀξίες καὶ ἀρχὲς τῆς ἑλληνικότητας
δὲν ἔχουν καμμιᾶ σχέση μὲ
τὶς διεθνιστικές, ὅπως καὶ οἱ διεθνιστικὲς
ἰδέες δὲν ἔχουν τίποτε τὸ χαρακτηριστικὰ
ἑλληνικό.
“Ιστορικὰ ἡ ἑλληνικὴ κοσμοθεώρηση
ἐκφράσθηκε μὲ κάποια ἀντιπαράθεση
μεταξὺ «Ἕλληνος» καὶ «ξένου» ἢ
«βαρβάρου», ποὺ δὲν σήμαινε ὅμως σὲ
καμμιὰ περίπτωση θέληση ἢ πρόθεση ἐπιβολῆς
τοῦ ἑλληνικοῦ καὶ ἐξαλείψεως
τοῦ «βαρβαρικοῦ».
̓Ολόκληρη ἡ ἱἵστορία
τοῦ "Ελληνικοῦ Πολιτισμοῦ εἶναι
κατηγορηματικὴ ἐπί τοῦ προκειμένου.
Ὃ «Ἕλληνας» αἰσθανόταν δικαίως ἑαυτὸν
ὑπερέχοντα πολιτιστικά, καὶ ἀπὸ
κάθε ἄλλη ἄποψη, τοῦ μὴ Ἕλληνος,
καὶ πλέον οὔ. Δὲν ἔχομε καμμιᾶ ἱστορικὴ
ἔκφραση κάποιου ἑλληνικοῦ «ἔνεργητικοῦ
πνευματικοῦ ἰμπεριαλισμοῦ»,
μὲ τὴν ἔννοια τῆς σχεδιάσεως καὶ ὀργανώσεως
μιᾶς «ἐπιχειρήσεως», ποὺ θὰ ἔθετε
σὰν σκοπό της τὴν ἐξάλειψη τῶν
μὴ ἑλληνικῶν ἐθνικῶν πολιτισμῶν --πρᾶγμα
ποὺ ἴσα-ἴσα ἀποτελεῖ τὴν πεμπτουσία
τοῦ διεθνισμοῦ, ἐπιβάλλοντος
καὶ κηρύσσοντος τὴν ἰσοπέδωση, ἀπὸ τὴν
ἀρχικὴ ἐμφάνισή του (χριστιανισμὸς)
ἕως τὶς νεώτερες μορφοποιήσεις του
(μαρξισμός, ἁἀστισμός, οἰκονομισμός),
δεδηλωμένα καὶ ἀπροκάλυπτα, ὅλων
τῶν στοιχείων ποὺ ἀποτελοῦν τὴν ἔννοια
ἔθνος. Πνευματική «ἐπίθεση» τοῦ
̓Ελληνικοῦ Πνεύματος ἐναντίον ἄλλων