ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
100ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1990
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Ισλάμ και ευρωπαϊκός πολιτισμός — ΓΑΖΗΣ, ΗΛΙΑΣ
Κείμενο φύλλου
ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ
5765
μουν. ὡς οὖν ἐκεῖνος ὁ μολύβδινος κανὼν ἐσχηματίζετο
ταῖς τῶν οἰκοδομουμένων λίθων
ἀνωμαλίαις, οὕτω δὴ καὶ τὰ ψηφίσματα
ταῖς τῶν πραγμάτων ἄλλοτε ἄλλης
χρείας συνεβάλλετο».
̓Ἐκ τῶν ἀνωτέρω συνάγεται: α) ὅτι Δέσβιοι
οἰκοδόμοι ἐφήρμοζαν τοιχοδομίαν ἀπὸ
ἀκανονίστους λίθους, ἤτοι μὲ ἐσοχὲς
καὶ ἐξοχὲς καὶ β) ὅτι ἐχρησιμοποίουν μολύβδινον
κανόνα. Αὐτὸς θὰ πρέπει μᾶλλον νὰ
ἦταν φύλλο ἢ ταινία ἀπὸ εὐμάλακτο μόλυβδο,
μὲ τὴν βοήθεια τῆς ὁποίας ἀπετυπόνετο
τὸ σχῆμα τῆς ἄνω ἀνωμάλου ἔπιφανείας
τῶν τοποθετημένων ἤδη λίθων μιᾶς
στρώσεως. ̓Επὶ τῆ βάσει δὲ τοῦ ἀποτυπώματος
αὐτοῦ ἐκανονίζετο καὶ ἡ λάξευση
τῆς κάτω ἐπιφανείας (ἕδρας) τῶν ὑπερκειμένων
λίθων, ὡς παρετηρήθη εἰς τὸ ἀνάλημμα
τῶν Δελφῶν, τοῦ ὁποίου οἱ λίθοι εἶναι
λαξευμένοι μέχρι βάθυς 0,30 ἕως 0,50 μ. ᾱπὸ
τῆς ἐξωτερικῆς ἐπιφανείας, ὥστε νὰ δεχθοῦν
τοὺς ὑπεράνω αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι
ἐπίσης εἰς τὸ βάθος λαξευμένοι, ὥστε νὰ
προσαρμόζωνται εἰς τοὺς ὑποκειμένους.
Ὃ Α.Κ. ̓Ορλάνδος σχολιάζει εἰς τὸ
ἔργο του «Τὰ ὑλικὰ δομῆς τῶν ἀρχαίων
Ελλήνων» τὸ λέσβιον σύστημα δομήσεως
ὡς ἑξῆς: « ̓Απὸ ἀπόψεως ἐκτελέσεως ἡ λεσβία
δομὴ ὑπῆρξεν ἡ ἐπιπονωτέρα τεχνική,
ἡ ὁποία ἐφηρμόσθη ποτὲ εἰς τὴν τοιχοδομίαν
καὶ ἕνεκα τούτου ἡ δαπανηροτέρα.
̓Αλλὰ τὸ ὀπτικὸν ἀποτέλεσμά της ὑπῆρξεν
συναρπαστικόν. Τοῦ ἐπιμήκους μάλιστα
(63 μ.) παραδείγματος τῶν Δελφῶν αἱ κυματοειδεῖς
καμπύλαι τῶν ἁρμῶν ἑλισσόμεναι
εἰς μυστηριώδεις μαγικὰς γραμμὰς ὁδηγοῦν
τὸ βλέμμα τοῦ παρατηρητοῦ εἰς ἕνα
ἀτέρμον λίκνισμα. Καὶ δὲν ἔγιναν βεβαίως
χάριν οἰκονομίας τοῦ ἀνωμάλως θραυομένου
ἀσβεστολιθικοῦ πετρώματος, ὡς τοῦτο
συνέβη ἀργότερον μὲ τὸ πολυγωνικὸν σύστημα.
Καλλιτεχνικὴ ἰδιοτροπία τῆς φαντασίας
ὠδήγησεν ἀσφαλῶς εἰς τὴν ἐφαρμοσθεῖσαν
ἰδιότυπον τεχνικήν, τὴν ὁποίαν
μὲ χαρὰν καὶ ὑπομονὴν ἐξετέλεσαν οἱ λιθοτόμοι,
μὴ φεισθέντες οὔτε κόπου οὔτε
χρόνου».
Ὅσον ἀφορᾶ στὴν ἐξωτερικὴ ἐπιφάνεια
τῶν λίθων τῆς λεσβίας τοιχοδομίας,
αὐτὴ ἄλλοτε μὲν ἀφίεται μὲ τὴν ἁδρὰ πελέκιση
τοῦ λατομείου, ἄλλοτε δὲ λαξεύεται
περαιτέρω.
Εἰς τὸ πολυγωνικὸ σύστημα οἱ λίθοι ἔχουν
συνήθως ἀριθμὸ πλευρῶν μεγαλύτερον
τῶν τεσσάρων. Εἶναι δὲ αὐταὶ εὐθύγραμμοι
καὶ συναντῶνται πρὸς σαφῶς διαγραφομένας
γωνίας. Δίδουν τὴν ἐντύπωση
ἑνὸς πολυπλόκου δικτύου ἁρμῶν. ̓Εφαρμόσθηκε
δὲ αὐτὸ εἰς τὴ Νότια Στερεὰ 'Ελλάδα
καὶ τὴν Πελοπόννησο. ̓Ολίγα μόνον
παραδείγματά του ὑπάρχουν εἰς τὴν Θεσσαλία,
τὴν Μακεδονία, τὰς νήσους καὶ τὴν
Μικρὰ ̓ Ασία. Η ἀνωτέρα ποιότης των εἰς
Δυτικὴν ̓ Ἑλλάδα καὶ Πελοπόννησο δεικνύει,
ὅτι ἐκεῖ ἐξηκολούθησε ἐφαρμοζόμενο
καὶ ὅταν ἡ βόρειος 'Ελλὰς ἐστράφη εἰς τὸ
τετράπλευρο σύστημα. Φαίνεται, ὅτι ἐφαρμόσθηκε
καθ ̓ ὅλον τὸν δον π.Χ. αἰῶνα, ᾱπὸ
τῶν ἀρχῶν τοῦ ὁποίου ἄρχισε νὰ ὑποκαθιστᾶ
τὸ ὣς τότε ἐφαρμοζόμενον «Λλέσβιον».
Μὲ ἐκτίμηση
Ν. ̓Αργυροπούλου
Πολιτικὸς Μηχανικὸς
Ν. Σμύρνη, ̓ Αθῆναι
̓Ισλὰμ καὶ εὐρωπαϊκὸς πολιτισμὸς
Κύριε διευθυντά,
Μία φυλή, ποὺ ἐπὶ πεντακόσια χρόνια ἐλήστευε,
ἀτίμαζε κι ἔσφαζε ἀνελέητα ὅσους
δὲν δέχονταν νὰ ὑποταχθοῦν, ἀλλὰ
καὶ τοὺς σκλάβους της, καὶ στὴν ἀρχὴ τοῦ
αἰώνα μας ἔπεσε σὲ ἀφασία ἀπ ̓ τὰ πλήγματα
αὐτῶν ποὺ εἶχαν ὑποστεῖ τὶς θηριωδίες
της, ἄρχισε νὰ ζωντανεύει. Μερικοί,
ποὺ εἶδαν αὐτὸ τὸ τέρας ν ̓ ἀφυπνίζεται καὶ
νὰ τοὺς δείχνει ἀπειλητικὰ τὰ σουβλερὰ
καὶ ματωμένα δόντια του, ἀνατρίχιασαν κι
ἔκρουσαν τὸν κώδωνα κινδύνου. Δὲν τοὺς
πρόσεξε κανείς. Οἱ ἀρχηγοὶ τῶν μεγάλων
δυνάμεων, ποὺ δὲν εἶχαν ἀκούσει τίποτα
ἀπ ̓ τίς οἰμωγὲς τῶν θυμάτων τους κατὰ τὸ
παρελθόν, δὲν τοὺς πρόσεξαν, δὲν τοὺς ᾱκουσαν,
ὅπως κι αὐτοὶ ποὺ κατόρθωσαν νὰ
ἐπιζήσουν ἀπ ̓ τὰ βασανιστήρια καὶ τὸ ἔε-