ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
100ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1990
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Ισλάμ και ευρωπαϊκός πολιτισμός — ΓΑΖΗΣ, ΗΛΙΑΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ
μουν. ὡς οὖν ἐκεῖνος ὁ µολύβδινος κανὼν ἐ-
σχηματίζετο ταῖς τῶν οἰκοδομουμένων λί-
θων ἀνωμαλίαις, οὕτω δὴ καὶ τὰ ψηφίσμα-
τα ταῖς τῶν πραγμάτων ἄλλοτε ἄλλης
χρείας συνεβάλλετο».
᾿Ἐκ τῶν ἀνωτέρω συνάγεται: α) ὅτι Δέ-
σβιοι οἰκοδόμοι ἐφήρμοζαν τοιχοδοµίαν ἀ-
πὸ ἀκανονίστους λίθους, ἤτοι μὲ ἐσοχὲς
καὶ ἐξοχὲς καὶ β) ὅτι ἐχρησιμοποίουν μολύ-
βδινον κανόνα. Αὐτὸς θὰ πρέπει μᾶλλον νὰ
ἦταν φύλλο ἢ ταινία ἀπὸ εὐμάλακτο µόλυ-
βδο, μὲ τὴν βοήθεια τῆς ὁποίας ἀπετυπό-
νετο τὸ σχῆμα τῆς ἄνω ἀνωμάλου ἔπιφα-
νείας τῶν τοποθετηµένων ἤδη λίθων μιᾶς
στρώσεως. ᾿Επὶ τῆ βάσει δὲ τοῦ ἀποτυπώ-
ματος αὐτοῦ ἐκανονίζετο καὶ ἡ λάξευση
τῆς κάτω ἐπιφανείας (ἕδρας) τῶν ὑπερκειμέ-
νων λίθων, ὡς παρετηρήθη εἰς τὸ ἀνάλημ-
μα τῶν Δελφῶν, τοῦ ὁποίου οἱ λίθοι εἶναι
λαξευμένοι µέχρι βάθυς 0,30 ἕως 0,50 μ. ᾱ-
πὸ τῆς ἐξωτερικῆς ἐπιφανείας, ὥστε νὰ δε-
χθοῦν τοὺς ὑπεράνω αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι
ἐπίσης εἰς τὸ βάθος λαξευμένοι, ὥστε νὰ
προσαρμόζωνται εἰς τοὺς ὑποκειμένους.
Ὃ Α.Κ. ᾿Ορλάνδος σχολιάζει εἰς τὸ
ἔργο του «Τὰ ὑλικὰ δομῆς τῶν ἀρχαίων
Ελλήνων» τὸ λέσβιον σύστημα δομήσεως
ὡς ἑξῆς: «᾿Απὸ ἀπόψεως ἐκτελέσεως ἡ λε-
σβία δομὴ ὑπῆρξεν ἡ ἐπιπονωτέρα τεχνική,
ἡ ὁποία ἐφηρμόσθη ποτὲ εἰς τὴν τοιχοδο-
μίαν καὶ ἕνεκα τούτου ἡ δαπανηροτέρα.
᾿Αλλὰ τὸ ὀπτικὸν ἀποτέλεσμά της ὑπῆρξεν
συναρπαστικόν. Τοῦ ἐπιμήκους μάλιστα
(63 μ.) παραδείγματος τῶν Δελφῶν αἱ κυ-
ματοειδεῖς καμπύλαι τῶν ἁρμῶν ἑλισσόμε-
ναι εἰς μυστηριώδεις μαγικὰς γραμμὰς ὁ-
δηγοῦν τὸ βλέμμα τοῦ παρατηρητοῦ εἰς ἕνα
ἀτέρμον λίκνισµα. Καὶ δὲν ἔγιναν βεβαίως
5765
χάριν οἰκονομίας τοῦ ἀνωμάλως θραυοµέ-
νου ἀσβεστολιθικοῦ πετρώματος, ὡς τοῦτο
συνέβη ἀργότερον μὲ τὸ πολυγωνικὸν σύ-
στηµα. Καλλιτεχνικὴ ἰδιοτροπία τῆς φα-
ντασίας ὠδήγησεν ἀσφαλῶς εἰς τὴν ἐφαρ-
μοσθεῖσαν ἰδιότυπον τεχνικήν, τὴν ὁποίαν
μὲ χαρὰν καὶ ὑπομονὴν ἐξετέλεσαν οἱ λι-
θοτόµοι, μὴ φεισθέντες οὔτε κόπου οὔτε
χρόνου».
Ὅσον ἀφορᾶ στὴν ἐξωτερικὴ ἐπιφά-
νεια τῶν λίθων τῆς λεσβίας τοιχοδοµίας,
αὐτὴ ἄλλοτε μὲν ἀφίεται μὲ τὴν ἁδρὰ πελέ-
κιση τοῦ λατομείου, ἄλλοτε δὲ λαξεύεται
περαιτέρω.
Εἰς τὸ πολυγωνικὸ σύστημα οἱ λίθοι ἔ-
χουν συνήθως ἀριθμὸ πλευρῶν μεγαλύτε-
ρον τῶν τεσσάρων. Εἶναι δὲ αὐταὶ εὐθύ-
γραμμοι καὶ συναντῶνται πρὸς σαφῶς δια-
γραφομένας γωνίας. Δίδουν τὴν ἐντύπωση
ἑνὸς πολυπλόκου δικτύου ἁρμῶν. ᾿Εφαρμό-
σθηκε δὲ αὐτὸ εἰς τὴ Νότια Στερεὰ 'Ελλά-
δα καὶ τὴν Πελοπόννησο. ᾿Ολίγα µόνον
παραδείγµατά του ὑπάρχουν εἰς τὴν Θεσ-
σαλία, τὴν Μακεδονία, τὰς νήσους καὶ τὴν
Μικρὰ ᾿ Ασία. Η ἀνωτέρα ποιότης των εἰς
Δυτικὴν ᾿ Ἑλλάδα καὶ Πελοπόννησο δεικνύ-
ει, ὅτι ἐκεῖ ἐξηκολούθησε ἐφαρμοζόμενο
καὶ ὅταν ἡ βόρειος 'Ελλὰς ἐστράφη εἰς τὸ
τετράπλευρο σύστημα. Φαίνεται, ὅτι ἐφαρ-
µόσθηκε καθ᾽ ὅλον τὸν δον π.Χ. αἰῶνα, ᾱ-
πὸ τῶν ἀρχῶν τοῦ ὁποίου ἄρχισε νὰ ὑπο-
καθιστᾶ τὸ ὣς τότε ἐφαρμοζόμενον «Λλέ-
σβιον».
Μὲ ἐκτίμηση
Ν. ᾽Αργυροπούλου
Πολιτικὸς Μηχανικὸς
Ν. Σμύρνη, ᾿ Αθῆναι
᾿Ισλὰμ καὶ εὐρωπαϊκὸς πολιτισμὸς
Κύριε διευθυντά,
Μία φυλή, ποὺ ἐπὶ πεντακόσια χρόνια ἐ-
λήστευε, ἀτίμαζε κι ἔσφαζε ἀνελέητα ὅ-
σους δὲν δέχονταν νὰ ὑποταχθοῦν, ἀλλὰ
καὶ τοὺς σκλάβους της, καὶ στὴν ἀρχὴ τοῦ
αἰώνα µας ἔπεσε σὲ ἀφασία ἀπ᾽ τὰ πλήγ-
ματα αὐτῶν ποὺ εἶχαν ὑποστεῖ τὶς θηριω-
δίες της, ἄρχισε νὰ ζωντανεύει. Μερικοί,
ποὺ εἶδαν αὐτὸ τὸ τέρας ν᾿ ἀφυπνίζεται καὶ
νὰ τοὺς δείχνει ἀπειλητικὰ τὰ σουβλερὰ
καὶ ματωμένα δόντια του, ἀνατρίχιασαν κι
ἔκρουσαν τὸν κώδωνα κινδύνου. Δὲν τοὺς
πρόσεξε κανείς. Οἱ ἀρχηγοὶ τῶν μεγάλων
δυνάµεων, ποὺ δὲν εἶχαν ἀκούσει τίποτα
ἀπ᾽ τίς οἰμωγὲς τῶν θυμάτων τους κατὰ τὸ
παρελθόν, δὲν τοὺς πρόσεξαν, δὲν τοὺς ᾱ-
κουσαν, ὅπως κι αὐτοὶ ποὺ κατόρθωσαν νὰ
ἐπιζήσουν ἀπ᾽ τὰ βασανιστήρια καὶ τὸ ἔε-