ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
100ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1990
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ — χωρίς ὄνομα στόν κατάλογο
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ση ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ
ΚΩΣΤΑΣ ΠΛΕΥΡΗΣ, Ὃ διωγμὸς τῶν ἀρίστων
«Ὁ πολιτισμὸς τῆς ᾿Αρχαίας "Ελλάδος σ᾽ ὅλους τοὺς τομεῖς (Φιλοσοφία, ᾿Επιστή-
µη, Τέχνη, Πολιτικὴ κ.τ.λ.) ἔγινε χάρις στὴν ἐργασία καὶ στὶς ἐμπνεύσεις ἀτόμων κι ὄχι
μαζῶν... Ἢ μᾶζα οὔτε φιλοσοφεῖ οὔτε καλλιτεχνεῖ οὔτε εἶναι σὲ θέση νὰ προαγάγη ἔπι-
στῆμες ἢ ν᾿ ἀσκήση πολιτική», παρατηρεῖ πολύ εὔστοχα ὁ Κώστας Πλεύρης στὸ βιβλίο
του «Ὁ διωγμὸς τῶν ἀρίστων». Πράγματι, ὁ "Ἑλληνικὸς Πολιτισμός, ἡ ᾿ Ελλάδα ---γιατὶ
"Ἑλλάδα ἴσον πολιτισμὸς-- «τὸ ἀπύθμενο αὐτὸ χάος κι ἡ πιὸ ψηλὴ κορυφὴ τοῦ γεμάτου
θαυμασμὸ προσκυνήματος τῆς ἀνθρωπότητος» (Νίτσε), ἀποτελεῖ δημιούργημα τοῦ ᾿ Ησιό-
δου καὶ ᾿Ομήρου, τοῦ Πινδάρου καὶ Αἰσχύλου, τοῦ Πλάτωνος καὶ τοῦ ᾿Αριστοτέλους,
τῆς Σαπφοῦς καὶ ὀλίγων ἀκόμη ξεχωριστῶν μορφῶν καὶ ἐπωνύμων. "Οσον ἀφορᾶ στὸν ἀ-
νώνυμο ὄχλο, τὴν ἀνδραποδώδη μάζα, αὐτὴ ὄχι ἁπλῶς δὲν προσέφερε τίποτα, ἀλλὰ κατέ-
στρεψε καὶ ἐμπόδισε τὴν ὁμαλὴ πρόοδο τῆς "Ελλάδος.
«Εἷς ἐμοὶ μύριοι, ἐὰν ἄριστος ἡ. Αἱρεῦνται γὰρ ἕν ἀντὶ ἁπάντων οἱ ἄριστοι, κλέος ἀέ-
ναον θνητῶν, οἱ δὲ πολλοὶ κεκόρηνται ὅκωσπερ κτήνεα», λέει ὁ 'Ἡράκλειτος τῆς ᾿Εφέ-
σου. Κι ὅμως οἱ ἄριστοι αὐτοί, οἱ μεγάλοι ἄνδρες ὅλων τῶν ἐποχῶν, ἔπεσαν θύματα τοῦ
φθόνου καὶ τῆς κακότητας τῶν ἀναξίων' γιατὶ ὁ φθόνος κι ἡ κακότητα ἀποτελεῖ ἰδιότητα
αὐτῶν κι ὅχι βέβαια τῶν μεγάλων μορφῶν καὶ ἀρίστων, ποὺ διαθέτουν ἀ-φθονίαν ἀρετῶν.
Στὸ ἐρώτημα ποιὸς ἢ ποιοὶ ἐπιτέλους καταδιώκουν τὰ μεγάλα ἀναστήματα, τοὺς σο-
φοὺς ἀνθρώπους, ὁ συγγραφεὺς ἀπαντᾶ: «ἢ Δημοκρατία», πρᾶγμα, ποὺ δὲ φαίνεται καὶ πο-
λὺ σωστό’ γιατὶ ἡ Δημοκρατία ἀποτελεῖ μορφὴ πολιτεύματος, πού, ὅπως κι ὅλα τὰ ἄλλα,
ἐπενόησαν οἱ ἀγαθοὶ Ἕλληνες: "Αλλωστε «ἡ μᾶζα εἶναι ἀδύνατον νὰ εἶναι δημοκρατι-
κή»! (Ε. Λεμπέση, «ἢ ἐπαναστατικὴ μᾶζα»). Στὸ ἐρώτημα, λοιπόν, ποιοὶ δολοφονοῦν, ἐ-
ξορίζουν, φυλακίζουν καταδιώκουν γενικὰ τοὺς μεγάλους ἄνδρες, θὰ παραθέσω τὴν ἕρμη-
νεία τοῦ ᾿Ἔρικ Χόφφερ: «Οἱ ἀποτυχημένοι ἄνθρωποι, οἱ ἀνίκανοι νὰ δημιουργήσουν ἔργο
ἄξιον λόγου, οἱ οὐτιδανοὶ, πού, θεωρώντας τὴ ζωή τους κατεστραμμένη καὶ τὸν κόσμο ξε-
κάρφωτο, αἰσθάνονται εὐχαρίστηση στὸ χάος, τὸ ὁποῖο καὶ δημιουργοῦν». 'Ο Μαρά, ὁ
Ροβεσπιέρος, ὁ Λένιν, ὁ Μουσσολίνι καὶ ὁ Χίτλερ ἀποτελοῦν ἔξοχα παραδείγματα, κατὰ
τὸ συγγραφέα («Ὁ φανατικός»). ᾿Αλλὰ οὐτιδανοί, φθονεροὶ καὶ ἀποτυχημένοι ὑπάρχουν
καὶ ἐκτὸς τοῦ λεγόμενου δημοκρατικοῦ χώρου. 'Ο ᾿ Ἡράκλειτος τῆς ᾿Εφέσου δὲν ἀπόρη-
σε, ὅταν τρεῖς ἀποτυχημένοι µαθητές του πρωτοστάτησαν στὴν ἐξορία τοῦ ἄριστου συμ-
μαθητοῦ τους ᾿Ἑρμοδώρου, μὲ τὴ συνεργασία μάλιστα τῶν Περσῶν:
«Κι αὐτὸ σὲ κάνει ν᾿ ἀπορῆς, Κρατίδα!
Εἶναι κοινῆς ψυχῆς κοινὸς ὁ πόθος
νὰ σβήσουν, νὰ ζητοῦν νὰ καταστρέψουν
ὅ,τι νὰ φθάσουν δὲν μποροῦν, δὲν νιώθουν!»
("Απόσπασμα ἀπ᾽ τὴν Τραγωδία «Πάντα ρεῖ»)
Εἶναι νὰ γελᾶ κανεὶς σὰν τὸ Δημόκριτο ἢ καὶ νὰ κλαίη, ἂν θέλη, σκεπτόμενος τὸν ᾿Α-
θηναῖο ἐκεῖνο, ποὺ παρακαλοῦσε τόν, ἄγνωστο σ᾽ αὐτόν, ᾿Αριστείδη νὰ ψηφίση τὸν ἐξο-
στρακισμὸ τοῦ ....Αριστείδου, γιατὶ βαρέθηκε, λέει, νὰ ἀκούη νὰ τὸν ἀποκαλοῦν «δί-
καιο»!
«Αὐτὸς εἶναι καλὸς κι ἄλλος κανένας!
Τί θέλει ἐδῶ, μὲ τοὺς κακοὺς τί θέλει;
Γιὰ μᾶς ἡ καλοσύνη του δὲν κάνει.