ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
108ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 1990
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Για του Έλληνες της Απουλίας — ΠΙΤΣΕΛΑΣ, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ
Κείμενο φύλλου
ΠΑΝΑΓΊΙΩΤΗΣ ΠΙΤΣΕΛΑΣ
Σκέψεις -- Κρίσεις -- Προτάσεις
γιὰ τὸν ἑλληνισμὸ τῆς ̓ Απουλίας
3000 ἑλληνόφωνοι μαθητὲς ζητοῦν δασκάλους
Καὶ μιὰ ἔκκληση γιὰ ἵδρυση Κέντρου “Ελληνισμοῦ
"Οταν γράφεις καὶ παρουσιάζεις τὸν ἑαυτό σου, εἶναι μία πρόκληση. Εἶναι
σὰν νὰ θέλεις νὰ πεῖς: «Κοιτάχτε με! ̓Εγὼ εἶμαι». Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος ποὺ ἀπεχθάνομαι
τὶς ἐμφανίσεις. Τὶς δημοσιεύσεις, τὶς αὐτοπροβολές. "Ο,τι κάμω εἶναι
ἡ ζωή μου. Καὶ ὅ,τι κι ἂν κάμω, πάντα θὰ εἶναι λίγα γιὰ τὴ γλῶσσα, γιὰ τὸν ἕλληνισμό,
γιὰ τὸν ἄνθρωπο. Μόνο πὼς δὲν ξεχνῶ μ ̓ αὐτὰ τὰ λίγα αὐτοὺς ποὺ ἔρχονται.
Μ ̓ αὐτὰ τὰ λίγα τρώγω τὸν ὕπνο καὶ λευθερώνομαι.
Τὸ θέμα μου εἶναι ὁ ἑλληνισμὸς τῆς Κάτω ̓Ιταλίας. Αὐτὸς ὁ ἑλληνισμὸς ποὺ
χάνεται ἀπὸ τὴν δική μας ἀνευθυνότητα. ̓ Απὸ τὴν δική μας ἀδιαφορία. ̓ Απὸ
τὴν δική μας ἀκαταστασία. 'Ο ἑλληνισμὸς στὴν Κάτω ̓Ιταλία ξεμάτωνε αἰῶνες,
καὶ τὸν ἀφήσαμε ἀβοήθητο. 'Ο ποιητὴς Παλοῦμπο ἀπὸ τὴν Καλημέρα τὸ 1890
ἔκρουε τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου. Ζητοῦσε δασκάλους, βιβλία, ἐπαφές. ̓Εμεῖς
κλείσαμε τ ̓ αὐτιά μας καὶ τοὺς ξεχάσαμε. Κι ̓ ἔφθασε ὁ ἑλληνισμὸς τῆς Κάτω
̓Ιταλίας ἀλώβητος μέχρι τὰ τέλη τοῦ 20οῦ αἰῶνα, γιὰ νὰ ξερριζωθεῖ στὶς μέρες
μας. Πνίγονται,͵ καὶ δὲν τοὺς δίνουμε ἕνα χέρι, μία σανίδα σωτηρίας. ̓ ̓Εμεῖς γύρω
ἀπὸ τὸν ἑαυτό μας ἐνδιαφερόμαστε. Γύρω ἀπὸ τὸ σπιτάκι μας περπατᾶμε. Ὅταν
σβήνει τὸ φῶς τοῦ ἑλληνισμοῦ στὸ Σαλέντο, σβήνει ἕνα φῶς ἀπὸ τὴν ' Ελλάδα.
Σκοτεινιάζει ὁ γαλάζιος οὐρανός μας. Τὶ τὸ φῶς ἀνανεώνεται κάθε φορὰ ποὺ
ξημερώνει. ̓Αλλιῶς χάνεται.
Εὑρίσκομαι στὸ Σαλέντο τῆς ̓Ιταλίας ἐδῶ καὶ ἕξι χρόνια. Κάθομαι κοντὰ
στοὺς
̓Ἑλληνόφωνους ἀπὸ 5 ἕως 7 μῆνες κάθε χρόνο, καὶ παρακολουθῶ ἀπὸ κοντὰ
τὰ γεγονότα. Ἔχω ἀνοίξει σχολεῖα, βιβλιοθῆκες καὶ τοὺς βοηθῶ νὰ πραγματοποιήσουν
τὸ λαογραφικό τους μουσεῖο. Τοὺς παροτρύνω στὶς πλατεῖες, στὰ
καφενεῖα, ἐκεῖ ποὺ παίζουν βώλους (κόκκουλε Ξ κόκκους), νὰ ὁμιλοῦν τὴν
γλῶσσα τους. Τὸ καλοκαίρι ἀδελφοποιήσαμε τὸν Δῆμο Μαρτάνου μὲ τὸν Δῆμο
Λεωνιδίου) καὶ ἔπονται, ἂν τελεσφορήσουν οἱ προσπάθειες, καὶ ἄλλες ἀδελφοποιήσεις
Σχολείων, Πανεπιστημίων κ.λπ. Μεγάλη βοήθεια στὴν προσπάθεια νὰ
διδάξουμε τὴν γλῶσσα εἴχαμε ἀπὸ τοὺς Ἕλληνες φοιτητὲς τοῦ Πανεπιστημίου
τοῦ Λέτσε. Μὰ καὶ ἐκεῖ ἔπεσε ἡ ἀπὸ ἐδῶ ἑλληνικὴ διχόνοια, γιὰ νὰ τιναχθοῦν ὅλα
στὸν ἀέρα. Πληγές... “ὥσπου νὰ κλείσεις τὴν μιά, σ ̓ ἀνοίγουν τὴν ἄλλη. Καὶ
τὸ φοβερό: Μπροστά σου ἔχεις τὸν θάνατο μιᾶς πανάρχαιας γλώσσας. "Ο χρόνος,
γιὰ ν ̓ ἀντιδράσεις, λίγος. Καὶ τὰ χέρια μας λειψά. 'Ο ἐπιθανάτιος ρόγχος
μὲ συνταράζει. "Ολο καὶ ζυγώνει. Μὲ δρόμους σκοτεινοὺς πῶς νὰ βάλεις τάξη
στὰ πράγματα; Πῶς νὰ προλάβεις τὰ γεγονότα; 'Η ὁδὸς Ζάκκα τοῦ Μαρτάνου
σοῦ δείχνει τὸ Νεκροταφεῖο. Αὐτὸ εἶναι συμβολισμός. γιὰ νὰ διαπιστώνεις κάθε
ἡμέρα τὸ σημεῖο ποὺ εὑρίσκεσαι. Πόσοι ἀπέμειναν. ποὺ ψελλίζουν τὴν μάνα