ες ΕΠΙΑΟΓΗ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩ } Πενταπλῆ ἁρμονία καὶ συμμετρία Κύριε διευθυντά, Τὴ γνώση μας γιὰ τὴν Πυθαγόρεια δοξασία (ἀριθμοσοφία) σχετικὰ μὲ τὴν σημασία τῆς πεντάδας (ἀριθμὸς 5) ἀντλοῦμε ἀπὸ τὰ « ̓Αποσπάσματα» τοῦ Νικοδήμου («Δαυλός», τ. 106, ̓Οκτώβριος 1990). Ἢ πεντάδα θεωρεῖται κατ ̓ ἐξοχὴν σφαιρικὸς καὶ κυκλικὸς ἀριθμός, συσχετιζόμενος μὲ τὸ «φῶς» καὶ τὴν συμφιλίωση (Ἑνώνει τοὺς περιττοὺς μὲ τοὺς ἄρτιους ἀριθμοὺς π.χ. 2 καὶ 3). Συμβολίζει ἀπὸ τὴν ἀρχαιότητα πλῆθος ἄλλων ἐννοιῶν: 'Ο Πλούταρχος στὴν πραγματεία του «Περὶ τῆς ἐν Τιμαίῳ ψυχογονίας» ἀναφέρει, ὅτι ἡ πεντάδα ὀνομάζεται «τροφός», ποὺ ἐξισώνει μὲ τὸν ἦχο, γιατὶ τὸ πρῶτο ἀπὸ τὰ διαστήματα ἑνὸς τόνου ποὺ μπορεῖ νὰ παράχει ἕναν ἦχο εἶναι τὸ πέμπτο(ί!) Γ...]. Ἢ συνύπαρξη τοῦ μικρόκοσμου μὲ τὸν μακρόκοσμο εἶναι ἀπαραίτητη γιὰ τὴν ὕπαρξη ὁποιουδήποτε ἑνιαίου: ἡ σύγχρονη ̓Επιστήμη τῶν 'Ὑλικῶν ἀναφέρει τὴν πρόσφατη ἀνακάλυψη νέας μορφῆς ὕλης, ποὺ κατατάσσεται ἀνάμεσα στὴν κρυσταλλικὴ καὶ τὴν ἄμορφη(2. "Ἡ δομὴ τῶν ἡμικρυστάλλων, ποὺ πρόσφατα ἀνακαλύφθηκαν στὰ ἐργαστήρια, εἶναι «πενταπλῆς συμμετρίας» (ἀποτελεῖται ἀπὸ κανονικὰ πεντάγωνα καὶ πεντάκτινους ἀστέρες), κάτι ποὺ ἕως τώρα ἐθεωρεῖτο «ᾱπαγορευμένο» ἀπὸ τοὺς νόμους τῆς Κρυσταλλογραφίας. Στὴν κατάρριψη τῶν ἀπαγορευτικῶν ἀρχῶν ὁδήγησε ἡ ἀνακάλυψη ἑνὸς κράματος ἀἆλουμινίου-μαγγανίου μὲ τὴν ἀσυνήθιστη αὖτὴ τοποθέτηση. “Η συμφιλίωση μεταξὺ τῆς κανονικότητας τῆς δομῆς τῆς ὕ- λης καὶ τῆς τυχαίας κατανομῆς της εἷναι προφανής. Γενικὰ ὁ « ̓ Αριθμὸς) ἦταν γιὰ τοὺς μαθητὲς τοῦ Πυθαγόρα τὸ κλειδὶ τῆς φιλοσοφίας τους («ἀριθμὸς τὸ πᾶν») καὶ ἡ βασικὴ ἰδέα τῆς διδασκαλίας τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἄνδρα τοῦ ̓ Ελληνικοῦ Πνεύματος(). Αν καὶ ἡ ἀντίληψη αὐτὴ δὲν ἔγινε τόσο ἀποδεκτὴ στὸν μεταγενέστερο Δυτικὸ ---τουλάχιστον - : Κόσμο, θὰ πρέπει ἴσως ἐδῶ νὰ σημειωθεῖ ὅτι καὶ ἡ σημερινὴ προσέγγιση πολλῶν φυσικῶν, βιολογικῶν, ἀκόμα καὶ κοινωνικῶν φαινομένων γίνεται ποσοτικὰ μὲ τὸν ἴδιο περίπου τρόπο ἀπὸ τὶς ἐφαρμοσμένες ἐπιστῆμες (διαφορικὲς ἐξισώσεις - πιᾶιπεπιαί]σαἱ πιοάεΙηρβ). Αὐτὸ ἴσως πρέπει νὰ μᾶς βάλει σὲ σκέψεις γιὰ τὴν ἵστορικἡ -- ἔστω --- ἀξία τῆς ἐκτίμησης τῶν Πυθαγορείων. Βεβαίως ὁ μυστικισμὸς τῶν ἀριθμῶν θεωρεῖται στὸν σύγχρονο Δυτικὸ -- τουλάχιστον Ὃ Κόσμο ὡς κατάλοιπο προλήψεων τοῦ παρελθόντος: ἡ οὐσία τῶν πραγμάτων ἴσως νὰ μὴν εἶναι πλέον ὁ ἴδιος ὁ « ̓ Αριθμός», οἱ συμβολισμοί του ὅμως θεωροῦνται πάντα ἐπίκαιροι, ντυμένοι μὲ σύγχρονα ροῦχα. Σύμφωνα μὲ τὴν Πυθαγόρεια, λοιπόν, φιλοσοφία ἡ Πεντάλφα εἶναι τὸ σύμβολο τῆς ἁρμονίας καὶ τῆς τελειότητας. 'Ἡ ἄγνῶστη, ὅπως πιστέω, ὡς τώρα πτυχὴ τοῦ θέματος εἶναι ἡ ἄμεση σχέση τοῦ Χρυσοῦ ̓Αριθμοῦ τοῦ Πυθαγόρα, (φ), ὅπου φξ(! τ νδ/ 2 1,61803, μὲ τὴν ἁρμονία τῶν διαστάσεων τῆς Πεντάλφας. 'Ο ρόλος τοῦ Χρυσοῦ ̓Αριθμοῦ στὴν Τέχνη εἶναι γνῶ-