Η.Λ. ΤΣΑΤΣΟΜΟΙΡΟΣ «1ράγος», «τράπεζα», «τρώγω»... «Αὐτὰρ ὃ γ᾽ εἰς εὐρὺ σπέος ἤλασε πίονα μῆλα πάντα μάλ᾽ ὅσα ἤμελγε τὰ δὲ ἄρσενα λεῖπε θύρησιν ἀρνειούς τε τράγους τε βαθείης ἔκτοθεν αὐλῆς». ( Οδύσ. 1 237-239) [ Αμέσως ἔπειτα ὁ (Κύκλωψ) ὤθησε στὴν εὐρύχωρη σπηλιὰ τὰ γαλακτοφόρα (παχειὰ) πρόβατα ὅλα γενικὰ ὅ- σα ἄρμεγε, τὰ δὲ ἀρσενικὰ τ᾿ ἄφησε ἔξω ἀπ᾿ τὴν θύρα, τοὺς κριοὺς καὶ τοὺς τράγους, στὴν ἐκτεταμένη, ἰσχυρὴ (καλοχτισμένη) αὐλή]. |. Ἔχω τονίσει’, ὅτι ἡ "Ελλοπικἡ ἢ Πελασγικὴἡ καὶ στὸ τέλος "Ἑλληνικὴ γλῶσσα ξεκίνησε ἀπὸ κτηνοτρόφους. Γι᾿ αὐτὸν δὲ τὸν λόγο πολλὰ ὀνόματα, ποὺ σχηµατίσθηκαν κατὰ τὴν μακρὰ αὐτὴ περίοδο τῆς κτηνοτροφίας, ὀφείλονται σὲ ἰδιότητες τῶν ζώων καὶ στὴν ἐν γένει ζωή των. Τὰ κύματα π.χ. τῆς θάλασσας τὰ ὠνόμασαν αἶγες, διότι τὰ ἔβλεπαν ν᾿ ἀναπηδοῦν στὴν ἀκτὴ ὅπως τὰ γίδια των. Γιὰ τὸν ἴδιο λόγο ὠνόμασαν τὴν ἀκτὴ αἰγιαλὸν καὶ τὸ πέλαγος Αἰγαῖον. ᾿Επί- σης τὸ βουνὸ τῆς Κρήτης στὴν περιοχὴ τοῦ Λασηθιοῦ, ὅπου ἐγεννήθη ὁ Ζεύς, ὠνόμασαν «Αἰγαῖον ὄρος» (Κατσικοβούνι). Εἶναι ἐπίσης γνωστόν, ὅτι τὰ αἰγο- πρόβατα εἶναι ζῶα µηρυκαστικά, δηλαδὴ χορτοφάγα ἀναμασῶντα τὴν τροφή τους. 'Η µάσησι καὶ ἡ ἀναμάσησι τῆς τροφῆς ὑπὸ τῶν ζώων αὐτῶν, γιὰ τοὺς γνωρίζοντες, γίνεται ὄχι μὲ τὸν ἴδιο ἀκριβῶς τρόπο τῶν σαρκοβόρων, δηλαδὴ «ἐ- πάνω-κάτω», ἀλλὰ μὲ μιὰ κίνησι τριβῆς, δηλαδὴ ἕνα κτύπημα μὲ ῥοὴ ὁμοιάζου- σα μὲ τριβὴ τῆς τροφῆς διὰ πλαγίων κινήσεων τῆς κάτω σιαγόνας. ΄Ο ἦχος αὐὖ- τῆς τῆς κινήσεως ὁμοιάζει μὲ τὸν ἦχο τῆς µασήσεως τῶν ἀνθρώπων, ὅταν συν- θλίβουν ξηροὺς καρπούς. Αὐτὸν τὸν ἦχον ὁ ἄνθρωπος ἐμιμήθη διὰ τοῦ φθόγγου μὲ σημασία «ΤΡΑΓ». ᾽Ο τροφοσυλλέκτης καὶ κτηνοτρόφος ἄνθρωπος τοῦ πανάρ- χαιου ἑλληνικοῦ χώρου, τοῦ χώρου ποὺ εὑρίσκετο πέριξ τῆς τεραστίας ὡς πέλα- γος λίμνης μεταξὺ τῆς μεγάλης Πελαγονικῆς ὀροσειρᾶς (Όλυμπος) καὶ τῆς ὁ- ροσειρᾶς τῆς Πίνδου, ὠνόμασε τὴν ἀνάγκην αὐτὴ τοῦ «τρώγειν» μὲ τὴν λέξι «τρά- γω», ποὺ εἶναι ὁ δωρικὸς τύπος τοῦ ῥήματος «τρώγω». Γιὰ τὴν αὐτὴν δὲ αἰτία καὶ τὰ αἰγοειδῆ τὰ ὠνόμασε τράγον τὸ ἀρσενικὸ καὶ τράγαιναν τὴν αἶγα (᾿Αριστοτέ- λης, π. Ζ. Γεν. 4.4.5). Τὸ ὄνομα ὅμως «τράγος» παρέμεινε ὡς τὸ ὄνομα τοῦ ἄρ- ρενος. 2. Στὸ κεφάλαιο «Μουσεῖα Λόγων» καὶ στὴν «Μελπομένην» (« Ιστ. Γεν. ᾿Ελ- λην. Γλώσσας», σελ. 72) ἔλεγα ὅτι «ἡ σύνδεσι Διονύσου-Μελποµένης ὠφείλετο στὴν παράδοσι, ἡ ὁποία ἤθελε τὴν τραγώδία ὡς προερχόµενη ἀπὸ τὶς Διονυσια- κὲς ἑορτές. Τραγωδία ἢ Τράγων ὠδή». ᾿ Απὸ ποίους ὅμως λόγους συνεδέθη τὸ ὄ- (1). Η.Λ. Τσατσόµοιρος, «Ἱστορία Γενέσεως τῆς ᾿Ελληνικῆς Γλώσσας», ἔκδοσι «Δαυλός», ᾿Αθήνα Ι199|, σ. 72 κ.ἓξ.