ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
115ΙΟΥΛΙΟΣ 1991
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Νομική κριτική της δικαστικής αποφάσεως για τον υβριστή του "Δαυλού" — ΠΛΕΥΡΗΣ, ΚΩΣΤΑΣ
Κείμενο φύλλου
Νομικὴ κριτικὴ τῆς δικαστικῆς
ἀποφάσεως γιὰ τὸν ὑβριστὴ τοῦ «Δ»
̓Ανέγνωσα τὴν ἀπόφασιν τοῦ Α ́’ Τριμελοῦς Πλημμελειοδικείου ̓Αθηνῶν,
τῆς Ίάης Μαρτίου 1990, διὰ τῆς ὁποίας ἀπηλλάγη ὁ ὑβριστὴς του «Δαυλοῦ»
καὶ ὁμολογῶ ὅτι μοῦ προεκάλεσε τὸ νομιχὸν ἐνδιαφέρον, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅτι
οἱ ἐπιθετικοὶ χαρακτηρισμοὶ «ἄνισόρροπος» καὶ «ὑποστάθμης» κατὰ τὴν
γνώμην τοῦ δικαστηρίου δὲν ἀποτελοῦν δυσφήμησιν τοῦ προσώπου πρὸς τὸ ὁποῖον
ἀπευθύνονται.
Γιὰ τὸν κατηγορούμενον ὑποψήφιον δόκτορα τὸ δικαστήριον ἐδέχθη α) ὅτι
δὲν εἶχε πρόθεσι νὰ δυσφημήση τὸν ἐγκαλοῦντα, β) ὅτι δὲν ἀπεδείχθη ὅτι τὸ
δημοσίευμα ὑπερβαίνει τὰ ὅρια ὀξείας κριτικῆς, ποὺ ἐπιτρέπεται στὰ πλαίσια
τῆς ἐλευθεροτυπίας, ἣ ὁποία προστατεύεται ἀπὸ τὸ Σύνταγμα καὶ γ) ὅτι
ὁ κατηγορούμενος δὲν εἶχε σκοπὸ νὰ ἐξυβρίση τὸν ἐγκαλοῦντα.
Τὸ δικαστήριο λοιπὸν ἐδέχθη, ὅτι ὁ κατηγορούμενος δὲν εἶχε πρόθεσι νὰ
δυσφημήση ἣ νὰ ἐξυβρίση τὸν μηνυτήν. Δὲν ἀνέφερε πάντως στὴν ἀπόφασίν
του, τί πρόθεσιν εἶχε ὁ κατηγορούμενος. Μήπως μὲ ὅσα ἔγραψε εἶχε τὴν πρόθεσι
νὰ ἐπαινέση τὸν μηνυτήν; "Αλλως τε ἀπὸ ὅλο τὸ ἐπιλήψιμο κείμενο προχύπτει
σαφέστατα ἣ Ψυχικὴ διάθεσις τοῦ ἀρθρογράφου, ἡ ὁποία κατὰ τὴν
κοινὴν λογικὴν εἶναι δημοσία ἔκφρασις καταφρονήσεως κατὰ τοῦ μηνυτοῦ.
̓Αλλὰ καὶ ἡ μετέπειτα διαγωγὴ τοῦ δράστου ἐπιβεβαιοῖ τὴν ἐκδηλωθεῖσαν
ψυχικὴν διάθεσίν του, ἡ ὁποία ἀναντιρρήτως ἀπέβλεπε στὴν δυσφήμησιν καὶ
ἐξύβρισιν τοῦ μηνυτοῦ. Τὸ ἄρθρον ὡς πρὸς τὸ περιεχόμενόν του ἀπετέλει σκόπιμον
ἐνέργειαν, διὰ τῆς ὁποίας ἐν γνώσει τοῦ ἀρθρογράφου ἐπεδιώκετο ὁ
διασυρμὸς τῆς προσωπικότητος τοῦ μηνυτοῦ. Πρὸς ἀπόδειξιν αὐτοῦ δὲν ἀπαιτεῖται
ἡ προσκόμισις ἄλλων στοιχείων, παρὰ ἡ ἁπλῇ ἀνάγνωσις τῶν χαρακτηρισμῶν,
ποὺ κάνει καὶ οἱ ὁποῖοι ἀπὸ μόνοι τους στοιχειοθετοῦν τὰ ἀδικήματα
τῆς δυσφημήσεως καὶ τῆς ἐξυβρίσεως.
Συμφώνως πρὸς τὴν λογικὴν καὶ τὴν νομολογίαν ὁ χρησιμοποιῶν ὑβριστικοὺς
χαραχτηρισμοὺς τοὺς χρησιμοποιεῖ ἐν δόλῳ. Καὶ πράγματι δὲν εἶναι
δυνατὸν νὰ ἀποκαλῇ κάποιος ἕναν τρίτον π.χ. ἠλίθιον καὶ μετὰ νὰ ἰσχυρίζεται
ὅτι δὲν εἶχε τὴν πρόθεσιν νὰ ἐξυβρίση ἣ νὰ δυσφημήση. ̓Αχριβῶς καὶ στὴν
παροῦσαν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ κατηγορούμενος μετεχειρίσθη ὕβρεις,
ὅπως «ἀνισόρροπα», αὑποστάθμη», ἀπαραδέκτως γίνεται δεκτόν, ὅτι ἐστερεῖτο
δόλου.
̓Ορθῶς βεβαίως τὸ δικαστήριον ὡμίλησε περὶ ἐλευθεροτυπίας, ἡ ὁποία
προστατεύεται ἀπὸ τὸ Σύνταγμα. ̓Εν τούτοις τὸ ἴδιο τὸ Σύνταγμα, ὁ
̓Αστικὸς
Κῶδιξ καὶ ὁ Ποινικὸς Νόμος προστατεύουν καὶ τὴν προσωπικότητα
τοῦ ἀτόμου, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς δικαιοῦται νὰ θίγη, ἔστω καὶ ἐν ὀνόματι τῆς
ἐλευθεροτυπίας. Οὐδεμία νομικὴ διάταξις ὑπάρχει, ἡ ὁποία νὰ ὁρίζη, ὅτι ἡ ὁποιαδήποτε
κριτική, εἴτε ὀξεῖα εἴτε ἠπία, νομιμοποιεῖ τὴν προσβολὴν τῆς
προσωπικότητος τοῦ ἀνθρώπου.
̓Ασφαλῶς ἡ κριτικὴ εἶναι πολλαπλῶς. χρήσιμος καὶ ἐπιβεβλημένη. Αλλο
---