ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
118ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 1991
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Ο οικονομιστής — ΠΑΝΑΓΟΣ, ΣΑΡΑΝΤΟΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ «ἄΑΡΑΚΤΗΡΕΣ ΧΩΡΙΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ
9 9 -
Ο οἰκονομιστὴς
Οἰκονομιστὴς (Ποπιο Οεοοηοπηϊοι!5) λέγεται, αὐτὸς ποὺ γιὰ τίποτε ἄλλο δὲν
νοιάζεται πέραν τοῦ νὰ «τὰ οἰκονομᾶ», ἐμπορευόμενος κι ἐκμεταλλευόμενος τοὺς
πάντες καὶ τὰ πάντα. 'Ο τύπος αὐτὸς «χρᾶται τῷ βίῳ καθάπερ μαχαίρᾳ, πάντα
ποιῶν κατὰ τὴν λαβήν», ὅπως λέει ὁ Διογένης.
ἌΧΚΧᾺΆΑ
οἰκονομιστής, ἂν καὶ σχετίζεται, στενὰ θἄλεγα, τόσο μὲ τὸν καπιταλιστὴ
ὅσο καὶ τὸν καταναλωτὴ ---τύπους, ποὺ ἔχουν ἤδη παρουσιαστεῖ.--, διαφέρει ἐν
τούτοις αἰσθητὰ τόσο τοῦ πρώτου ὅσο καὶ τοῦ δευτέρου, ὥστε δίκαια ἀπασχολεῖ
τὴ στήλη µας. Ο τύπος αὐτὸς δὲν καίγεται ἀπ᾽ τὸ πάθος τῆς πολιτικῆς ἐξουσίας
κι οὔτε μπορεῖ νὰ πῆ κανεὶς ὅτι ἀποτελεῖ θύμα τοῦ καταναλωτισμοῦ. Γι᾿ αὐτὸν ἡ
πολιτικὴ ἐξουσία ἀποτελεῖ μέσον πλουτισμοῦ καὶ ὁ καταναλωτισμὸς ἐφεύρεσή
του.
ΧᾺᾺ
Ὃ οἰκονομιστὴς εἶναι φορεὺς καὶ ἐκφραστὴς τοῦ φτηνοῦ ὑλιστικοῦ πνεύμα-
τος καὶ τῆς ἰδιοτέλειας, τῆς καπηλείας καὶ τῆς ἐκμετάλλευσης. ᾿Ο κόσμος γι᾿ αὖ-
τὸν ἀποτελεῖται ἀποκλειστικὰ ἀπὸ ὕλη καὶ ὑλικὰ ἀγαθά, ἡ δὲ ζωὴ δὲν εἶναι παρὰ
ἕνα διαρκὲς παζάρι, μιὰ ἀδιάκοπη συναλλαγή. Καὶ τὰ πάντα γι᾿ αὐτὸν ἀποτελοῦν
ἀντικείμενα συναλλαγῆς κι ἀγροπωλησίας: θεσμοὶ καὶ ἰδέες, ὑπηρεσίες καὶ ἄν-
θρωποι, καταστάσεις καὶ πράγματα. Μὲ κερδοσκοπικὴ διάθεση ἐξετάζει τὰ πά-
ντα καὶ σ᾽ ὅλα δίνει τιμὲς ἐμπορικές. "Ολα πουλιοῦνται κι ὅλα ἀγοράζονται ἀ-
διακρίτως: 'Ἡ πατρίδα κι ἡ ἐπιστημονικὴ γνώση, ἡ τιμὴ τῆς οἰκογενείας του κι
ἡ φιλία, ἡ οἰκία τοῦ γείτονά του καὶ τὸ σταθμευμένο αὐτοκίνητο στὴν πλατεῖα
τοῦ χωριοῦ του...
Χα κ
Ὃ οἰκονομιστής εἶναι ἀναξιοπρεπής, δουλικὸς καὶ συµβιβασμένος. Δὲν πα-
ραδέχεται τὴν ὕπαρξη ἰδανικῶν κι ὑψηλοὺς στόχους δὲν ἔχει" ἀρετὴ δὲν τὸν ἀγ-
γίζει καμμιὰ κι οὔτε ποὺ καταδέχεται νὰ μιλήση γι ἀξίες. Γι’ αὐτὸν ὅ,τι ἔχει
σημασία εἶναι τὸ κέρδος κι ὁ πλουτισμός, ὁ εὐδαιμονισμὸς κι ἡ εὐημερία, ποὺ
μεταφράζεται στὴν ἀπόκτηση ὑλικῶν ἀγαθῶν καὶ πολλῶν ἀνέσεων.
ΧΑ
Ὃ οἰκονομιστὴς εἶναι ἀναιδὴς καὶ στερεῖται παντελῶς αἰσθημάτων: δὲν σέ-
βεται τὸν ἑαυτό του οὔτε τοὺς ἄλλους, τοὺς ὁποίους ἀντιμετωπίζει ὡς μέσα καὶ
ὄργανα καὶ ποτὲ ὡς αὐτόνομες ὀντότητες κι αὐταξίες. Δὲν δένεται συναισθημα-
τικὰ μὲ τοὺς ἀνθρώπους, τοὺς ὁποίους εἷναι πρόθυμος νὰ προδώση καὶ νὰ ἐγκα-
ταλείψη ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν. ᾿Επιδιώκοντας ἀποκλειστικὰ τὸ κέρδος, προσεγγί-
ζει καὶ προσεταιρίζεται μόνον αὐτοὺς ποὺ προσφέρονται γιὰ κάτι τέτοιο, ἐνῶ πε-
ριφρονεῖ κι ἀπομακρύνει ἀπ᾿ τὸ περιβάλλον του ὅσους τοῦ ἀντιστέκονται ἢ τοὺς
ἔχει ἤδη «ξεζουμίσει». 'Ο τύπος αὐτός δὲν ἔχει ἀναστολὲς καὶ ἠθικοὺς φραγ-