ΜΕ ΤΕΟΩώΡΙΣ Μ ο 1 ιατὶ νὰ τὸ κρύθουμε; Τὸ Ελληνικὸ Κράτος ἔφαγε τὸ Ἑλληνικὸ Ἔθνος. Μέχρι νὰ γίνη τὸ Ρωμέικο, τὸ Ἑλληνικὸ Ἔθνος κυριαρχοῦσε οἰκονομικά, ἴδεολογικὰ καὶ πολιτιστικἁ, ἄν ὄχι καὶ πολιτικά, σ ̓ ὁλόκληρο τὸν γεωγραφικὸ χῶρο τοῦ σημερινοῦ κρατιδίου μας καὶ ἐπὶ πλέον στὴ Β. Ἤπειρο, τὴν περιοχὴ Μοναστηρίου, τὴν ̓Ανατολικὴ Ρωμυλία, τὴν Μολδαθία καὶ Βλαχία, τὴν ̓Ανατολικὴ Θράκη, τὴν Κωνσταντινούπολη, τὴν ̓Ιωνία ὁλόκληρη καὶ τὴ Σμύρνη, τὴν Καππαδοκία, τὸν Πόντο. τὸν Καύκασο, τὴν Κύπρο, τὴν Αἴγυπτο -- χωρὶς ν ̓ ἆναφέρουμε τὴν ἔντονη ἑλληνικὴ παρουσία σὲ διάφορες περιοχὲς τῆς Μέσης ̓Δνατολῆς, στὴν Τεργέστη, στὴ Βιέννη, στὴ Ρωσία... Τὸ Εἰκοσιένα καὶ ἡ ἵδρυση τοῦ Ρωμέικου εἶναι ἣ ἀρχὴ τοῦ κατήφορου: Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ Νεοελληνικοῦ Κράτους σύμπας ὁ ̓Ἑλληνισμὸς τῶν περιοχῶν αὐτῶν ξερριζώθηκε καὶ διαλύθηκε ὁριστικά, τελειωτικά, ὕστερα ἀπὸ συνεχῆ παρουσία 2.000 περίπου ἐτῶν. Διαθέτοντας δικό του Κράτος ὁ Ἑλληνισμὸς ἔχασε ὅ,τι ὅλοι οἱ ἐχθροί του δὲν μπόρεσαν νὰ τοῦ ἀφαιρέσουν, ὅταν δὲν ὑπῆρχε καθόλου ἐθνικὸ ἑλληνικὸ Κράτος (Ῥωμαιοκρατία, Τουρκοκρατία). Καὶ τὸ σημαντικώτερο: ἔχασε καὶ τὴν ἀκμά-: ζουσα ἐθνικὴ ἰδεολογία του, περιέπεσε σὲ πλήρη πνευματικὴ σύγχυση καὶ παρακμή, ἄμθλυνε τὴν αἴσθησή του περὶ ἑλληνικότητας καὶ τελικὰ κατάντησε αὐτὸ ποὺ εἶναι σήμερα: ἄμορφη μάζα μειωμένης ἱστορικῆς συνειδήσεως χωρίς ὁραματισμὸ τοῦ Μέλλοντος. Αὐτὸς εἶναι ὁ διπλὸς «ἱστορικὸς ἆθλος» του Ῥωμέικου, εἴτε τὸ παραδεχόμαστε εἴτε ὄχι. λλὰ δὲν πρόκειται τώρα γιαυτό. Φρονοῦμε, καὶ τόχουμε ἐπανειλημμένα ἐπισημάνει, ὅτι ἡ Ἑλλάδα δὲν μπορεῖ νὰ ὑποθιθασθῆ οὔτε σὲ Κράτος οὔτε σὲ Ἔθνος, εἶναι ἀξία καὶ ἰδέα καθολικοῦ, ὑπερτοπικοῦ καὶ πανανθρώπινου κύρους, κι ἑπομένως μικρὴ σημασία ἔχει γι αὖτὴν ἄν τὸ Ἑλληνικὸ Κράτος καταθροχθίζη τὸ ̓Ἑλληνικὸ Ἔθνος --ἢ τανάπαλιν. Ἢ Ἑλλάδα ἡ ἴδια, ἡ μετεωριζόμενη, ἡ ἄπιαστη, ἡ ἀπροσπέλαστη, ἡ ἰδέα Ἑλλάδα, αὐτὴ δὲν τρώγεται, δὲν φαγώθηκε οὔτε θὰ φαγωθῆ ποτὲ κι ἀπό κανένα, ὅσο ὑπάρχουν ἐλεύθερες κι ἀληθινὲς ἀνθρώπινες συνειδήσεις, ὅσο ἡ ἰδέα Ἔλευθερία κι ἡ ἰδέα ̓Αλήθεια φωλιάζουν στὴν ἀνθρώπινη φύση, ὅσο ἡ τελευταία μετέχει σ ̓ αὐτές. “Ελλάδα θὰ ὑπάρχη, θὰ παραμένη ὁλοζώντανη, ὅσο θὰ ὑπάρχη σκέψη χωρὶς ὄφελος, πράξη χωρὶς σκοπό, ἔργο χωρὶς παράδοση, θέληση χωρὶς ἐξουσία, ἀλήθεια χωρὶς σύνορα, ἐλευθερία χωρὶς ὁρισμό. Ας μὴν ἀμφιθάλλη κανεὶς γι ̓ αὐτό. ν αὐτὰ συνιστοῦν τὴν ἄυλη ἰδέα Ἑλλάδα, αὐτὸ ποὺ δὲν ὑπάρχει στὸ σύγχρονο Ἑλληνισμό εἶναι τὸ σίγουρο κοινὸ ἔνστικτο, ἡ ὁμοιόμορφη ἐνεργητικότητα ἀτομικῶν συνειδήσεων, ἡ κάποια κοινότητα φυσικοῦ, χαρακτηριστικοῦ τοῦ ἀνθρώπινου εἴδους, ἤθους στὸ νοεῖν καὶ τὸ πράττειν. Θὰ ἦταν σίγουρα μὴ Ἑλληνικὸ νὰ γίνουμε ὅλοι ἁπλοῖ ὁμοιόμορφοι φορεῖς καὶ συνεχιστὲς μιᾶς ἰσοπεδωτικῆς παραδόσεως, ἀπόλυτα αἰχμάλωτοι τῆς ἱστορίας, τοῦ παρελθόντος, τοῦ πιὸ μεγαλειώδους ἔστω παρελθόντος. Ἢ παράδοση τελικὰ δὲν εἶναι τίποτ’ ἄλ-