ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
128-129ΑΥΓ. - ΣΕΠΤ. 1992
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Οι βλαβερές συνέπειες της μονοτονικής γραφής — ΨΩΜΑΔΑΚΗΣ, Κ.
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
7468
ΔΑΥΛΟΣ/ 28-29, Αὔγ.-Σεπτ. 1992
τῆς ἀλλοδαπῆς, ποὺ µόνο ἐξ ἀκοῆς γνωρί-
ζουν τὴ Μητέρα ᾿Ἑλλάδα. ᾿Ανασύσταση
τῶν ᾿Ολυμπιακῶν ᾿Αγώνων, ὅπου θὰ λαμ-
βάνουν µέρος καὶ ὅλοι οἱ ἀπόδημοι ἽΕλ-
ληνες --ἀπὸ κάθε ἑλληνικὴ κοινότητα μὲ ᾱ-
ντιπροσωπίες ἀθλητῶν --- καὶ ἡ διεξαγωγή
τους θὰ γίνεται στὴ μητρόπολη τοῦ 'Ελ-
ληνισμοῦ κατὰ τακτὰ χρονικὰ διαστήματα
σύμφωνα μὲ τὰ κλασσικὰ πρότυπα.
Θεωροῦμε, ὅτι εἶναι ζωτικότατης ση-
µασίας μιὰ τέτοια στρατηγικῆς φύσεως κί-
νηση καὶ ἐλπίζουμε νὰ τύχει εὐνοϊκῆς ἀ-
ποδοχῆς ἀπὸ τὸ σύνολο τοῦ πνευματικοῦ
καὶ πολιτικοῦ κόσμου. Τὰ κέρδη ποὺ ἔχει
Οἱ βλαβερὲς συνέπειες
Κύριε διευθυντά,
Εἰς τὸ τεῦχος [20 τοῦ «Δαυλοῦ» ἐδημο-
σιεύθη ἐπιστολὴ περὶ τῶν ψυχικῶν διατα-
ραχῶν μαθητῶν λόγω μονοτονικοῦ. "Ας
μοῦ ἐπιτραπεῖ νὰ κάμω τὶς ἑξῆς δύο παρα-
τηρήσεις:
α) Θεωρῶ ὡς πολὺ πιθανόν, οἱ σημειω-
θεῖσες ἀνωμαλίες νὰ ὀφείλωνται εἰς τὸ ὅτι
λόγω τῆς προϊούσης ἁπλουστεύσεως ὄχι
μόνον τοῦ συστήματος στίξεως-τονισμοῦ,
ἀλλὰ καὶ τῆς ὀρθογραφίας (π.χ. μὲ τὴν κα-
τάργησιν τῶν διπλῶν συμφώνων) οἱ λέξεις
ἔχασαν κάποιον χαρακτῆρα «{ερογλυφι-
κῶν» ἢ «ἰδεογραμμάτων», τὸν ὁποῖον εἶχαν
λόγῳ ἀκριβῶς τῆς πολυσυνθέτου ὀρθογρα-
φίας καὶ συνολικῆς ἐμφανίσεώς των, χάρις
ὅμως εἰς τὴν ὁποίαν αὐτὲς κυριολεκτικῶς
«ἐν ριπῆ ὀφθαλμοῦ» ἀνεγιγνώσκοντο, ἀνε-
γνωρίζοντο καὶ κατενοοῦντο ὡς ἑνιαῖον σύ-
νολον καὶ ὄχι ἁπλῶς ὡς ἐν σειρᾶ παράθεσις
γραμμάτων. Τώρα δηλ. πρέπει πράγματι νὰ
συλλαβίζεται γράμμα πρὸς γράμμα κάθε λέ-
ἔις. νὰ ἀνασυντίθεται εἰς τὸ κέντρον ὁρά-
σεως τοῦ ἐγκεφάλου καὶ νὰ «κατανοεῖται»,
συχνὰ δὲ καὶ ἐν συνδυασμῶ πρὸς τὰ συμ-
φραζόμενα... Τοῦτο εἶναι φυσικὸν νὰ συνε-
πάγεται πρόσθετον διανοητικὸν φόρτον διὰ
τὸν τρυφερὸν καὶ ἐν ἀναπτύξει εὑρισκόμε-
νον παιδικὸν ἐγκέφαλον.
β) ᾿Ανωμαλίες τοῦ προφορικοῦ λόγου
λόγω μονοτονικοῦ παρατηροῦνται καὶ εἰς
τοὺς ἐνήλικες καὶ δὴ εἰς τοὺς ἐκφωνητὲς
τῶν ραδιο-τηλεοπτικῶν μέσων. Αὐτὲς ἐ-
ντοπίζονται εἰς τὴν περίπτωσιν τῶν κτητι-
κῶν ἀντωνυμιῶν «μου», «σου», «του»,
«μας», «σας», «των» ἢ «τους», αἷ ὁποῖαι ἄλ-
νὰ ἀποκομίσει ὁ ᾿Ελληνισμὸς (κοινωνικά,
πολιτιστικά, οἰκονομικά, πολιτικὰ) εἶναι
τεράστια, τὸ δὲ κόστος ἀμελητέο.
Ὁ ᾿Ἑλληνισμὸς μπορεῖ καὶ πρέπει νὰ
ἀντλήσει --- γιὰ νὰ ἀναγεννηθεῖ --- μέσα ἀ-
πὸ τίς πανάρχαιες παραδόσεις καὶ τὰ
κλασσικά πρότυπα, ἀρκεῖ μόνο νὰ συνει-
δητοποιήσει τὴ δύναμή του, γιὰ νὰ λάμψει
πάλι τὸ ᾿Ελληνικὸ Πνεῦμα, τὸ ᾿Αγνὸ καὶ
᾿Αθάνατο.
Μετὰ τιμῆς
Κωνσταντῖνος Κοῦρος
Δούσμανη δ-Ι0, Γλυφάδα (τηλ. 8940308)
τῆς μονοτονικῆς γραφῆς
λοτε ἐτονίζοντο μὲν ὅταν εἶχαν τὴν ἔν-
νοιαν ἀντικειμένων -- προσωπικῶν ἀντω-
νυμιῶν (π.χ. μοῦ εἶπε, σᾶς ἔφερα κ.λπ.).
ἄλλοτε δὲ ἦσαν ἄτονοι ἐγκλιτικαὶ καὶ εἰ-
χαν τὴν θέσιν κτητικῆς ἀντωνυμίας (π.χ. τὸ
σπίτι µου,, τὰ παιδιά σας). Δὲν ὑπῆρχε πρό-
βληµα οὔτε γιὰ τὸν ἀναγνώστη οὔτε γιὰ
τοὺς ἀκροατάς του.
Ἤδη ὅμως µετά τὴν ἀνεξήγητη ἔπιμο-
νὴ τῶν «μεταρρυθμιστῶν» νὰ μὴν τὶς ἐντά-
ἔουν καὶ αὐτὲς στὶς λίγες ἐξαιρέσεις τοῦ
γενικοῦ κανόνος περὶ μὴ τονισμοῦ τῶν µο-
νοσυλάβων λέξεων (ὅπως συνέβη μὲ τὶς λέ-
ξεις που-πού, πως-πώς, ἡ-ἡ) οἱ ἐκφωνηταὶ
τῶν κειμένων ἀδυνατοῦν νὰ διακρίνουν, πό-
τε ἕνα ἐκ τῶν ὡς ἄνω µορίων εἶναι ἄτονη
καὶ πότε τονιζόµενη λέξις...
Τὰ φραστικὰ λάθη ποὺ προκύπτουν,
κωμικὰ ἕως καὶ ἐξοργιστικά, κατατάσσο-
νται εἰς τὶς ἑξῆς δύο κατηγορίες:
Α) Ἕνα μόριον, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ
ἐκφέρεται ὡς τονιζόµενη προσωπικἠ ἀντω-
νυµία τῆς ἑπομένης λέξεως, ἐκφέρεται ὡς ᾱ-
τονη κτητικὴ ἀντωνυμία τῆς προηγουμένης
λέξεως:
Παραδείγματα:
|) (Ο λόγος περὶ παραθαλασσίων βρά-
χων): Τὰ κύματά τους ἔσκαψαν κι᾽ ἐ-
δημιούργησαν σπηλιές...
(ἀντί: Τὰ κύματα τοὺς ἔσκαψαν κι᾽ ἐ-
δημιούργησαν κλπ.).
2) ᾿Ανέλαβε τὰ καθήκοντά της, διεξαγω-
γῆς ἐκλογῶν...
(ἀντί: τὰ καθήκοντα τῆς διεξαγωγῆς...)
3) "Ανθρωποι ποὺ τὴν γνώρισαν σκια-