Εἰσιτήριο στὰ Μουσεῖα Μάλιστα, κύριε! Νὰ πληρώσῃς εἰσιτήριο στὰ Μουσεῖα καὶ στοὺς ὃπόλοιπους ἀρχαιολογικοὺς χώρους. Τί τὸ πέρασες, ξέφραγο ἀμπέλι; Εδῶ τὸ κράτος κάνει τόσα ἔξοδα γιὰ φύλαξη. Διπλοσκοπιές, ἠλεκτρονικὰά μάτια, συστήματα ἀσφαλείας, εοιΓΙΙΥ φετνἰσο... Τί διάολο, δὲν μπορεῖς νὰ δώσῃς λίγα κατοστάρικα; Πῶς; Ν ̓ ἀφήσω τὶς ἄρλοῦμπες γιὰ φύλαξη, γιατί τἄχουν καταρημάξει καὶ ὅποιος θέλει τ ̓ ἀδειάζει ὁλόκληρα; "Ας μὴν εἴμαστε ὑπερβολικοί! Κάτι περιφερειακὰ μουσεῖα «χτυπᾶνε», στὴν Τεγέα, τὴν Πάρο καὶ ἀλλαχοῦ. Καὶ τί νὰ πάρουν, δηλαδή... Κάτι παλιόπετρες παίρνουν κυκλαδικῆς καὶ μυκηναϊκῆς περιόδου, ποὺ στὸ κάτωκάτω, ὡς πανάρχαιες ἑλληνικές, ἦταν καὶ ἰδιαίτερα ἐνοχλητικὲς γιὰ τοὺς καλούς μας φίλους, τοὺς φοινικιστές. ἝΑλλως τε οἱ ἀνάγκες τοῦ κράτους εἶναι πολλές. Πῶς θὰ πληρωθοῦν γραμματεῖς, φαρισαῖοι, παρατρεχάμενοι, φοινικιστές, κλακαδόροι, σιωνιστές, κεκράχτες, στόλοι θωρακισμένων «Μερσεντές», ἀεροπλᾶνα ὁψηλῶν προσώπων; Μεγάλα κονδύλια, καὶ ποῦ νὰ περισσέψουν χρήματα, γιὰ νὰ πληρωθοῦν οἱ ὑπερωρίες τοῦ φύλακα τοῦ μουσείου τῆς Τεγέας, Κι ἀφοῦ δὲν πληρωνόταν ὁ ἄνθρωπος, ἔπαιρνε μιὰ μέρα ρεπό. Γι ̓ αὐτό, στὸ ρεπό του, ἄφησαν μόνο τοὺς τοίχους" ἴσως γιατί δὲν μποροῦσαν νὰ σηκώσουν ὁλόκληρο τὸ οἴκημα... ̓Αλλὰ καὶ τὶς ἀνασκαφὲς ποῦ τὶς πᾶς; Ξέρεις τί λεφτὰ χρειάζονται; μὲ δηλωμένη, μάλιστα, τὴν εὐαισθησία τῶν ἁρμοδίων κρατικῶν φορέων πάνω στὸ ζήτημα αὐτό. Ο μακαρίτης ὁ ̓Ανδρόνικος θὰ μποροῦσε νὰ γράψῃ σύγγραμμα ἐπ ̓ αὐτοῦ. ̓Εν πάσῃ περιπτώσει κάθε ἀξιοπρεπὴς ἀνασκαφὴ γίνεται σὲ τρεῖς φάσεις: τὴν πρώτη ἀναλαμβάνει ἡ τοπικὴ ἐφορία ἀρχαιοτήτων, ποὺ κάνει τὴν ἀρχή. ̓Αμέσως μετὰ σταματᾶ ἡ ἀνασκαφικὴ δραστηριότης «ἐλλείψει πιστώσεων». Τὴν δεύτερη φάση, καὶ πιὸ ἀποδοτική, τὴν ἀναλαμβάνει ἡ «ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία»' οἱ ἀρχαιοκάπηλοι. Καὶ τὴν τρίτη καὶ τελειωτικὴ φάση, τὴν ἀναλαμβάνουν οἱ μπετονιέρες τοῦ «Τμήματος Καταχώσεως ̓Αρχαιοτήτων» τοῦ ὑπουργείου Πολιτισμοῦ. ̓Αλλὰ καὶ τοὺς ἀρχαιολόγους μὲ τὶς μπετονιέρες τους τί τοὺς θέλουμε, ὅταν ὑπάρχουν οἱ ἐργολάβοι; Ὅπως ὁ κύριος στὸ ̓Ολυμπιακὸ μετρό, ποὺ χωρὶς τὴν προηγούμενη γνώμη ἀρχαιολόγου ἀποφασίζει τί θὰ ταφῇ καὶ τί ὄχι. Μάλιστα, κύριε! Νὰ πληρώσῃς, καὶ μάλιστα ἀκριβὸ εἰσιτήριο στὰ Μουσεῖα, ἀφοῦ θέλεις νὰ πηγαίνῃς. Κι ἄντε νὰ δοῦμε, τί θὰ κερδίσῃς. Τὸ πολὺ-πολὺ νὰ τσαντιστῇς γιὰ τὴν σημερινὴ κατάντια τοῦ ρωμαίικου κρατιδίου, νὰ διαμαρτυρηθῆς, νὰ φωνάξῃς, νὰ συγχυστῆς. Κι ἔπειτα; Σὲ γράφουν ὅλοι κανονικά. Ασε ποὺ περνᾶς στὴν μαύρη λίστα τῆς Δύναμῆς ὡς «ἐπικίνδυνος», γιατὶ ἔχεις μνήμη, κρίση, ὑπερηφάνεια καὶ φρόνῆμα --- πράγματα ἀνατρεπτικά. ̓Ενῷ, ἂν ἀκολουθήσης τὸ γνωστό: «βλέπε» (τηλεόραση) - «ἄκου» (ραδιόφωνο) - «σώπα» (ἀφοῦ ἄλλωστε ἡ Παιδεία «μας» σὲ κατάντησε ἄγλωσσο), θὰ εἶσαι πάντοτε εὐτυχισμένος. Γιῶργος Πετρόπουλος