Εἰσιτήριο στὰ Μουσεῖα Μάλιστα, κύριε! Νὰ πληρώσῃς εἰσιτήριο στὰ Μουσεῖα καὶ στοὺς ὃ- πόλοιπους ἀρχαιολογικοὺς χώρους. Τί τὸ πέρασες, ξέφραγο ἀμπέλι; Ε- δῶ τὸ κράτος κάνει τόσα ἔξοδα γιὰ φύλαξη. Διπλοσκοπιές, ἠλεκτρονικὰά μάτια, συστήµατα ἀσφαλείας, εοιΓΙΙΥ φετνἰσο... Τί διάολο, δὲν μπορεῖς νὰ δώσῃς λίγα κατοστάρικα; Πῶς; Ν᾽ ἀφήσω τὶς ἄρλοῦμπες γιὰ φύλαξη, γιατί τἄχουν καταρηµάξει καὶ ὅποιος θέλει τ᾿ ἀδειάζει ὁλόκληρα; "Ας μὴν εἴμαστε ὑπερβολικοί! Κάτι περιφερειακὰ μουσεῖα «χτυπᾶνε», στὴν Τεγέα, τὴν Πάρο καὶ ἀλλαχοῦ. Καὶ τί νὰ πάρουν, δηλαδή... Κάτι παλιό- πετρες παίρνουν κυκλαδικῆς καὶ μυκηναϊκῆς περιόδου, ποὺ στὸ κάτω- κάτω, ὡς πανάρχαιες ἑλληνικές, ἦταν καὶ ἰδιαίτερα ἐνοχλητικὲς γιὰ τοὺς καλούς µας φίλους, τοὺς φοινικιστές. ἝΑλλως τε οἱ ἀνάγκες τοῦ κράτους εἶναι πολλές. Πῶς θὰ πληρωθοῦν γραμματεῖς, φαρισαῖοι, παρατρεχάµενοι, φοινικιστές, κλακαδόροι, σιω- νιστές, κεκράχτες, στόλοι θωρακισμένων «Μερσεντές», ἀεροπλᾶνα ὁ- ψηλῶν προσώπων; Μεγάλα κονδύλια, καὶ ποῦ νὰ περισσέψουν χρήματα, γιὰ νὰ πληρωθοῦν οἱ ὑπερωρίες τοῦ φύλακα τοῦ µουσείου τῆς Τεγέας, Κι ἀφοῦ δὲν πληρωνόταν ὁ ἄνθρωπος, ἔπαιρνε μιὰ μέρα ρεπό. Γι᾿ αὐτό, στὸ ρεπό του, ἄφησαν μόνο τοὺς τοίχους" ἴσως γιατί δὲν μποροῦσαν νὰ σηκώσουν ὁλόκληρο τὸ οἴκημα... ᾿Αλλὰ καὶ τὶς ἀνασκαφὲς ποῦ τὶς πᾶς; Ξέρεις τί λεφτὰ χρειάζονται; μὲ δηλωμένη, μάλιστα, τὴν εὐαισθησία τῶν ἁρμοδίων κρατικῶν φορέων πά- νω στὸ ζήτημα αὐτό. Ο μακαρίτης ὁ ᾿Ανδρόνικος θὰ μποροῦσε νὰ γρά- ψῃ σύγγραμμα ἐπ᾽ αὐτοῦ. ᾽Εν πάσῃ περιπτώσει κάθε ἀξιοπρεπὴς ἀνα- σκαφὴ γίνεται σὲ τρεῖς φάσεις: τὴν πρώτη ἀναλαμβάνει ἡ τοπικὴ ἐφο- ρία ἀρχαιοτήτων, ποὺ κάνει τὴν ἀρχή. ᾿Αμέσως μετὰ σταματᾶ ἡ ἀνα- σκαφικὴ δραστηριότης «ἐλλείψει πιστώσεων». Τὴν δεύτερη φάση, καὶ πιὸ ἀποδοτική, τὴν ἀναλαμβάνει ἡ «ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία»' οἱ ἀρχαιο- κάπηλοι. Καὶ τὴν τρίτη καὶ τελειωτικὴ φάση, τὴν ἀναλαμβάνουν οἱ μπετονιέρες τοῦ «Τμήματος Καταχώσεως ᾿Αρχαιοτήτων» τοῦ ὑπουρ- γείου Πολιτισμοῦ. ᾿Αλλὰ καὶ τοὺς ἀρχαιολόγους μὲ τὶς μπετονιέρες τους τί τοὺς θέλουμε, ὅταν ὑπάρχουν οἱ ἐργολάβοι; Ὅπως ὁ κύριος στὸ ᾿Ολυμπιακὸ μετρό, ποὺ χωρὶς τὴν προηγούµενη γνώμη ἀρχαιολόγου ἀ- ποφασίζει τί θὰ ταφῇ καὶ τί ὄχι. Μάλιστα, κύριε! Νὰ πληρώσῃς, καὶ μάλιστα ἀκριβὸ εἰσιτήριο στὰ Μουσεῖα, ἀφοῦ θέλεις νὰ πηγαίνῃς. Κι ἄντε νὰ δοῦμε, τί θὰ κερδίσῃς. Τὸ πολὺ-πολὺ νὰ τσαντιστῇς γιὰ τὴν σημερινὴ κατάντια τοῦ ρωμαίικου κρατιδίου, νὰ διαμαρτυρηθῆς, νὰ φωνάξῃς, νὰ συγχυστῆς. Κι ἔπειτα; Σὲ γράφουν ὅλοι κανονικά. Ασε ποὺ περνᾶς στὴν μαύρη λίστα τῆς Δύνα- μῆς ὡς «ἐπικίνδυνος», γιατὶ ἔχεις μνήμη, κρίση, ὑπερηφάνεια καὶ φρό- νῆμα --- πράγματα ἀνατρεπτικά. ᾿Ενῷ, ἂν ἀκολουθήσης τὸ γνωστό: «βλέ- πε» (τηλεόραση) - «ἄκου» (ραδιόφωνο) - «σώπα» (ἀφοῦ ἄλλωστε ἡ Παι- δεία «μας» σὲ κατάντησε ἄγλωσσο), θὰ εἶσαι πάντοτε εὐτυχισμένος. Γιῶργος Πετρόπουλος