ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
134ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 1993
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Μονοθεϊσμός και Δωδεκάθεο — ΚΟΥΤΟΥΛΑΣ, ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ
- Τα περί του Διός ή "Δίων" — ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ, ΤΑΤΙΑΝΗ
Κείμενο φύλλου
ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ ΚΟΥΤΟΥΛΑΣ. ̓
«Ν[ονοθεϊῖσμὸς» καὶ «Δωδεκάθεον)
1. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ
Στὶς μέρες μας παρατυρεῖται ἡ ὕπαρξη μιᾶς «κινήσεως», ἡ ὁποία φαίνεται νὰ
ἀποσχοπεῖ στὴν ἐπιδίωξη «ἀνασύστασης τῆς θρησκείας τοῦ Δωδεκαθέου». Στὸ ἐξωτερικὸ
ἐπίσης ἐδῶ καὶ μερικὰ χρόνια ἔχει γίνει ὁρατὴ μιὰ παρόμοια προσπάθεια
ἀπὸ διαφόρους «κύκλους» καὶ «ὁμίλους ἑλληνιστῶν». ̓Επειδὴ τέτοιου εἴδους χινήσεις,
πέρα ἀπὸ τὶς τυχὸν ἁγνές τους φιλελληνικὲς προθέσεις, κρύβουν καὶ κάποιους
ἀντικειμενικοὺς χινδύνους, ποὺ κυμαίνονται μεταξὺ δογματισμοῦ καὶ ρομαντισμοῦ
(ποὺ κάποτε προδίδει τουλάχιστον ἀφέλεια), θεωροῦμε σχόπιμο: α) νὰ καταγράψουμε
τὸ νοηματικὸ περιεχόμενο τῆς ἔννοιας «θεός», ὅπως ὑπάρχει ὡς κοινὸ ὑπόστρωμα
στὰ σημαντικότερα ἀρχαῖα ἑλληνικὰ κείμενα (π.χ. Προσωκρατικοί, Πλάτωνας,
Τραγωδία, ̓Ορφικά, ̓Ομηρικὰ "Ἔπη, Σοφιστές, Στωικοὶ κ.λπ.), β) νὰ ἰχνηλατήσουμε
τὴν «θεολογικὴ» διδασκαλία τῶν μυστηρίων ( ̓Ορφικῶν, Πυθαγορείων,
̓Ελευσινίων), ὅπως μᾶς ἔχει διασωθεῖ αὐτὴ στοὺς πανάρχαιους ̓Ορφικοὺς
́Ὕμνους (τοὺς ὁποίους ἡ πιὸ συντηρητικὴ χρονολόγηση ἀνάγει στὸν Ί4ο αἰ. π.Χ.:
βλ. «Τὰ ̓Ορφικᾶ» ἐπιμ. [.Δ. Πασσᾶ, ἐκδ. ἐγκυκλοπαιδείας τοῦ «ΗΛΙΟΥ», σελ. 101110).
Τὰ περὶ τοῦ Διὸς ἢ τῶν «Διῶν»
Τὸ ὄνομα Δίας ()1-45) δὲν ἀνῆκε εἰς ἕνα συγκεκριμένον πρόσωπον, ἀλλὰ ἦτο
τίτλος, ὁ ὁποῖος ἀπεδίδετο εἰς διαφόρους «βασιλεῖς» κατὰ τὴν μακρὰν περίοδον τῆς
πρωτοϊστορίας τοῦ "Ελληνικοῦ "Ἔθνους. Τὸ ὄνομα Ὠί-Ας κατάγεται ἀπὸ τὴν μονοσύλλαβον
πρωτογλῶσσαν, ἡ ὁποία ὠμιλεῖτο εἰς τὸν ̓Ελλαδικὸν χῶρον ἀπὸ τὴν
παλαιολιθικὴν ἐποχήν. Εἶναι ἀδιανόητον νὰ παραδέχεται κάποιος, ὅτι κατὰ τὴν
παλαιολιθικὴν ἐποχὴν ὁ ἐλλὸς-κυνηγὸς-θηρευτὴς ἢ ὁ ἐλλὸς-κτηνοτρόφος-λιθοξόος-οἰκοδόμος
ἐχέφρων ἄνθρωπος τοῦ ἑλληνικοῦ χώρου ἦτο ἄλαλος ἢ ἐχρησιμοποιοῦσε
ἀνάρθρους κραυγάς. ὋΟ «ἐχέφρων» τοῦ χώρου τούτου, ὅταν ἀκόμη ἡ Εὐρώπη
ἐκαλύπτετο ὑπὸ παγετώνων, εἶχε γλῶσσαν καὶ συνενοεῖτο μετὰ τῶν συνανθρώπων
του. 'Η πρωτογλῶσσα αὐτὴ ἀνεπτύχθη πρὶν 50.000 ἔτη περίπου καὶ ἦτο
μονοσύλλαβος (βλ. Α. Πουλιανός, εἰς «Δαυλόν», τεῦχος /26-29).
Κλάδοι τῆς ̓Ιατρικῆς, ὅπως ἡ ̓Ανατομία, ἡ Φυσιολογία, ἡ Νευρολογία, ἡ Βιολογία,
μᾶς ὁδηγοῦν εἰς τὸ νὰ ἀντιληφθῶμεν πῶς ἐγεννήθη ἡ πρωτογλῶσσα καὶ πῶς
καὶ διατὶ ἐξειλίχθη. Διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς γλώσσης ἐπενήργησαν δύο παράγοντες.
Πρῶτον ἡ ἀνάπτυξις «φωνητικῶν χορδῶν» εἰς τὸν λάρυγγα τοῦ ἀνθρώπου καὶ δεύτερον,
καὶ σπουδαιότερον, ἡ ἀνάπτυξις εἰς τὸν ἐγκέφαλον ἑνὸς εἰδικοῦ τμήματος,
τὸ ὁποῖον ἀποκαλεῖται «κέντρον τοῦ λόγου». Τοῦτο συνδέεται μὲ τὰ ἡμισφαίρια τοῦ
ἐγκεφάλου, τὰ ὁποῖα θεωροῦνται ἔδρα τῆς νοήσεως καὶ ἐξ αὐτοῦ τοῦ κέντρου ἐκπορεύονται
ὅλαι αἱ «ἐντολαί», διὰ νὰ ἐκφωνηθοῦν αἱ κατάλληλοι λέξεις. Τὰ «κέντρον
λόγου» ἐδημιουργήθη κατὰ τὴν γενικὴν ἐξέλιξιν, ἀνατομικὴν καὶ φυσιολογικήν,
τοῦ ἐγκεφάλου, ἡ ὁποία ὡδήγησεν τὴν μετάβασιν τοῦ προανθρώπου εἰς τὸν πρωτάνθρωπον
καὶ κατόπιν εἰς τὸν ἐχέφρονα ὁμιλοῦντα ἄνθρωπον. «Κέντρον λόγου»
δὲν ἀνεπτύχθη εἰς τὰ ζῶα.
--- ..