ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
135ΜΑΡΤΙΟΣ 1993
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η οικονομία της αρχαίας Αθήνας — ΤΣΙΩΝΑΣ, Ε.
Κείμενο φύλλου
ΕΥΘΥΜΙΟΣ Τ ́ο ΤΣΙΩΝΑΣ
“Ἡ οἰκονομία
τῆς ἀρχαίας
̓Αθήνας
εἶναι ὑπόδειγμα
γιὰ τὴν σημερινὴ
1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Ἢ
θέση τῆς οἰκονομικῆς ἱστορίας τῆς ἀρχαίας ̓ Ελλάδας στὴν ἱστορία τῆς οἰκονομικῆς
ἀνάλυσης εἶναι σχετικὰ παραμελημένη, παρότι σημαντικὲς σύγχρονες προσεγγίσεις
ἀναπτύχθηκαν ἀπὸ τοὺς "Ελληνες συγγραφεῖς καὶ ταυτόχρονα πρακτικὲς
οἰκονομικῆς πολιτικῆς ἐπίκαιρες ὅσον καὶ θεμελιώδους θεωρητικῆς σημασίας ἐφαρμόσθηκαν
πρὶν τὴν ἀνάπτυξη τῆς σύγχρονης οἰκονομικῆς θεωρίας. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ
ἀποδειχνύει, ὅτι οἱ βασικοὶ νόμοι τῆς οἰκονομίας θὰ πρέπει νὰ εἴχαν κατανοηθεῖ σὲ
βάθος στὰ πλαίσια μιᾶς ἀξιόλογης μεθοδολογικῆς προσεγγίσεως. Τὰ ἴδια αὐτὰ ἀποτελέσματα
συνιστοῦν σήμερα τὴν κύρια τάση τῆς θεωρίας τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς
μετὰ τὶς ἀμφισβητήσεις τῶν δεκαετιῶν τοῦ ̓60 καὶ ̓70. 'Ο σκοπὸς τοῦ ἄρθρου
αὐτοῦ εἶναι νὰ συνοφίσει τὸ πλαίσιο τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῶν "Ἑλλήνων
καὶ τὴν οἰκονομικὴ θεωρία τους, ὅπως ἐχδηλώνεται μέσω τῆς δημοσιονομιχῆς καὶ
νομισματικῆς διαχείρισης .
2. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ
Ὅ ̓Αριστοτέλης ἔθεσε τὶς βάσεις τῆς σύγχρονης θεωρίας τῆς ἀξίας, ὁ ὅταν ὑπεστήριξε
ὅτι ω ἀνταλλαγὴ τῶν ἀγαθῶν ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν χρησιμότητά τους, ἐνῶ
ταυτόχρονα οἱ λόγοι ἀνταλλαγῆς θὰ πρέπει νὰ συμπίπτουν μὲ τοὺς λόγους τοῦ κόστους
παραγωγῆς ́. Γιὰ ἕνα μεγάλο χρονικὸ διάστημα οἱ δύο αὐτὲς προτάσεις ἦταν
ἀντιφατιχὲς καὶ χρειάσθηκε ἡ συμβολὴ τῶν Πενοης καὶ Μάγ5Π4|}, γιὰ νὰ δειχθεῖ ὅτι
οἱ λόγοι ἀνταλλαγῆς ὁριακοῦ κόστους καὶ ὁριακῆς χρησιμότητας εἶναι οἱ αὐτοί.
Ἢ
δεύτερη θεωρητικὴ ἀνάπτυξη ἀφορᾶ τὴν θεωρία τοῦ χρήματος, στὴν ὁποία
οἱ βασικὲς ἐξελίξεις ὀφείλονται στοὺς Ξενοφῶντα καὶ ̓Αριστοτέλη. Γιὰ τὸν Ξενοφῶντα
μία αὔξηση τῆς ποσότητας χρήματος (τοῦ ἀργύρου συγχεκχριμένα) θὰ ὁδηγήσει
σὲ αὔξηση τῆς προσφορᾶς ἀγαθῶν καὶ μείωση τῆς τιμῆς τους ́. Παρόλο ποὺ ἡ
σύγχρονη θεωρία δέχεται, ὅτι τὸ ἄμεσο ἀποτέλεσμα θὰ εἶναι ἡ αὔξηση τῆς ζήτησης
καὶ τῶν τιμῶν, ὁ Ξενοφῶν διατυπώνει μὲ σαφήνεια τὴν θέση ὅτι ἡ αὔξηση τῆς ποσότητας
χρήματος ἐπενεργεῖ θετικὰ στὴν οἰκονομικὴ δραστηριότητα, καὶ ἔτσι γιὰ
πρώτη φορὰ γίνεται κατανοητὸς ὁ ρόλος τῆς νομισματικῆῇς πολιτικῆς ὡς ὀργάνου ἐπεχτατικῆς
διαχείρισης.
Ο ̓Αριστοτέλης θεωρεῖ τὸ χρῆμα ὡς ἰδιαίτερο ἀγαθὸ μὲ τὴν δική του ἀξία",