ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ Ἔνργο τοῦ 11.000 - 10.000 πρὸ Χριστοῦ εἶναι τὰ «᾿Αργοναυτικᾶ» τοῦ ᾿Ορφέως ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΥΨΗΛΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Ι. .Η χαμένη στὴν ἀχλὺ τοῦ χρόνου ἐποχὴ τῆς ᾿ Αργοναυτικῆς ἐκστρατείας καὶ ἡ σαγήνη τῆς προσωπικότητος τοῦ ᾿Ορφέως πάντοτε µμαγνήτιζαν τοὺς καλλιτέ- χνες καὶ ἐξῆπτον τὴν φαντασία τῶν ἁπλῶν ἀνθρώπων. Λόγω τῆς ἐλλείψεως τῶν ἀπαραιτήτων τεχνικῶν γνώσεων, ἀλλὰ κυρίως λόγω τῆς συστηματικῆς ἀποπλη- ροφόρησης, ἐπὶ µεγάλο χρονικὸ διάστηµα τὰ «᾿Αργοναυτικᾶ») γιὰ τὸν πολὺ κό- σμο ἀλλὰ καὶ γιά σημαντικὴ μερίδα τῶν διανοουμένων µας δὲν ἦταν παρὰ ἕνας τερπνὸς μύθος. ᾿Η συστηματικὴ ὅμως ἐργασία τῶν ᾿Ιωάννου Πασσᾶ καὶ Κωνστ. Χασάπη «Τὰ ᾿Ορφικὰ» (ἀπ᾿ ὅπου ἡ παροῦσα ἔρευνα ἀντλεῖ τὰ στοιχεῖα της) ἀπέ- δειξαν τὴν ἀλήθεια τῶν γεγονότων. Π. 'Ο ᾿Ορφεὺς ἦταν γιὸς τοῦ Θρακικοῦ ποταμοῦ Οἰάγρου καὶ τῆς Μούσης Καλ- λιόπης. Κατ᾽ ἄλλους μητέρα του ὑπῆρξεν ἡ Μελπομένη, ἡ Κλειώ ἢ ἡ Μενίππη. ᾿Ασαφὴς ἀκόμη παραμένει καὶ ὁ τόπος ὅπου βασίλευσε, καθώς ἄλλοι ἐκ τῶν μυ- θογράφων τὸν θέλουν βασιλέα τῶν Βιστώνων, ἄλλοι τῶν ᾿Οδρυσῶν καὶ ἄλλοι τῶν Μακεδόνων. Στὴν ἱστορία πάντως ἔγινε γνωστὸς σὰν ποιητής, μουσικός, ἰε- ρέας καὶ ἱδρυτὴς μυστηριακῶν τελετῶν. ᾿Απὸ τοὺς ἄθλους του γνωρίζουμε τὴν συμμετοχὴ του στὴν ᾿Αργοναυτικὴ ἐκστρατεία καὶ τὴν κατάβασή του στὸν ”Α- δη, προκειμένου νὰ ἐπαναφέρει στὴν ζωὴ τὴν γυναῖκα του Εὐρυδίκη. Σχετικὰ δὲ μὲ τὸν θάνατό του μαρτυρεῖται, ὅτι ἐδολοφονήθη ἀπὸ γυναῖκες γιὰ αἰτίες ποὺ ποικίλλουν κατὰ παράδοσιν. ΠΙ. "Αξιες παρατηρήσεως εἶναι κάποιες ὁμοιότητες τῆς ζωῆς τοῦ ᾿Ορφέως καὶ τοῦ Χριστοῦ, ποὺ πρέπει νὰ τὶς ἐξετάζουμε μὲ ἀρκετὴ περίσκεψη, ἀφοῦ καὶ ὁ ᾿Ορφεύς κατέβηκε στὸν ἴΑδη, ἐδίδαξε θρησκευτικές/µυστηριακές τελετὲς καὶ κυρίως δολοφονήθηκε, ἴσως ἐπειδὴ περιεφρόνησε τὴν τότε κρατοῦσα θρησκεία, κατὰ τὴν κρατοῦσαν ἄποψιν τοῦ θανάτου του. Τὸν προβληματισμὸ µας πρέπει ᾱ- κόμη νὰ ἐπιτείνῃ καὶ ἡ ὕπαρξις σφραγιδοκυλίνδρου τοῦ 2ου ἢ τοῦ 4ου μ.Χ. αἰῶ- νος, ὁ ὁποῖος παριστάνει τὸν ᾿Ορφέα σταυρωµένο (Ιωάννου Πασσᾶ, «Τὰ ᾿Ορ- φικᾶ», σελ. 196. ὅπου καὶ ἡ ἑρμηνεία τοῦ συμβάντος). ᾿Εκκινοῦντες ἀπὸ τὴν ὕ- παρξη τῶν τριῶν σταυρωµένων (Προμηθεύς, ᾿Ορφεύς, Χριστός), οἱ ὁποῖοι εὑρῆ- καν τὸν φρικτὸν αὐτὸν θάνατο γιὰ ἀσέβεια πρὸς τὴν κατεστηµένην τάξιν τῶν θρησκευτικῶν πραγμάτων, δὲν μποροῦμε παρὰ νὰ θαυμάσουμε τὴν περιοδικἠ αὖ- τὴ ἀνακύκληση προσώπων καὶ γεγονότων, ποὺ εἶναι φανερὸ ὅτι συνέβησαν σὲ τρεῖς διαφορετικὲς χρονικὲς στιγµές, ἀλλὰ καὶ πολιτισμικὰ ἐπίπεδα, μὲ σαφῶς μεταγενέστερη τὴν ἐκδοχὴ τῆς Ρωμαϊκῆς ἐποχῆς. ΙΥ. Ἢ ἰδιαιτερότητα τοῦ κειµένου τῶν ᾿Ορφικῶν ἔγκειται στὸ γεγονὸς ὅτι στὸ κείμενον τοὐλάχιστον τῆς Λειψίας (ἀπ᾿ ὅπου καὶ τὸ βιβλίο τοῦ Πασσᾶ) ὑπάρ- χουν ἀρκετὰ κενά, σημεῖον ὅτι τὸ ἔργο ἔφθασε «φιλτραρισμένο) μέχρις ἡμῶν ἀ- πὸ κάποιους ποὺ εἶχαν προφανεῖς λόγους νὰ μὴ ἐπιθυμοῦν ἰδιαίτερα τὴν ἀποκά- λυψη σημαντικῶν πραγμάτων. Καὶ προφανῶς εἶναι οἱ ἴδιοι ἐκεῖνοι, ποὺ ἀργότε- ρα φρόντισαν νὰ ἐξαφανισθῆ καὶ τὸ στερεότυπον τοῦ 1829 καί, φυσικά, νὰ μὴν ἐπανεκδοθῆ ἔκτοτε, ἀφοῦ ἡ πρόοδος τῆς ἐπιστήμης καθιστοῦσε ἐπικίνδυνα τέ- τοια κείµενα, ποὺ ἔτεσναν νὰ ἀποδείξουν ἀρχικὰ σπουδαῖες τεχνολογικὲς γνώσεις τῶν ἀρχαίων "Ἑλλήνων, ἀλλὰ καὶ τὴν ἀέναον ὕπαρξιν τοῦ "Ελληνισμοῦ µέσα στὸν χρόνο, ὅπως θὰ δοῦμε παρακάτω. Καὶ αὐτοὶ εἶναι οἱ μόνιμοι ἐχθροὶ τοῦ ἔ- θνους µας: οἱ ἀνὰ τὸν κόσμον σιῶνιστές, ποὺ θέλουν ἑαυτοὺς μέν ἐκλεκτοὺς τοῦ Θεοῦ καὶ τὴν ἀρχὴ τοῦ κόσμου ἀπὸ τὴν Γένεσιν τῆς Βίβλου.