8010 .τῆς ἀνθρωπότητας ἀπὸ τὰ τόσα δεινά της. Τὸ ἑλληνικὸ πνεῦμα καὶ κάλλος, ποὺ δὲν ἔσθησε ποτέ, ἔχει τὸν πρώτιστο λόγο. Ὅλα ἔρχονται στὴν πρέπουσα ὥρα. "Ολα ξεπινᾶνε γιὰ τὸ νέο πανανθρώπινο πολιτισμό! Καὶ ποὺ οἱ διαλεχτοί, ὀνειροπόλοι, μυστα- ΔΑΥΛΟΣ/Ι38, Ἰούνιος 1993 γωγοὶ στοχαστὲς καὶ ποιητὲς ὀνειρεύτηπαν... Τιμὴ στὸν «Δαυλὸ» Γιῶργος κ. Παππᾶς Συγγραφεὺς-Μέλος Ἑταιρίας Ἑλλήνων Λογοτεχνῶν 13231 ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗ Πληροφορίες γιὰ τὴν κατακρεούργηση τῆς Ὑπατίας ̓ ̓Αγαπητὲ κύριε Λάμπρου, Διὰ μέσου τῆς ἐκπομπῆς τοῦ κ. Πλεύρη «Ιστορικὲς Μνῆμες» ἐπληροφορήθην πρὸ μηνῶν τὴν ὕπαρξιν τοῦ μοναδικοῦ περιοδικοῦ σας. Ἔκτοτετυγχάνω μανιώδης ἆναγνώστης του, καίτοι ἐπ ̓ ὡρισμένων ἀπόψεὧν συνεργατῶν του δὲν συμφωνῶ ἀπολύτως. Μία ἐξ αὐτῶν, ἥτις ἔχει ἀναφερθῆ καὶ εἰς παλαιότερα τεύχη τοῦ «Δαυλοῦ», ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ τεῦχος 135 διὰ τοῦ ἄρθρου τοῦ κ. Γ.Μ. Σωτηρίου μὲ τίτλον «Τὸ ἀγχίστρι», εἶναι ἡ περὶ χατακρεουργήσεως τῆς Φιλοσόφου καὶ μαθηματικοῦ 'Ὑπατίας ὑπὸ τῶν χριστιανῶν. σελ. 7816. ̓Επὶ τοῦ συγχεχριμένου γεγονότος δέον νὰ ἀναφερθῶσι τὰ ἑξῆς: Ἢ Ὑπατία ἐθανατώθη οἰκτρῶς τὸ 415 μ.Χ., ἐπισκοπεύοντος τότε ἐν Αλεξανδρείᾳ τοῦ Κυρίλλου (375-444 μ.Χ.), ὃς ἐτύγχανεν τῆς συμπαθείας τοῦ αὐτοκράτορος Θεοδοσίου (Ἰωάν. Μαλάλας ΧΙΝ, 359). Ἔπαρχος δὲ ̓Αλεξανδρείας ἧτο τότε ὁ ̓Ορέστης, ὅστις εἰς τελετήν τινα ἐν τῷ θεάτρῳ τῆς ̓ ̓Αλεξανδρείας ἐμαστίγωσεν τὸν τοῦ Κυρἱλλου γραμματέα “Ἱέραχα κατόπιν διαθολῆς τῶν παρευρισκομένων Ἰουδαίων, ὅτι ὁ Ιέραξ ἐπροτίθετο νὰ διεγείρῃ τὰ πλήθη τῶν χριστιανῶν ἐναντίον των. Ο Κύριλλος ἐπιθυμῶν τὴν εἰρηνικὴν διευθέτησιν τοῦ θέματος ἐκάλεσε τοὺς Ἰουδαίους ἄρχοντας καὶ «συνεδούλευσεν αὐτοὺς νὰ ἠρεμήσουν». Οἱ τελευταῖοι, ἐκμεταλλευόμενοι κάποιαν ἐγνωσμένην δυσαρέσκειαν τοῦ Ορέστου πρὸς τὸν Κύριλλον, ἐπεδόθησαν εἰς προκλητικὰς ἐνεργείας κατὰ τῶν χριστιανῶν καὶ ἐπιτιθέμενοι ἐνόπλως κατ ̓ αὐτῶν ἐνέπρησαν τὸν ναὸν τοῦ ̓Αγίου ̓Αλεξάνδρου. Ὁ Κύριλλος, ἀνταπαντῶν, ἐπέπεσεν μετὰ μεγάλου πλήθους χριστιανῶν ἐπὶ τῶν συναγωγῶν τῶν Ἰουδαίων, καταστρέφοντας καὶ διώκοντας πρὸς ἐκδίκησιν. Τὸ δὲ πλῆθος ἀφέθη ἐλεύθερον, ὥστε «τὰς οὐσίας αὐτῶν διαρπαγῆναι» (Σωκρ. ̓Εκκλ. "Ιστ. Ν1Ι, 13). Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ Κύριλλος προσεπάθησε ὅπως ἔλθῃ εἰς συμφιλίωσιν μετὰ τοῦ ̓Ορέστου. Ἡ ἐνέργειά του ὅμως αὕτη ηὗρεν ἀντιθέτους ὡρισμένους μοναχούς, οἵτινες μετὰ Φανατισμοῦ κατῆλθον εἰς Αλεξάνδρειαν, ἵνα διαδηλώσωσι κατὰ τοῦ ̓Ορέστου, ἀποκαλοῦντες αὐτὸν εἰδωλολάτρην, καίτοι οὗτος διεμαρτύρετο ὅτι ἦτο χριστιανὸς (Σωκρ. ̓Εκκλ. «Ιστ. ΝΠΙ, 14). Εἴς ἐκ τῶν μοναχῶν μάλιστα ἐλιθοθόλησεν αὐτὸν καὶ συλληφθεὶς ἀπέθανεν ἐκ θασανιστηρίων. ̓Αμέσως ὁ Κύριλλος ἐγκωμίασεν τὴν στάσιν τοῦ μοναχοῦ καὶ διέταξε νὰ τιμᾶται οὗτος ὡς ἥρως. Διὰ τῆς πράξεώς του αὐτῆς δὲ ἐξήγειρεν περισσότερον τὰ πλήθη κατὰ τοῦ ̓Ορέστου. Ἢ περαιτέρω συνέχεια τῶν ἐπεισοδίων καὶ τῶν θιαιοπραγιῶν εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα τὸν οἰκτρὸν θάνατον τῆς Ὑπατίας, ἥτις διέκειτο φιλικῶς πρὸς τὸν ̓Ορέστην καὶ πολλοὶ ἐνόμιζον αὐτὴν ὡς αἰτίαν τῆς ἐχθρότητος μεταξὺ αὐτοῦ καὶ τοῦ Κυρίλλου. Φθονήσαντες λοιπὸν καὶ διαθαλόντες αὐτὴν οἱ περὶ τὸν Κύριλλον χληρικοὶ καὶ μοναχοὶ καὶ ἐκμεταλλευόμενοι τὰς ὑπὸ τῶν Ἰουδαίων προκληθεῖσας ταραχάς, προέθησαν εἰς ἐπίθεσιν ἐναντίον της, μὲ τὰ γνωστὰ ἄποτρόπαια ἀποτελέσματα (Νικηφ. Καλλίστου ̓Εκκλ. Ιστ. ΧΝῚ 1105 Ο). Ἐκ τῶν ἀνωτέρω συνάγεται, ὅτι ἠθικοὶ τουλάχιστον αὐτουργοὶ τῶν ἐπεισοδίων