ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
139ΙΟΥΛΙΟΣ 1993
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Γλωσσολογικά — ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ, ΓΙΩΡΓΟΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
Γλωσσολογικά
Αίαν ἀποκαλυπτικοὶ ὑπῆρξαν τῷ ὄντι οἱ ἐπιστήμονες ποὺ ἀρθρογρά-
Φησαν στὴν Κυριακάτικη ἐφημερίδα. ᾿Εδωσαν ἐκεῖ τὸ παρόν τους ὅλοι οἱ
δημοτικισταὶ (νεο)γλωσσαμύντορες. Μὲ νηφαλιότητα καὶ λαμπρὰ ἐπιχει-
ρήματα μᾶς ἔπεισαν ἀπόλυτα, ὅτι θὰ ἀποτελέση ἐθνικὴ συμφορὰ τυχὸν δι-
δασκαλία τῶν ἀρχαίων.
Πρῶτος ἀπ’ ὅλους ὁ κύριος Μαρωνίτης, ποὺ καταληφθεὶς ἀπὸ ἱερὰν μα-
νίαν ὡς ἄλλη Κασσάνδρα θρηνοῦσε καὶ προανήγγειλε τὰ δεινὰ τῆς ἐπερ-
χόμενης διγλωσσίας. Καὶ διέδλεπε, ἂν ἐπικρατοῦσε ἡ διδασκαλία τῶν
ἀρχαίων ᾿Ελληνικῶν στὰ Γυμνάσια, σφαγάς, δῃώσεις, ἐξανδραποδισμοὺς
καὶ ὁλοκαυτώματα καθ’ ἅπασαν τὴν ἐπικράτειαν. Τέτοια ἄκρως ἐπιστημο-
νικά...
Πιὸ πρακτικὸς καὶ εὐτυχῶς πιὸ γενναῖος ὁ κύριος Π. Τερζῆς προέταξε
τὰ στήθη του (ὄχι σὰν τοὺς τρακόσιους τοῦ Λεωνίδα, γιατὶ αὐτοὺς τοὺς ἔχει
ἀποκηρύξει) καὶ ὥρμησε ἀκάθεκτος. Ὕψωσε τὸ ἀνάστημά του καὶ ὄροντο-
φώναξε: «Οχι! Δὲν θὰ περάσουν αὐτοὶ ποὺ ζητοῦν τὴνν ἀναδίωση τοῦ ἱστο-
οικοῦ παρελθόντος. Τί νὰ τὸν κάνουμε τὸν σωφρονιστικὸ διδακτισμὸ καὶ
τοὺς ἡρωϊκοὺς τόνους;» ᾿Εμεῖς εἴμαστε ὑποχρεωμένοι νὰ συμμεριστοῦμε
ἀπόλυτα τὶς ἰδέες του. Βεδαίως τί χρειάζονται ἡ ἱστορικὴ ἀλήθεια, τὸ ἦθος
καὶ ἡ ἀρετὴ τὴν σήμερον ἡμέραν. “Ο,τι προλάδουμε καὶ ξεπουλήσουμε γιὰ
λίγη δόξα, γιὰ λίγη «μαύρη» καὶ γιὰ λίγη, τέλος πάντων, ἀπόλαυση. Οἴκο-
θεν δὲ νοεῖται, ὅτι μαθηταὶ τοιούτων διδασκόντων εἶναι οἱ καταλληλότεροι,
γιὰ νὰ μεταλαμπαδεύουν τὶς Ελληνικὲς ἰδέες στὰ πέρατα τῆς Οἰκουμένης.
᾿᾽Αντιθέτως ὁ κύριος Τ. Χρηστίδης ἔχει µακρόπνοους Εὐρωπαϊκοὺς προ-
σανατολισμούς. Σοῦ λέει ὁ ἄνθρωπος: «Τί χρειάζονται τώρα τ᾽ ἀρχαῖα καὶ
τὰ καθαρευουσιάνικα συνώνυμα; Μιὰ ξένη γλῶσσα εἶναι τὸ ζητούμενον/
ἔΑντε καὶ δυό. Σάµπως πρόκοψε κανεὶς μὲ τ’ ἀρχαῖα;» Καὶ μὲ τὸν κύριο
Χρηστίδη θὰ συμφωνήσουμε. Διότι τί νὰ τὰ κάνουμε πιὰ τὰ Ελληνικά, Ἔτσι
χι ἀλλιῶς ξεδρακωθήκαµε (ἀπὸ τέτοιες νοοτροπίες) στοὺς ξένους καὶ ὁ Νε-
οέλλην γιὰ λίγα δολλάρια µέχρι καὶ σουαχίλι μαθαίνει, καί, ἅμα λάχει, πουλᾶ
καὶ τὴν ᾿Ακρόπολη. Τὴν προγονικὴ κληρονομιὰ θὰ σεδαστῆ; Εὖγε διδά-
σκαλε. ὌἜπιασες τὸ νόημα τῶν καιρῶν.
Ἔν τῷ μέσῳ δὲ ὅλων αὐτῶν ὁ κύριος Μπαμπινιώτης, τολμηρός, γενναῖος
καὶ ἀποφαστιστικός, νὰ παίζῃ τὴν κολοκυθιὰ μὲ τὸν ὑποστηρικτὴ τῆς ἥσσο-
νος προσπάθειας κύριο Μαρωνίτη: «Νὰ δάλουμε᾿ Αττικοὺς πεζογράφους;»,
«Καὶ γιατί νὰ θάλουμε᾽ Αττικοὺς πεζογράφους;» «"Ε! Τί νὰ δάλουμε;» «Νὰ
ὄάλουμε ᾿Αλκαῖο καὶ Σαπφώ», καὶ πάει λέγοντας. Στὸ μεταξὺ ὁ μαθητὴς
τοῦ Γυμνασίου νὰ ἀναζητᾶ «δοήθημα» (κοινῶς φυλλάδα, τυφλοσούρτη ἢ με-
τἀφραση), γιὰ νὰ διαδάσῃ Παπαδιαμάντη. Σ᾽ αὐτὸ ὃ μόνος ποὺ δὲν φταίει
εἶναι δέδαια ὁ κ. Μπαμπινιώτης. Εἶναι, ὄλέπετε, τελείως ἀναρμόδιος στὰ
θέματα τῆς γλωσσικῆς παιδείας. Εὐτυχῶς δηλαδὴ ποὺ κατὰ τοὺς ἀξιότι-
μους καθηγητὲς δὲν ὑπάρχει λεξιπενία στὴν ᾿Ελλάδα.
Ρὲ παιδιά, τὸ δρεγµένο ματσούκι πῶς λέγεται στὸν Ησίοδο;
Γιῶργος Πετρόπουλος