ΚΩΝ.Β.ΚΟΥΤΡΟΥΒΕΛΗΣ Ανθρακες ὁ «Θησαυρὸς τοῦ Πριάμου» 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τὸ 1990, ἀπὸ τὶς 14 μέχρι τὶς 22 ᾿ Απριλίου, ἔγινε στήν ᾿Αθήνα ἕνα διεθνὲς συ- νέδριο μὲ θέµα: «Αρχαιολογία καὶ Ἑρρῖκος Σλῆμαν, ἑκατὸ χρόνια ἀπὸ τὸν θά- νατό του». Σ᾽ αὐτὸ παρουσιάστηκαν 85 περίπου ἀνακοινώσεις ἐκπροσώπων 16 χωρῶν, ποὺ εἶχαν σχέση μὲ τὴ ζωὴ καὶ τὸ ἔργο τοῦ Σλῆμαν καθὼς καὶ τὴν προ- σφορά του στὸν τοµέα τῆς ἀρχαιολογίας, ἀφοῦ μὲ τήν πίστη του στὸν Ὅμηρο καὶ μὲ τὸ πεῖσμα του κατώρθωσε νὰ ξεσχίσει τὸ πέπλο τοῦ δῆθεν «μύθου» τῆς ἕλλη- νικῆς προϊστορίας καὶ νὰ τὴν παρουσιάση τὸ ἔτος 1873 στὸν ἔκθαμόο κόσμο τοῦ πλανήτη. ᾿Απὸ τότε πότε-πότε ἔρχεται στὴν ἐπικαιρότητα διὰ τοῦ τύπου τόσον τὸ ὄνο- μα τοῦ Ἑρ. Σλῆμαν ὅσον καὶ ὁ «Θησαυρὸς τοῦ Πριάμου», ὅπως ὀνόμασε ὁ ἴδιος τὰ εὑρήματα τῶν ἀνασκαφῶν του στὸ ὕψωμα Χισσαρλὶκ τῆς Τουρκίας. Ὁ Σ.Β. Σερὰμ στὸ θιθλίοτου «Θεοἰ-Τάφοι καὶ Σοφοὶ» (μετ. Α. Πάγκαλος, ἐκδ. Γεμεντζοπούλου 1949, σελ. 46) σημειώνει: «Κάτω ἀπὸ τὰ ἐρείπια τοῦ νέου ᾿Ιλίου (τὰ σχεδὸν ἐπιφανειακὰ) ὁ Σλῆμαν ὄρῆκε ἄλλα ἐρείπια καὶ κάτω ἀπὸ αὐτὰ ἄλλα. Ὃ λόφος (τοῦ Χισσαρλὶκ) ἔμοιαζε μ᾽ ἕνα τεράστιο κρεμμύδι, ποὺ ἔπρεπε νὰ τὸ ξεφυλλίση στρώση μὲ στρώση. Τὸ ξεφύλλισμα παρουσίασε τὰ ἐρείπια ἐννέα πό- λεων, τὴ μία πάνω στὰ ἐρείπια τῆς ἄλλης [...]. Ηταν φανερό, -- συμπλη θώνει στὴ σελ. 47 ὁ Σερὰμ - πὼς τὸ κατώτατο στρῶμα ἦταν τὸ προϊστορικὸ ἤϊλιον, τὸ πα- λαιότερο -- τόσο παλιό, ποὺ ἡ χρήση τοῦ μετάλλου ἦταν ἀκόμη ἄγνωστη στοὺς κατοίκους του -- καὶ πὼς τὸ ἐπάνω στρῶμα θὰ ἦταν τὸ νεώτερο καὶ θὰ ἔκρυδε τὰ ἀπομεινάρια τοῦ νέου ᾿Ιλίου, ὅπου εἶχαν θυσιάσει ὁ Ξέρξης καὶ δ᾽ Αλέξανδρος». Ποία ἀπὸ αὐτὲς τὶς ἐννέα πόλεις, ποὺ θρέθηκαν στὸ Χισσαρλίκ, ἦταν τὸ αὖθε- ντικὸν Ομηρικὸν Ἴλιον τοῦ Πριάμου; Ὃ 1. Κορδᾶτος στὸ θιθλίοτου ««Η Μεγά- λη ἹἸστορία τῆς Ελλάδος» (ἐκδ. 20ος Αἰῶνας, 1955, σελ. 118) γράφει: «Στὴν ἀρχὴ νομίστηκε πὼς ἀπὸ τὶς ἐννέα πόλεις ποὺ ὄρῆκε ὁ Σλῆμαν, τὸ Ομηρικὸν "Ίλιον ἦταν ἡ “" “δεύτερη ”. ”.᾿Αργότερα ἀναθεωρήθηχκαν οἱ ἀπόψεις τοῦ Σλῆμαν καὶ πι- στεύθηκε ὅτι ἡ πόλη τοῦ Πριάμου ἦταν ἡ “ἕκτη ". Σήµερα (1955) οἱ ἀρχαιολόγοι καὶ οἱ ἱστορικοὶ συμφωνοῦν, ὅτι ἡ πόλη γιὰ τὴν ὁποία σκοτώθηκε ὁ “Εκτορας εἶναι ἡ “ἑδδόμη ”, γιατὶ αὐτὴ ἤκμασε γύρω στὰ 1200 π.Χ. καὶ καταστράφηκε ἀπὸ Φωτιά». Καὶ στὴ σελίδα 116 συμπληρώνει: «Οἱ ἀνασκαφὲς ποὺ ἔγιναν στὸ σηµε- ρινὸ Χισσαρλίκ, ὅπου ἦταν ἡ πρωτεύουσα τῶν Τρώων, τὸ µόνο ποὺ μᾶς πληρο- φοροῦν εἶναι ὅτι τὸ µέρος αὐτὸ ἐκατοικεῖτο ἐπὶ πολλοὺς αἰῶνες πρὶν τοῦ Τρωι- κοῦ πολέμου». ᾿Αλλὰ ὁ Καναδὸς Εάπιυπά Ε. ΒΙοεάον στήν ἀνακοίνωση ποὺ ἔκα- νε στὸ παραπάνω διεθνὲς συνέδριο, καταλήγει: «συνεπῶς ἡ “δευτέρα πόλη τῆς Τροίας᾽ " φαίνεται (τὸ 1990) ὅτι ἔχει µία ἐξ ὁλοκλήρου ἀποδεκτὴ συνάφεια πρὸς τὸν θησαυρὸ Α (τοῦ Πριάμου), ὁ ὁποῖος κατ’ ἀκολουθίαν δεδαιώνει τὴν χρονο- λογική του καὶ τὴν ἱστορική του σπουδαιότητα». Τὸ ἀνεδοκατέδασμα τοῦ Ἰλίου τοῦ Πριάμου ἀπὸ τὴ μιὰ στρώση τοῦ κρεμμυ- διοῦ στὴν ἄλλη προξενεῖ μιὰ δικαιολογημένη σύγχυση. Ἡ σύγχυση αὐτὴ ἐπε- χτείνεται καὶ στὴ χρονολογικὴ κατάταξη τῶν γεγονότων τόσον τοῦ Τρωικοῦ πο-