ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
150ΙΟΥΝΙΟΣ 1994
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η Πελασγική επιγραφή της Λήμνου — ΔΙΟΓΕΝΟΥΣ, ΚΑΛΛΙΜΑΧΟΣ
Κείμενο φύλλου
ΚΔΛΛΙΜΑΧΟΣ ΔΙΟΓΈΝΟΥΣ
Ἢ Πελασγικη ἐπιγραφὴ τῆς Λήμνου
χρίχος μεταξὺ Γραμμικῆς - ̓Αλφαθήτου
Δὲν ὑφίσταται ὅρος «προ-ἄλληνες», εἰμὴ μόνον ὡς ἀναφορὰ σὲ «Πελασγοὺς
πρὸ τοῦ Ἕλληνος» (ὡς ἀπόγονου Πελασγῶν τῆς προ-Δευκαλιώνιας ἐποχῆς).
Δὲν ὑφίσταται «προ-ἑλληνικὴ γλῶσσα», ἀλλὰ «Πελασγική», ἐξελιχθεῖσα ὁμαλὰ
καὶ ἀδιάλειπτα μέχρι τῶν ἡμερῶν μας (ἡ σύγχρονη Ἑλληνική). Δὲν ὑφίστανται
«διαφορετικὲς γλῶσσες» ἀλλὰ «διάλεκτοι», συναντώμενες καὶ σήμερα (π.χ. Κρητική,
Θρακική, Κυκλάδων, Ἰονίων, Πόντου, Κύπρου κ.λπ.). Τὰ τεκμήρια ἔρχονται
καθημερινὰ σὲ φῶς καὶ ἤδη ἀπεδείχθη μὲ ἀποχρυπτογράφηση ὅτι ἡ Ἔτρουσκικὴ
ἦτο ἑλληνικὴ γλῶσσα τῆς Τυρρηνῶν.
Οἱ Λήμνιοι θεωροῦνται Τυρρηνοὶ - κατασκευαστὲς τυριῶν - δουκόλοι -- ποιμένες
- Πελασγοί - Ἕλλοπες θηρευτές, οἱ ὁποῖοι ἐξελίχθησαν σὲ δοσκοὺς ἔξημερώσαντες
ζῶα. Σὲ ὅ,τι ἀφορὰ τὴν ἀρχαιότητα τῆς Λήμνου: Κατὰ ὁρισμένους
ἐλέγετο «Ἡφαίστεια», ἐπειδὴ ἔπεσε ὁ Ἥφαιστος ἐκεῖ, ὅταν θυμωμένος ὁ Ζεὺς τὸν
πέταξε στὸ κενό, νήπιον ὄντα, καὶ τὸν περιμάζεψαν οἱ Σίντιες. Κατ’ ἄλλους ἡ λέξη
«Ἡφαίστεια» προκύπτει ἀπὸ τὴν ὕπαρξη ἡφαιστείου, ἀλλὰ ὡς ἐκ τῆς προηγηθείσης
λατρείας τῆς Ἑστίας (λατρείας, ἣ ὁποία παρέμεινε «ντὲ φάκτο» μὲ τὴν
παροιμιώδη προσκόλληση τῶν Λημνίων γυναικῶν στὸ νοικοχυριὸ) ἡ νῆσος ἴσως
ἐκαλεῖτο «Ἑστιάς». Ἡ Ἑστία, θεότης τοῦ οἴκου, τὸ μεγαλύτερο παιδὶ τοῦ Κρόνου
καὶ τῆς Ρέας κατὰ τὴν «Θεογονία», θεωρεῖται ἀρχαιότερη ἐκπρόσωπος τοῦ
πυρός, συμδολίζουσα τὸ πῦρ τῆς ἑστίας, ὅπου παρεσκευάζοντο τὰ πρὸς διατροφὴν
τῆς οἰκογενείας καὶ τὸ πῦρ, ὅπου ἐγίνοντο θυσίες στοὺς θεούς. Εἰδικὰ
πρὸς τὴν 'Ἑστίαν -κατὰ τοὺς ἀρχαιότερους συγγραφεῖς- ἐθυσιάζοντο σχεδὸν
ἀποκλειστικὰ χοῖροι. Ἡ Ἑστία καταγράφεται ὡς τόπος συγκέντρωσης τῆς οἶκογένειας,
φιλοξενίας, προσφυγῆς τῶν ἱκετῶν καὶ τόπος καθάρσεως (ἀμφιδρομίαι).
Ἡ πυριαρχοῦσα ἀντίληψη γιὰ τὴν Ἑστία (ἁγνότης) εἶναι, ὅτι «τὸ πῦρ ἐξαγνίζει
τὰ πάντα». Καθαρὸν ἀφ ̓ ἑαυτοῦ, πρέπει νὰ προφυλάσσεται ἀπὸ κάθε τι
ποὺ μπορεῖ νὰ τὸ ἀλλοιώσει. Ἡ ἀντίληψη γιὰ τὸν Ἡφαιστο εἶναι διάφορος. Ὃ
“Ἥφαιστος μεταλλάσσει τὰ μέταλλα διὰ θαφῆς καὶ σφυρηλατήσεως, ἀδυνατεῖ
ὅμως νὰ προσφέρει τὸ ἁγνὸ πῦρ τῆς Ἑστίας. Στὴ Λῆμνο κάθε χρόνο ἔσθηναν τὶς
φωτιὲς καὶ ἕνα ἱερὸ πλοῖο μετέφερε ἀπὸ τὴ Δῆλο τὸ «νέον πῦρ» ἀπὸ τὸν όωμὸ τοῦ
̓Απόλλωνος.
Διαπιστώνουμε λοιπόν, ὅτι ἡ σχέση “Ἑστίας καὶ Ἡλίου (μέσω ̓Απόλλωνος)
διατηρεῖται ἀκλόνητη ἀκόμη καὶ στὴν ἱερὴ νῆσο τοῦ Ηφαίστου (Λῆμνο), ὅπου
τὸ πῦρ ἐκ τοῦ ἐδάφους (ἡφαίστειο) ἦταν σύνηθες. Πρόκειται γιὰ σαφῆ ἀναφορὰ
στὴν ἔννοια Ἑστία ὡς πῦρ τὸ ὁποῖο προσέφερε ὁ Προμηθεύς. Ὃ τελευταῖος δὲν
ἦταν σὲ θέση νὰ ὑποκαταστήσει κάτι, ποὺ καὶ οἱ θεοὶ τοῦ Ὀλύμπου δὲν διέθεταν
(τὸν “Ηλιο).
Ἢ λέξη Σίνδιες εἶναι ἐσφαλμένη. Στὸ Μέγα Λεξικὸν τῆς Ελληνικῆς Γλώσσης
τῶν Π1άάεΙΙ καὶ ρεοίί διαθάζουμε: «σίνδις Ξ γέρων καθ’ 'Ἡσύχιον». Ἑπομένως