ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
154ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 1994
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Ο άνθελληνισμός της Παλαιάς Διαθήκης — ΗΝΙΟΧΟΣ
Κείμενο φύλλου
ΠΝΙΟΧΟΣ
Ὃ ἀνθελληνισμὸς τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης
1. Ἢ Παλαιά Διαθήκη ἀποτελεῖται, ὡς γνωστόν, ἀπὸ τὸ σύνολον τῶν 49 (κατὰ τοὺς 0") θιθλίων,
ὅπου περιέχεται ἡ μυθολογία καὶ ἡ ἱστορία τῶν Ἑθραίων. Ὁ ὅρος «Παλαιὰ Διαθήκη» καθιερώθηχε
ἀπὸ τὸν Παῦλο', ἐν ἀντιδιαστολῇ πρὸς τὴν «Καινή (Ξ νέα) Διαθήκη», καὶ θεωρεῖται ἀπὸ
τοὺς Ἰουδαίους, Χριστιανοὺς καὶ Μουσουλμάνους ὡς «θεόπνευστη». Οἱ Ιουδαῖοι θέθαια δὲν τὴν
ὀνομάζουν «Παλαιὰ Διαθήκη» (ἐπειδὴ ἀχριθῶς δὲν ἀναγνωρίζουν τὴν Καινή Διαθήκη), ἀλλὰ
τὴν ἀποχαλοῦν ΤαπαΠι, ἐκ τῶν ἀρκτικῶν συμφώνων τῶν λέξεων Γοτα] {Ξ πεντάτευχος/νόμος),
Νεδίπι (Ξ Προφῆτες), Κεἰποιυδίπι (Ξ ἁγιόγραφα). (Στὴν καθομιλουμένη γλῶσσα παγκοσμίως ἡ
Π.Δ. ἀποχαλεῖται ἁπλὰ «Βίθλος»).
Ἡ συγκρότηση καὶ ἡ «χλεῖσιο» τοῦ ἰουδαϊκοῦ Κανόνος τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἔγινε περὶ τὸ 100
μ.Χ. στὴν ραθθινικὴ σύνοδο τῆς Ἰάμνειας”. Γίνεται ἄντιληπτό, ὅτι ἡ Παλαιὰ Διαθήκη ἀποτελεῖται
ἀπὸ κείμενα καὶ θιθλία ποὺ ἐγράφησαν σὲ διαφορετικὲς ἱστοριχὲς περιόδους καὶ σὲ ποικίλες περιοχές.
(Γιὰ περισσότερες πληροφορίες βλ. ΟΝ Απάσιςοη, ΤΗε Οἱά- Τεδίαπιοη!: (αποηίσα απά ΝΟΠΟαποπίςαὶ
ἔν Τὰς (απιυγιάρε ΗΙςίοτγ οἵ (6 ΒΙΌ]6, νο]. 1: Ετοπι (πε Βερίηπίπος {ο ᾖετοτς, δάίίθά Ὁγ
ΡΕ. Αοκτογά απά ( :Ε Ἐναης, (απιζζιάρε Επρ: (απιυηάροε Ὀπινειςιίγ Ρ{ες», 1970, σ. 113-159).
Ἡ σύγχρονη ἐπιστήμη τῆς ἱστορικοφιλολογικῆς κριτικῆς τοῦ κειμένου τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης
δέχεται τὴν «θεωρία τῶν πηγῶν» (Γιαχθική, Ἐλωχειμική, Ἱερατική, Δευτερονομική), ποὺ κυρίως
ἀνέπτυξε ὁ ὁπαλαιοδιαθη χολόγος 1115 ΟΝ (καὶ ποὺ μετέπειτα ἀνέλυσαν οἱ ἑπόμενοι εἰδιχοὶ
ἐπιστήμονες). Ἐπίσης εἶναι προφανὴς ἀκόμη καὶ στοὺς μὴ-εἰδικοὺς ὁ θαθύτατος ἐπηρεασμὸς
(εἰδικά τῆς «Πεντατεύχου») ἀπὸ τὰ Βαδυλωνιαχὰ καὶ Σουμεριακὰ Ἔπη καθὼς καὶ ἀπὸ τὶς Αἰγυπτιαχὲς
καὶ Ἑλληνικὲς παραδόσεις (6λ. λεπτομέρειες: Ο, Καΐσετ, ΕἰπΙεΙπιηρ ἵπ ἀας ΑΙίο ΤοδίαΠΠεΗΙ
καὶ Ο. ΕΙς«[εάΙ, μὲ ὅμοιο τίτλο καθὼς καὶ 1. Όορρεις, 1,65 Ραναιἰέ[ος ἐμ Ροαιμίου ανες [ος Τεχιες ὁ
Κας ΦΠαΠΊΥα- ρα, ΒΠΕΤ 18, 1946, καὶ 1Η. Ραίίοπ, (απααπίο Ραγα[]ε[ς ἵπ (Πο ΒοοΚ οἱ Βεαϊπις, Βα(:.
1944).
Τὸ σπουδαιότερο μέρος τῶν ἱστορικῶν γεγονότων τοῦ Ἑδραϊκοῦ λαοῦ, ποὺ περιγράφονται στὴν
Παλαιὰ Διαθήκη, διαδραματίστηκαν στὴν Παλαιστίνη. Ἢ λέξη «Παλαιστίνη» προέρχεται ἀπὸ τὸ
ὄνομα «Φιλισταία», ποὺ ἐδόθη ἀπὸ τοὺς Κρῆτες ἄποικους Φιλισταίους (ποὺ οἱ Ἑδραῖοι ἀποκαλοῦσαν
Ρε!ἱδήπι). Στὴν Παλαιὰ Διαθήκη ἡ Παλαιστίνη, ἡ χώρα δηλαδὴ τῶν Κρητῶν/Φιλισταίων,
καλεῖται Χαναάν. (Παλαιότερα πίστευαν, ὅτι ἡ λέξη «Χαναὰν» προέρχεται ἐκ τοῦ ἑθραϊκοῦ ΚεΠαΑΗ,
ποὺ σημαίνει «χαμηλός». Νεώτεροι ἐρευνητὲς ὅμως θεωροῦν τὴν λέξη «Χαναὰν» προερχόμενη ἔχ
τῆς ̓Αχκαδιχῆς χαὶ σημαίνουσα «πορφύρα», ). Φαίνεται λοιπόν, ὅτι ἡ λέξη «Χαναὰν» ἀποτελεῖ με;
τάφραση τῆς ἑλληνικῆς λέξης «Φοινίκη», » δεδομένου ἑ ὅτι «φοῖνιξ» στὰ ἀρχαῖα ἑλληνικὰ ση! μαίνει
«πορφυροῦς». Εἶναι γνωστὸ στοὺς ἱστορικούς, ὅτι πρὶν τὸν 120 αἱ. π.Χ. ἐγκαταστάθηκαν, ἐκ Κρήτης
προερχόμενοι, οἱ Φιλισταῖοιό στὰ παράλια τῆς Παλαιστίνης, ποὺ τότε εὑρίσκετο ὑπὸ Αἰγυπτιακἡ
μᾶλλον ἐπικυριαρχία. (Ὁ 12ος αἰ. π.Χ. το περίοδος ὁ ἀναταραχῶν καὶ ἐμφυλίων πολέμων
μεταξὺ τῶν Μυκηναϊχῶν ὀασιλείων στὴν εὐρύτερη περιοχὴ τοῦ Αἰγαίου, ποὺ χατέληξε στὶς ἐπιδρομὲς
τῶν «Λαῶν τῆς Θαλάσσης», ἐχ τῶν ὁποίων οἱ ὀνομαζόμενοι στὰ ἱερογλυφικὰ ὁ ὡς Ρα[εσα(!
ἦσαν οἱ γνωστοί μας Φιλισταῖοι, Μυκηναϊκό, δηλ. Ἑλληνικὸ φῦλο, προερχόμενο ἐκ Κρήτης, (Βλ.
περισσότερα: Α. Ἰλείςεί, ΕΙΠΙΕΠΜΠΕ ἰ ἵπ ἀας ΑΙίο ΤεσίαπιοΠί, Π. Μπρατσιώτη, Οἱ Φιλισταῖοι καὶ ὁ
Αἰγαιοκρητικὸς Πολιτισμὸς ἐν Παλαιστίνῃ, 6.Η. ἀοτάοπ, Τῆς ΜεαΙογγαπεαη ἐποίουν ἰπ (ο Οἱ ά
ΤεδαμιοΠΙ, καθὼς ἐπίσης Τογπῦεε Α., Α θιμάγν οἱ Ηἱδίουγ, 1, γι, ρ. 92 καὶ 1. Οταγ, Το (αΠααπί!ος).
Τὴν ἴδια περίπου χρονικὴ περίοδο τὰ ἰσραηλιτικὰ νομαδικὰ φῦλα εἰσθάλλουν στὴν Παλαιστίνη
ἐξ ἐρήμου ὁρμώμενα. Μόνον μετὰ ἀπὸ παρέλευση 3 αἰώνων θὰ δυνηθοῦν, ἐνστερνιζόμενα τὸν Φιλισταϊκὸ
ἢ Χαναανιτικὸ πολιτισμό, ν ̓ ἀναπτύξουν κρατική ὑπόσταση ὑπὸ τὸν Σολομῶντα (θος
αἰ. π.Χ.).
Οἱ Ἑθραῖοι λίγα χρόνια μόνο μπόρεσαν νὰ ὑπάρξουν ὡς ἐλεύθερη ἐθνότητα. Στὴν Παλαιὰ Δια-