9128 ΔΑΥΛΟΣ/155, Νοέμόριος 1994 Τὸ παραμύθι «Ἔξ ᾽Ανατολῶν τὸ φῶς» ᾽Αγαπητὲ κ. Λάμπρου, Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ἐκφράσω τὰ θερμά µου συγχαρητήρια διὰ τὴν ἐπίπονον καὶ ἀξιό- λογον προσπάθειαν, τὴν ὁποίαν ἐπιχειρεῖτε μέσω τοῦ περιοδικοῦ σας. Μὲ τὴν ἐπι- στολὴν ταύτην θὰ ἤθελα νὰ προσφέρω κι ἐγὼ ἕνα λιθαράκι εἰς ἕνα ἄρθρον τοῦ κ. Π.Κ. Γεωργούντζου μὲ τίτλον «Η διαφορὰ μεταξὺ ᾿Ελληνικῆς καὶ ἀνατολικῆς σκέψε- ως» (Δαυλός τ. 145). Θὰ πρέπει ν᾽ ἀντιλη- φθῶμεν, ὅτι ἡ. ἀστρονομία καὶ δὴ ἡ ναυτικὴ ἀστρονομία εἰναι ἄμεσα συνδεδεμένη μὲ τὰ θαλάσσια ταξίδια, καὶ ἀσφαλῶς μόνον οἱ Ἕλληνες καὶ ὅλα τὰ πανάρχαια ἑλληνοπε- λασγικὰ φύλα (Κᾶρες, Κρῆτες, Αρκάδες) - πλὴν τῶν Φοινίκων - ἔπλεον καὶ ἐθαλασ- σοπόρουν ἀπὸ τὰ πανάρχαια χρόνια. Ὁ Εροπ ΕτΙιεάεΙ σημειώνει: «Οἱ ΄ "Ελληνες ἢ ῆταν θαλασσινο(... Η θάλασσα δὲν Ἴταν γι) αὐτοὺς ἕνας κόσμος μυστηρίου καὶ τρόμου, ὅπως γιὰ τὸν Αἰγύπτιο, ἀλλὰ ἕνας γλυκο- µίλητος φιλόξενος σύντροφος» («Πολιτι- στικὴ “Ἱστορία τῆς ᾿Αρχαίας ᾿Ελλάδας», σελ. 17-18). ᾿Αλλὰ καὶ τὸ ὄνομα πελασγὸς ἔχει πιθανὸν ἐτυμολογικήν τινα σχέσιν μὲ τὸ πέλαγος. Ο πολὺς Ξέρξης Λίθας τονί- ζει, ὅτι οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες «ἤρξαντο θα- λασσοποροῦντες πολὺ πρὸ τοῦ 4.000 π.Χ. » («Αἰγηίς», σελ. 110). Καὶ ποῦ νὰ ἤξερε ὁ Λίδας, ὅτι ἡ ναυσιπλοῖα εἰς τὸ Αἰγαῖον ἤρχισεν ἀπ’ τὸ 7.500 π.Χ., ὅπως ἀπεδείχθη μὲ τὶς ἔρευνες τοῦ Τ. Ἰαςοῦδεπ καὶ τοῦ Ο. Κεπίτεν τὸ 1969 εἰς τὸ σπήλαιον Φράγχθι τῆς "Ἑρμιονίδος (ἄρθρον Κύρου εἰς «Ἑστίαν», 10.11.78); Αλλὰ σύμφωνα μὲ νε- ὠτερες ἔρευνες Ἑλληνοκρῆτες εἶχον φθάσει καὶ ὥς τὰ ἀγγλικὰ νησιὰ ἀπ᾿ τὸ 1900-1400 π.Χ. (Αλ. Λαγκαδᾶς, «Οἱ ἀρχαῖοι Ελληνες καὶ ἡ θάλασσα», σελ. 42, Ξ. Λίόδας, σελ. 107. |. Πασσᾶς, «Ἢ ἀληθινὴ προϊστορία», σελ. 132 καὶ ἄρθρον εἰς ἐφ. «Ἑστίαν» μὲ τίτλον «Κρῆτες ἄποικοι εἰς τὴν Μ. Βρεταννίαν», 4.10.75). Καὶ ἀσφαλῶς τὰ θαλάσσια ταξἰ- δια προὐποθέτουν γνώσεις ἀστρονομίας, διότι οἱ ναυτικοὶ ἔχουν πάντοτε ὡς ὀδηγὸν τὰ ἀστέρια τὴ νύκτα καὶ τὸν ἥλιον τὴν ἡμέ- ραν, ἐνῶ οἱ Αἰγύπτιοι ἔπλεον ἀρχικῶς κατὰ μῆκος τοῦ Νείλου καὶ ὄχι εἰς τὴν θάλασσαν. Προσθέτω δὲ καὶ τὸ ἑξῆς σημαντικόν: Προ- σφάτως εἰς τὸ Βρεταννικὸν περιοδικὸν «Ναιήῄτσιου» ἐδημοσιεύθη ἐνδιαφέρουσα µελέτη δύο ἐρασιτεχνῶν ἐρευνητῶν, οἱ ὁποῖοι ἀνεκάλυψαν εἰς τὸ Μέρριθαιηλ (πε- ριοχὴ Νάρμουρ΄᾽ Αγγλίας) προϊστορικὸν νε- κροταφεῖον... τὸ ὁποῖον, ὑποτίθεται, «ἐχρη- σιμοποιεῖτο ὡς ἀστεροσκοπεῖον» (1. Πασ- σᾶς, σελ. 132). ᾽Απὸ αὐτὸ δυνάμεθα νὰ συ- ᾿ μπεράνωμεν, ὅτι οἱ Κρῆτες καὶ οἱ λοιποὶ μ Ἕλληνες εἶχον σημαντικὰς ἀστρονομικὰς γνώσεις. ᾿Αλλὰ τὸ σημαντικώτερον στοι- χεῖον, ποὺ δεικνύει ὅτι οἱ Ἕλληνες δὲν ἐδα- νείσθησαν τὰς ἀστρονομικάς των γνώσεις ἀπ᾿ τοὺς λαοὺς τῆς ᾿Ανατολῆς, εἶναι τὰ «᾿Ορφικά», τὰ ὁποῖα χρονολογοῦνται στὸ 1.500 π.Χ. (ἢ 3.000), καὶ κάθε στίχος τῶν ᾿Ὀρφικῶν εἶναι εὐαγγελισμὸς τῶν ἀπόκρυ- φων στοιχείων τοῦ Σύμπαντος. Οἱ Ὄρφι- κοὶ λοιπὸν ἐπίστευαν, ὅτι ἡ γῆ ἦτο σφαι- ρικὴ καὶ ὅτι κινεῖται γύρω ἀπ᾽ τὸν ἑαυτόν της («4εινοκάθεκχτε ἄψοφον ἀστρομάλοι- σιν ποδῶν ἴχνος εἱλίσσουσα», δηλ. «δὲν εἶναι εὔκολον νὰ καθησυχάση τις σὲ ποὺ χινεῖσαι ἀθορύθως, ὥστε οὔτε ἐμεῖς ποὺ σὲ πατοῦμε δὲν καταλαθαίνουµε τὸν θόρυθόν σου»! καὶ «ἴδρις γὰρ ἕην ἄστροιο πορείης καὶ σφαίρης κίνημ᾽ ἀμφίχθονα ὡς περιτέλ- λει κυκλοτερής, ἐν ἴσῳ τε κατὰ σφέτερον κνώδακα», δηλ. «διότι ἐγνώριζε τὴν πορεί- αν τοῦ ἄστρου καὶ τὴν κίνησιν τῆς οὐρανί- ου σφαίρας περὶ τὴν Γῆν, καθὼς αὐτὴ (ἡ Γῆ) ὄντας στρογγυλὴ περιστρέφεται καὶ μάλιστα σὲ ἴσον χρόνον περὶ τὸν ἰδικόν της ἄξονα»). Ἐπίσης ἐγνώριζαν, ὅτι ὁ ἥλιος ἦτο πυρακτωμένος («πυρόεις») καὶ ὅτι κα- τέχει τὸ κέντρον τοῦ κόσμου («κοσμοκρά- τωρ», «δεσπότης»). Θὰ πρέπει ἐδῶ νὰ προ- σθέσω, ὅτι τὰ «᾿Ορφικὰ» τὰ μετέφρασε διὰ πρώτην φορὰν ὁ ἔξοχος ἀστρονόμος Κ. Χα- σάπης (ἐνῶ οἱ ἀδαεῖς ξένοι δὲν μπόρεσαν), ὁ ὁποῖος ἀπεκάλυψεν, ὅτι εἰς τὰ «Ορφικὰ» δεικνύονται ἀστρονομικὲς γνώσεις καὶ τοῦ 3.500 π.Χ. ἀκόμη καὶ τοῦ... 11.000 π.Χ. (111). Συνεπῶς δὲν εἶναι ὀλίγον τι ἀντιεπιστημο- νικόν, νὰ λέμε ἑ ὅτι οἱ ἀνατολικοὶ λαοὶ μᾶς ἔδωσαν τὴν ἀστρονομίαν; ᾿Αλλὰ τί γνώσεις εἶχον οἱ Αἰγύπτιοι; Ἡ ἐγκυκλοπαίδεια τοῦ «Πυρσοῦ» δίδει τὴν ἀπάντησιν εἰς τοὺς θιασώτας τοῦ ψεύδους: «Διὰ τοὺς Αἰγυ- πτίους ὁ οὐρανὸς ἦτο εἶδος στέγης στερεᾶς ἐκ σιδήρου, ἐφ᾽ ἧς κυλίονται τὰ μυστηριώ- δη ὕδατα... Τοὺς δὲ ἀστέρας ἐθεώρουν ὡς λυχνίας κρεμαμμένας ἀπὸ τοῦ σιδηροῦ θό-