ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
155ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 1994
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Μανουήλ Β — ΜΑΞΙΜΟΥ, ΠΗΝΕΛΟΠΗ
Κείμενο φύλλου
ΤΟ ΑΝΕΚΔΟΤΟ ΔΙΗΓΗΜΑ ΤΟΥ
ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΜΑΞΙΜΟΥ
Μανουὴλ Β ́
Δαν ον
Μὲ τοὺς Τούρχους ὁ 6 Μανουὴλ ἆὡς μισθοφόρος
πολεμοῦσε, ὁ πατέρας του τὸν εἶχε στείλει κοντά
τους, ὁ Ἰωάννης Ε ́ Παλαιολόγος. ̓Απελπισμένος
ὁ Ἰωάννης ἀπὸ τοὺς Δυτικούς, ὀοήθεια δὲν
θὰ ἔστελναν, δὲν θὰ ξεσηκωνόταν ἐναντίον τῶν
Τούρκων. Κι ἔτσι εἶναι, ποὺ τοὺς Τούρχους ξαναπλησίασε,
καὶ παίγνιο εἶχε καταντήσει τοῦ
σουλτάνου Βαγιαζήτ Α ́.
Μόλις ὅμως ὁ Μανουὴλ πληροφορήθηκε τὸν
θάνατο τοῦ πατέρα του, ἔσπευσε στὴν Κωνσταντινούπολη,
καὶ νάτος στὸ θρόνο, ποὺ δικαιώματικὰ
τοῦ ἀνῆκε. Εἶναι ὁ Μανουὴλ Β ́ Παλαιολόγος.
Καὶ ἡ ὀργὴ τοῦ σουλτάνου ἄμετρη. Καὶ οἱ
διαταγές του ρητές. Νὰ ἑδρεύει στὴν Πόλη
καδῆς γιὰ τὶς ὑποθέσεις τῶν Τούρκων κατοίκων.
Νὰ κτισθεῖ τζαμἰ γιὰ τὰ θρησκευτικά τους καθήκοντα.
Ὃ Μανουὴλ ἀρνήθηκε. Τέλος στὴ φιλία μὲ
τοὺς Τούρκους. Τέλος στὴν ὑπακοή, στὰ χελεύσματα
τοῦ σουλτάνου. Τέλος στὸν ἐξευτελισμό.
Μὰ ὁ Βαγιαζήτ Α ́ δὲν ὀλιγώρησε. Πολιόρχησε
τὴν Κωνσταντινούπολη. Θὰ μποροῦσε νὰ τὴν
κυριεύσει, ἂν δὲν ἦταν ἀπασχολημένος. “ἝΞ χρόνια
τώρα πάλευε νὰ κατακτήσει γύρω χῶρες. Καὶ
οἱ ἄμοιροι κάτοικοι τῆς πρωτεύουσας ζοῦσαν μὲ
τὸ φόθο τῆς σκλαθιᾶς. Μὲ τοῦ ἐξισλαμισμοῦ τὴν
τρομάρα. Καὶ ἡ πεῖνα; Δύσκολος ὁ ἐπισιτισμός.
Τὰ περιδόλια τὰ ἐντὸς τῶν τειχῶν πῶς νὰ ἱκανοποιήσουν
τὸν πληθυσμό; "Ολο καὶ ἔχαναν τὶς
δυνάμεις τους οἱ ἔγχλειστοι, ὅλο καὶ μαράζωναν
τὰ παιδιά. Καὶ πόσοι θάνατοι! Δὲν θὰ ἦταν προτιμότερο
νὰ παραδοθοῦν; Ὑπῆρχαν ὁρισμένοι
ποὺ τὸ εὔχονταν. Καχὸς σύμδουλος ἡ πεῖνα.
Καὶ ἀνησύχησαν ἡγεμόνες, ἄρχοντες τῆς Δύσης.
̓Αποφάσισαν. Θὰ δράσουν! Νὰ σταματήσει
ἡ ἐξάπλωση τοῦ ̓Ισλάμ. Κινδύνευαν οἱ χῶρες
τους. Τ’ ἀγαθά τους. ̓Αλλὰ ἂν καὶ ἀνησύχησαν
καὶ ἀποφάσισαν νὰ ξεσηκωθοῦν, νὰ δράσουν,
δὲν ξεσηκώθηκαν. Μαχρυὰ ὁ κίνδυνος. ̓Αμεσώτερα
ζητήματα τοὺς ἀπασχολοῦσαν.
Μὰ ὁ θασιλιᾶς τῆς Οὐγγαρίας, ὁ Σιγισμοῦνδος,
ἔθλεπε τὸν χαμὸ ἐπικείμενον. Στὰ σύνορά
του οἱ Τοῦρκοι. Ζήτησε θοήθεια ἀπὸ τοὺς
κραταιοὺς τῆς Εὐρώπης. Ὁ Κάρολος Στ τῆς
Γαλλίας φρόντισε, ὥστε ὑπὸ τὴν ἀρχηγία τοῦ
γενναίου στρατάρχη Βουσικὼ νὰ σχη ματισθεῖ
στρατός. Μαζί τους καὶ ὁ δασιλικὸς πρίγκιπας.
Καὶ Γερμανοί. Καὶ Ἰταλοί. Ἑξῆντα χιλιάδες ἐν
ὅλω μαχητές, ἀτρόμητοι ὅλοι. Οἱ Γάλλοι ἱππότες
μάλιστα χομπορρημονοῦσαν, ἀπό] ὀνοι δὰ
τῶν Γαλατῶν. Συνήθιζαν αὐτοὶ οἱ πρόγονοι νὰ
δηλώνουν: «Ἔναν μονάχα θὰ μποροῦσαν νὰ φοθηθοῦν.
Τὸν οὐρανό. Μὴν πέσει καὶ κατακλύσει
γῆ καὶ ἀνθρώπους». Πιὸ μεγαλόστομοι οἱ ἀπόγόνοι,
πρόσθεταν: « Ἐὰν ὁ οὐρανὸς ἔπεφτε, ἦταν
σὲ θέση νὰ τὸν κρατήσουν μὲ τὰ σπαθιά τους».
Ὁ οὐρανὸς 6έθαια δὲν «ἔπεσε». Ἔπεσε ὅμως
ἀπάνω τους ὁ ἀπέραντος ἀριθμός, ὁ στρατὸς τοῦ
σουλτάνου. Ὃ ἀφρισμένος χείμαρρος. Τὴν κρίσιμη
ὥρα τῆς μάχης ἀκάθεχτοι οἱ Σέρδοι πολεμοῦσαν
αὐτοὶ μὲ τοὺς Τούρκους, καὶ κατανικήθηχαν
οἱ σύμμαχοι παρὰ τὴν ἄμετρη ἀνδρεία
τους. Ὁ Σιγισμοῦνδος κινδύνευσε νὰ αἰχμαλωτισθεῖ.
Οἱ νεκροὶ πολυάριθμοι. Εἶναι ἡ περίφημη
μάχη τῆς ἐν Βουλγαρίᾳ Νικοπόλεως. 1396.
"Αγοιος ὁ θυμὸς τοῦ Βαγιαζήτ, ὅταν τὸ πεδίο
τῆς μάχης ἀντίκρυσε. Χιλιάδες οἱ νεκροὶ γενἰτσαροι.
Χιλιάδες οἱ σπαχῆδες. Διάταξε. Οἱ
αἰχμάλωτοι νὰ θανατωθοῦν, ἀνεξαιρέτως! Μὲ
ἱκεσίες κατόρθωσαν οἱ σύμθουλοί του νὰ τὸν πείσουν,
εὐγενεῖς καὶ πλούσιοι νὰ ἐξαιρεθοῦν. Γιὰ
τὰ λύτρα θέθαια. Ὁλότελα τὴν τελευταία στιγμὴ
σώθηκε ὁ Βουσικώ. Ἔτοιμοι νὰ τὸν ἀποκεφαλίσουν.
Κατόρθωμα τοῦ πρίγκιπα, νὰ πείσει τὸν
Βαγιαζήτ, ὅτι ὁ Βουσικὼ ἀδελφός του ἦταν.
̓Αποδεκατισμένος ὁ ξένος στρατός. Καὶ ἔφυγε.
Ἐνῷ ἡ κατάσταση δὲν εἶχε ἀλλάξει στὴν
αὐτοκρατορία. Θανάσιμος ὁ κίνδυνος γιὰ τὴν
πίστη. Γιὰ τὴν ἐλευθερία. Ὁ Μανουὴλ ἔθλεπε
τον ὄλεθρο κοντά. Καὶ ἔστειλε πρέσθεις στὴν
Εὐρώπη, θοήθεια ζητοῦσε. Καὶ στοὺς Ρώσους
ἀποτάθηκε. Τί πονόψυχος ὁ μέγας πρίγκιπας
Βασίλη Δημητρίεθιτς!! ̓ Ἔστειλε «ἐλεημοσύνην
εἰς ἐκείνους ποὺ εὑρίσκοντο πολιορκημέ γοι ἀπὸ
τοὺς Τούρκους εἰς κατάστασιν ἀνάγκης καὶ δυστυχίας».
̓Απὸ τοὺς ἄλλους ὅμως στάλθηκαν καὶ χρήματα
καὶ μαχητὲς καὶ πλοῖα ὑπὸ τὴν ἀρχηγία καὶ
πάλι τοῦ Βουσικώ. Ὃ Βαγιαζήτ, γιὰ νὰ ἐμποδίσει
τὸν ξένο στολίσχο, κατεῖχε τὰ στενὰ τοῦ
“Ἑλλησπόντου καὶ πολιορκοῦσε ἤδη τὸν Γαλατᾶ.
Μὰ ἡ 6οήθεια ἔγκαιρα ἔφθασε, ὁ Βουσικὼ ἀπομάκρυνε
τὸν ἐχθρό. Τὸν ἀπομάκρυνε. Δὲν τὸν
χατανίχησε. Ὁ κίνδυνος παρέμεινε. Ὁ Βαγιαζὴτ
ἐννοοῦσε νὰ μπεῖ στὴν Πόλη νικητής. Ἐνῶ ὁ
Βουσικώ, ἐκτὸς τοῦ ὅτι μέγα πρόδλημα ἀντί-