ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ Οἱ σχέσεις μεταξὺ Ἑλληνικῆς-Βυζαντινῆς μουσικῆς ἀπὸ μουσικολογικὴ σκοπιὰ Μὲ ἀφορμὴ τὸ ἄρθρο τοῦ κ. Σταύρου Βασδέκη στὸν «Δαυλὸ» τοῦ Νοεμόρίου 1994 σᾶς γράφω μὲ τὴν ἰδιότητα τοῦ μουσικολόγου μερικὲς σκέψεις -ὄχι ἀφορισμοὺςγύρω ἀπὸ τὴν προέλευση τῆς Β.Ε.Μ." Ἐπίσης δὲν θὰ ἐξετάσω, ἂν ὑπάρχει ὑποτιθέμενη συνέχεια τοῦ ἑλληνικοῦ πνεύματος μέσω τοῦ θυζαντινοῦ πολιτισμοῦ καὶ σὲ ποιό 6αθμό, οὔτε θέθαια θὰ πρέπει νὰ συγχέεται τὸ περιεχόμενο τῆς θρησκευτικῆς ποίησης μὲ τὴ Β.Ε.Μ. μὲ θάση τὰ ὅσα γράφτηκαν ἀπὸ τὸν κ. Βασδέκη. Ἐδῶ θὰ περιοριστῶ αὐστηρὰ στὴ μουσικολογικὴ ἀνάλυση τῆς σχέσης τῆς Β.Ε.Μ. μὲ τὴν Α.Ε.Μ.Ξ3 Ἢ ἀπουσία γραπτῆς καὶ προφορικῆς παράδοσης δη μιούργησε ἀθεδαιότητα καὶ ἔγινε αἰτία νὰ διατυπωθοῦν διαμετρικὰ ἀντίθετες θεωρίες γύρω ἀπὸ τὴν προέλευση τῆς Β.Ε.Μ. μὲ ὑπολογίσιμα κενά. Οἱ κυριότερες ἀπ’ αὐτὲς τὶς θεωρίες εἰναι ἡ ἑδραϊκή, ἡ ρωμαϊκὴ καὶ ἡ ἑλληνική. Τὰ ἐπιχειρήματα ποὺ στηρίζουν τὴν ἑλληνικὴ θεωρία συνοπτικὰ εἶναι τὰ ἀκόλουθα: 1) Στὴν ἀρχαία Ἑλλάδα ὑπῆρχε ἡ εὔρυθμος (τὸ νόημα τοῦ κειμένου καθόριζε τὶς διαθέσεις -5 ἡ μουσικὴ ὡς μέσο) καὶ ἡ εὐμελὴς μουσικὴ (τὸ μουσικὸ στοιχεῖο ἐνίσχυε ἁπλῶς τὶς κινήσεις ἀπὸ τὶς δημιουργημένες διαθέσεις 5» ἡ μουσικὴ ὡς αὐτοσκοπός). Ἢ διαφορὰ τῶν δύο αὐτῶν μουσικῶν ρευμάτων ἔγκειται στὴ διαφορὰ τῶν δύο μεταφυσικῶν Φφιλοσοφικῶν συστημάτων: τοῦ Πλατωνικοῦ καὶ τοῦ ̓ΑριστοτελιἘ Βυζαντινὴ Ἐκκλησιαστική Μουσική. ἘΚ Αρχαία Ἑλληνικὴ Μουσική. Νὰ ἐξελλήηνισθῆ ἡ μουσική μας παιδεία Κύριε διευθυντά, Διαθάζοντας τὸ ἄρθρο τοῦ κ. Δ. Σταθακόπουλου ὁ ὅπως ἐπίσης καὶ τὴν ἐπιστολὴ τοῦ χ. Νικ. ̓Ασπιώτη στὸν «4αυλό», τ. 157, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ἄρθρου τοῦ κ. Στ. Βασδέκη τοῦ τεύχους 155 γιὰ τὴν μουσικὴ τῆς ̓Αρχαίας ̓ Ελλάδος καὶ τοῦ Βυζαντίου, θὰ ἤθελα νὰ παραθέσω μὲ τὴ σειρά μου τοὺς δικούς μου προδληματισμούς. Μήπως ἦρθε ἡ ὥρα ν ̓ἀλλάξουμε τὴ δομὴ τῶν προγραμμάτων τῶν σχολείων καὶ ὠδείων, ὥστε ἡ μουσικὴ ἐκπαίδευση νὰ γίνη Ελλη νικότερη; Νὰ παραθέσουμε ἀναλυτικότερα χαὶ παραστατικότερα τοὺς ρυθμούς, τρόπους, ποίηση, θέατρο, χορὸ κι ὅ,τι ἄλλο συμπεθιλαμδάνει ἡ ἡ ̓Ελληνικὴ μουσικὴ ἱστορία, ὥστε οἱ μαθηταὶ νὰ διδάσκονται σύμφωνα μὲ τὰ ̓Ελληνικὰ ἰδεώδη κι ὄχι μ ̓ ἕνα πρόγραμμα μαθημάτων, ὅπου κυριαρχεῖ ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἡ μουσικὴ τοῦ Γ Ἑρμανικοῦ χώρου; ο προορισμὸς τῆς μουσικῆς τέχνης εἰναι γὰ καλλιεργεῖ τὸ πνεῦμα καὶ νὰ εὐαισθητοποιῆ τὰ ἄτομα. Κι αὐτὸ πρέπει νὰ ξεκινάει ἆἀπὸ τὸ χῶρο ὅπου ζεῖ ὁ ἄνθρωπος, διότι κάθε λαὸς ἔ ἔχει τή δική του νοοτροπία καὶ ψυχοσύνθεοση. Δὲν μπορεῖ, τὰ πρῶτα ἀκού σματα τοῦ “Ἕλλη να νὰ εἶναι τραγούδια ξένου χώρου. ̓Αποξενώνουμε τὸ κάθε παιδί μας ἀπὸ τὴ νοοτροπία τῆς μητρικῆς του ἐπαφῆς. Ἔχω τὴ γνώμη, ὅτι ἕνα διαφορετικὸ σύστημα διδασκαλίας τῆς μουσικῆς, ποὺ νὰ διανθίζεται μὲ ἀρχαία ἑλληνικὴ μουσική, μὲ μουσικὴ -»-